Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Nooit meer afgeleid nieuws
23 oktober 2019 | Bertrand Weegenaar

Nir Eyal weet hoe dat moet, aandacht vasthouden. Als hoogleraar en auteur van 'Hooked, Hoe je mensen verslingerd maakt aan je product' (2010) heeft Nir Eyal het playbook geschreven voor ondernemers in de attentie economie. Die van likes, comments en continue aandacht. Eén van zijn studenten richtte gebaseerd op deze theorieën een klein bedrijf op rondom foto’s. Instagram werd een succes.

Eyal heeft vervolgens zeven jaar gewerkt aan de opvolger waarin hij de methoden uiteenzet om weer grip te krijgen op de afleidingen die smartphones en sociale media op ons hebben: Indistractable. Niet af te leiden, daar gaat het om. Het is al veel beschreven en geprobeerd, het loskomen van de smartphone. In de vorm van een digitale detox bijvoorbeeld. Eyal onderkent die pogingen maar geeft ook aan waarom dit kansloos is. Hij baseert zijn methode(model) op vier stappen:

1.      Onderken interne triggers
2.      Maak tijd voor prioriteiten
3.      Dring externe triggers terug
4.      Voorkom afleiding met een verdrag

De combinatie van deze vier stappen zorgt voor een gegarandeerde staat van niet afgeleid kunnen worden. Waar komt de aanleiding vandaan om afgeleid te worden? Hoe organiseer ik mijn prioriteiten? Hoe haal ik afleidingen uit mijn leven? Ze klinken logisch, maar er komt nogal wat bij kijken. Zo gooi je dit model gedurende 30 dagen je telefoon nagenoeg leeg. Weg afleidingen. Wat echt absoluut nodig is voor je werk mag blijven. Maar mail bijvoorbeeld, moet in een timebox één keer per dag gelezen worden. Idem voor sociale media, nieuws en andere bronnen van afleiding.

Eyal betoogt dat we, met een flinke inspanning, de regie terug kunnen pakken. Met name in het derde deel, het terug hacken van al die afleidingen, neemt een flink deel van het boek in. Maar persoonlijk vind ik de sluitsteen, het aangaan van verdragen om iets van aansprakelijkheid bij overtreding, na te komen. Een boete koppelen aan een overtreding (of positief het niet nakomen van een commitment) vinden we in het begin moeilijk, maar blijkt op den duur een zeer goed motivator voor verandering.

Want dat is wat Eyal uiteindelijk nastreeft: een duurzame verandering in ons gedrag om te ontsnappen aan al dat verslavende gedrag dat ons in de weg zit. Om ruimte te krijgen om te leven, te ontspannen en productief te zijn. ‘Though we often assume our identity is fixed, our self-image is, in fact, flexible and is nothing more than a construct in our minds. It’s a habit of thought, and, as we’ve learned, habits can be changed for the better.’

(Indistractable verschijnt in november in Nederlandse vertaling.)

iVak column
1 juli 2015 | Pierre Pieterse

In voorgaande jaren wilde ik nogal wel eens boeken meenemen die gewoon te lijvig waren om op een zonnige achternamiddag te consumeren. Of om andere redenen nooit verder kwamen dan de stapel. Dit jaar ga ik eens ‘licht reizen’ en tegelijk mijn iPad leeg lezen. Inmiddels is het stapeltje iBooks aanzienlijk in bits & bytes. Maar ook rijp & groen door elkaar. Voor iedere dag wat wils dus. Zelfs een paar iPubs die het apparaat niet kan openen zodat een bezoekje aan dit of dat tot de mogelijkheden behoort.

Bovenaan (want laatst geladen) staat Top 10 voor topteams. De drieling Viktor, Stephan en Erik Stijger (volgens de uitgever ‘best bijzonder’) en eenling Corrien de Jongh showen tien brillen om teams te versterken. En dat geheel en al in coachstijl met een behulp van een passend dus ernstig bedacht acroniem: brillenset. Lang geleden dat ik een coachboek heb gelezen. Dit is dan een mooi moment.

Pal daaronder Het einde van strategie van Hans Veldman. Inderdaad, tevens de auteur van het handboek Strategie en management dat allerminst rept van een eventueel einde. Veldman voorspelt een zogenaamde ‘holarchie’. Dat is een complex systeem waarin elk deeltje een volledig functioneel en op zichzelf staand geheel is. En daarmee een tegenhanger van traditionele organisaties die in feite een rafelig geconstrueerde quilt zijn. Het zijn deze flexibele organisatorische ‘Kampfgruppen’ die geheel eigenstandig in staat zijn om bestaande bedrijven weg te vagen. Zonder meer boeiend.

Even scrollend zie ik Reinventing organizations van Frederic Laloux. Een boek dat ‘nieuwe paradigma´s’ belooft, omdat de bestaande organisatorische modellen niet meer voldoen. Uiteraard valt dan ook al snel het concept ‘holacratie’ dat in essentie een vehikel is om niet van het pad der constante verandering te geraken. Het gaat niet om de uitkomst maar om de reis zelf, is een wat meer omfloerste beschrijving. Een ongewisse maar leerzame reis zo lijkt het.

Ook nog ongelezen is Hooked van Nir Eyal. De ondertitel - Hoe je mensen ‘verslaafd’ maakt aan je product - geeft meteen aan waarom niet iedereen in Nederland zo blij met dit boek is. Wellicht komt dit door de wat ongelukkige vertaling: de auteur spreekt zelf niet van ‘verslaving’ maar van ‘verslingering’. En dat laatste is eigenlijk een ander woord voor ‘merkloyaliteit’. Waarbij aangetekend dat je mensen ‘verslingerd’ door in te breken op hun gewoonten, en die zelfs te sturen. Een actieve vorm dus van loyaliteit creëren, zodat kanttekeningen van criticasters vermoedelijk niet helemaal onterecht zijn. Ik ga het lezen.

Een vreemde eend in de bijt is Islamic branding van Abdelaziz Aouragh. Geen onderwerp dat mij nu direct raakt, maar dat is verslingeren of holacratie ook niet. En op zich heeft het ook wel iets vervreemdend om in dit tijdgewricht te lezen over ‘sharia compliancy’ als marketingtool. En wellicht wordt me straks ook duidelijk waarom islamitisch bankieren volgens Jeroen Kemperman een Briljant Business Model in Finance is. Insjallah.

Heineken van Barbara Smit, de geheel herziene en uitgebreide versie van het oorspronkelijke boek uit 1996, heb ik ongezien aangevinkt. Ik hoef alleen even de toevoegingen tot mij te nemen zodat er tijd ‘zat’ overblijft voor een echte Heineken. Ook niet onbelangrijk!

Nir Eyal: ‘Twitter is het slachtoffer van zijn eigen succes’ interview
10 maart 2015 | Jeroen Ansink

Het internet geeft bedrijven een totaal nieuwe mogelijkheid om merkloyaliteit op te bouwen, zegt de Amerikaanse denker Nir Eyal. In Hooked legt hij uit hoe ondernemingen klanten verslingerd kunnen maken door op een verantwoorde wijze in te spelen op dezelfde psychologische factoren die gokken ook zo verslavend maken. ‘Facebook of Instagram hoeven geen cent uit te geven aan marketing.’

Bedrijven zoeken al al sinds het begin der tijden naar manieren om de klant aan zich te binden. Wat is er nieuw onder de zon?
Het ontwikkelen van merkloyaliteit was tot voor kort vooral een kwestie van adverteren. Ondernemingen bestookten hun klanten met repetitieve commercials en riepen op die manier associaties op met hun product. Het internet maakt het echter mogelijk om klanten aan je te vinden door het creëren van gewoontes. Bedrijven als Instagram, Twitter en Facebook hoeven geen cent te spenderen aan advertenties omdat mensen bepaalde routines rondom hun product opbouwen. In plaats van hun geld uit te geven aan dure marketingcampagnes concentreren ze zich op het bieden van ervaringen die de gebruiker telkens laat terugkomen. En omdat het internet onmiddellijk feedback geeft, kunnen ze die ervaring continu aanpassen, tot het punt dat mensen niet meer zonder kunnen. Volgens industrie-specialisten checken we onze smartphone inmiddels zo’n 150 keer per dag. Dat geeft al aan hoe verslingerd we zijn geraakt aan deze nieuwe technologieën.

Hoe krijg je mensen zo verslingerd?
Het vormen van intertnetgewoontes is een proces van vier stappen dat begint met een trigger. Zo kan een emotie als verveling mensen verleiden om filmpjes op Youtube te bekijken, terwijl eenzaamheid ons naar bijvoorbeeld Facebook lokt. De tweede stap is de actiefase. Daarbij verricht de gebruiker een simpele handeling, zoals het aanklikken van een video, of het invoeren van een zoekopdracht op Google. Vervolgens komt de beloning. Het is de kunst om daarin een beetje mysterie in te bouwen, zodat mensen krijgen wat ze willen, maar toch op een bepaalde manier verrast worden. Die onzekerheid is wat het scrollen door je nieuwsfeed van Facebook zo verslavend maakt, net als trouwens een bezigheid als gokken. Het proces wordt afgesloten met de investeringsfase, waarbij de gebruiker iets van zichzelf in het product stopt, zoals een tweet, of een foto op Instagram. Daarmee anticiperen ze op een toekomstige beloning, zoals nieuwe volgers, of een 'vind ik leuk'-reactie op Facebook. Die investering kan vervolgens ook de trigger zijn voor een volgende cyclus. Als dit proces maar vaak genoeg herhaald wordt, slijten die gewoontes automatisch in ons onderbewustzijn in en raken we verslingerd.

Geldt dit alleen voor internetbedrijven of ook voor ondernemingen uit de 'oude' economie?
Niet elk bedrijf hoeft een gedragsverandering van de klant na te streven. Voor veel ondernemingen zijn er talloze andere manieren om mensen aan zich te binden, zoals marketingcampagnes of de inrichting van je etalage. Maar bedrijven die omzet maken door onze tijd en aandacht aan adverteerders te verkopen, kunnen alleen overleven als we ook keer op keer terugkeren. Dat kan enorm lucratief zijn. Kijk naar Twitter. De infrastructuur waar de site op draait kan in één dag gebouwd worden. De dertig miljard aan beurswaarde is niet zozeer een reflectie van de technologische superioriteit van het bedrijf, maar van de impact die Twitter heeft op het dagelijkse leven van zijn gebruikers.

Toch lijkt juist Twitter de verschijnselen van een uitdovende rage te vertonen. Volgens een recent onderzoek zijn er vorig jaar alleen al in Nederland 700.000 gebruikers afgehaakt.
Eén ding waar het bedrijf mee worstelt, is dat sommige twitteraars inmiddels zoveel mensen volgen, dat hun nieuwsfeed verstopt is geraakt. Het interessante van een twitter-account was altijd dat saaie tweets van tijd tot tijd werden afgewisseld met berichtjes die er echt toe deden. Die variatie zorgde ervoor dat het spannend bleef om terug te komen. Tegenwoordig worden veel twitterfans bedolven onder zoveel onzin dat zelfs langdurig scrollen geen beloning meer oplevert. Twitter is in dat opzicht het slachtoffer van zijn eigen succes geworden. Het bedrijf denkt inmiddels een oplossing voor het probleem te hebben gevonden door gebruikers in hun nieuwsfeed te wijzen op interessante tweets die ze misschien gemist hebben. Op die manier wordt het weer de moeite waard om regelmatig terug te keren.

Waar ligt de grens tussen verslingering en verslaving?
Dit boek gaat over het creëren van gewoontes. Die kunnen zowel goed als slecht zijn. Verslaving is een heel ander verhaal. Daarbij gaat het om destructief gedrag dat mensen niet onder controle hebben, zelfs al zouden ze dat willen. Dit is iets wat je ten alle tijden wil voorkomen. Het goede nieuws is dat internetbedrijven dat nu kunnen. Bierbrouwers kunnen nog met een stalen gezicht volhouden dat ze niet weten wie aan hun product ten onder gaan, maar interactieve bedrijven kunnen precies identificeren welke gebruikers op een ongezonde manier bezig zijn. Dat maakt het mogelijk om maatregelen te nemen die ervoor zorgen dat de site minder spannend wordt, waardoor mensen vanzelf een pauze nemen. Jeff Atwood, mede-oprichter van de vraag en antwoord-site Stack Overflow, heeft bijvoorbeeld een mechanisme ingebouwd waarbij je geen extra punten meer kunt verzamelen als je meer dan twintig uur per week actief bent. Facebook of Twitter zouden ook kunnen overwegen om verslavingsverschijnselen tegen te gaan.

Toch kan verslingering tot slechte gewoontes leiden. Hoe voorkom je dat het internetgebruik zelfs bij mensen die niet verslaafd zijn uit de hand loopt?
Het is makkelijk om Facebook en Twitter ervan te beschuldigen dat ze ons leven beheersen, maar de doorsnee Amerikaan hangt elke avond vijf uur voor de buis. Het is dus niet zo dat we zonder sociale media ineens massaal Tolstoi en Shakespeare gaan lezen. Denk eens aan hoeveel tijd we verspillen met het kijken naar sport? Het staren naar een bal die heen en weer over het veld gaat verschilt in psychologisch opzicht niet veel van het lezen van Facebook-berichtjes. Ik heb liever dat mensen op een interactieve manier contact met elkaar leggen dan dat ze passief op de bank naar een of andere wedstrijd staren.

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden