Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Pleidooi voor introvert leiderschap column
25 januari 2021 | Henk Jan Kamsteeg

Hij moest zich meer profileren, was de boodschap die hij van zij direct leidinggevende had meegekregen. Voor mij zat een jongeman, begin twintig, met een Marokkaanse achtergrond.

Hij nam deel aan een leiderschapstraject van zogenoemde high potentials van een grote Nederlandse bank, die ik als trainer en coach een tjjdje mocht dienen. Ik hoopte dat hij het advies in de wind zou slaan. Tussen de groep soms wat protserige deelnemers, was hij in mijn ogen juist de potentieel leidinggevende die ik wel als mijn manager zou willen hebben. Beheerst, rustig, vriendelijk. Een introverte jongen die zijn weg zocht tussen zijn veelal extraverte collega's.

Wat is de ideale leidinggevende? De honderden boeken die ik erover las en de talloze interviews die ik erover hield, ten spijt, ben ik er nog niet achter. Sterker nog: ik ben er steeds meer van overtuigd dat de ideale leider niet bestaat, niet in een definitie te gieten is. Het zijn meer de omstandigheden die bepalen of karaktertrekken en leiderschapsvaardigheden op dat moment tot zijn recht komen.

 Om een paar voorbeelden te noemen: Churchill was de leider die Europa nodig had in de strijd tegen de nazi's. Buiten de oorlog om stelde hij echter niet zo gek veel voor in het Engelse parlement. Of neem de alom geprezen Steve Jobs. De man die met Apple de wereld veranderde en nog steeds zijn miljoenen volgelingen heeft, maar die verschrikkelijk tekortschoot in bepaalde karaktereigenschappen die wij toeschrijven aan de ideale leidinggevende.
 
Wanneer ik in workshops DISC de vraag stel welk profiel zich nu het best leent voor effectief leiderschap, zijn het steevast de extraverte deelnemers die hun handen opsteken. Zij zijn - wanneer het er echt op aankomt - de beste leidinggevenden. Vinden ze zelf. De meer introverte leidinggevenden kijken het aan, glimlachen er een beetje om en denken er het hunne van.

Zoals de ideale leidinggevende niet bestaat, kunnen we ook onmogelijk vaststellen of een leidinggevende juist extravert of introvert moet zijn. Terwijl volgens Karolien Koolhof, auteur van het boek Inclusief leiderschap extraversie toch als de norm wordt gezien. Zo haalt zij een Amerikaans onderzoek aan waaruit blijkt dat 65 procent van de topmanagers introversie als een belemmering ziet in leiderschap.

Daar waar Koolhof vooral - misschien net iets te voorzichtig - begrip probeert te kweken voor introverte leidinggevenden en aan zowel leidinggevenden als medewerkers tips geeft om met introversie om te gaan, zou ik een stapje verder willen gaan door aan te tonen dat Introvert leiderschap veel effectiever kan zijn dan extravert leiderschap.

Zoals gezegd: het is maar net wat de situatie op dat moment van de leidinggevende vraagt. Koolhof stelt dat extraverten "zoeken naar economisch en politiek gewin en persoonlijk genot" terwijl introverten "doorgaans wat minder geneigd zijn zich hierdoor te laten leiden." De kwalijke gevolgen voor dit gaan voor persoonlijk genot (wat ik ‘zelfdienend leiderschap' noem) zijn bekend. Trump is er natuurlijk een bekend voorbeeld van, maar ik ben ervan overtuigd dat veel medewerkers in hun extraverte leidinggevende wel een kleine Trump herkennen.

Jim Collins schrijft in zijn Good to Great dat wat hij ‘niveau-5 leiders' noemt niet alleen een heldere visie hebben, maar ook nederig zijn. Een eigenschap die ik nu niet direct zou toeschrijven aan extraverte leidinggevenden. Wel aan de introverte.

Of neem een van de belangrijkste eigenschappen van dienend leiderschap: empathisch luisteren. Ook nu zijn het niet bepaald de extraverte leidinggevenden die hierin uitblinken. Terwijl dienend leiderschap - zo mogen we inmiddels door de eeuwen heen wel concluderen - zich op lange termijn het best uitbetaald.

Meer begrip voor de introverte leidinggevende, kan dus zeker geen kwaad. Zelf steken ze hun hand niet snel op. Laat ik dit, als meer extravert auteur en spreker, dan maar voor hen doen. Dank voor je boek, Karolien. Je boodschap verdient het om van de kantoordaken te schreeuwen.

Henk Jan Kamsteeg is eigenaar van het trainingsbureau Proistamenos. Hij heeft trainingen en coaching op het gebied van (persoonlijk) leiderschap en storytelling. Daarnaast is hij auteur van diverse boeken zoals Dienend leiderschapDe kracht van het compliment en Spreken met passie; de kracht van storytellingwww.hjkamsteeg.nl


Introvert leiderschap - De stille kracht van de introverte leider preview
17 november 2020 | Karolien Koolhof

Brutale mensen hebben de halve wereld. Ook als het gaat om leidinggevende posities. Maar wat als je wat minder uitgesproken bent? Hoe pak je dat aan en hoe zorg je dat dat een succes wordt? In Introvert leiderschap laat Karolien Koolhof zien dat introversie en leiderschap prima samengaan en dat er zelfs een unieke kracht achter schuilgaat. Een preview.

Introvert leiderschap gaat over anders kijken. Anders kijken naar leiderschap, maar ook naar introversie en diversiteit. In een wereld waar extraversie de norm lijkt, worstelen namelijk veel introverten met hun identiteit. Ze hebben het gevoel dat ze niet voldoen, dat er iets ontbreekt. Dat geldt zeker voor de introverten die graag leiding zouden geven of dat inmiddels al doen.

Ik kan daar zelf over meepraten. Als introvert die jarenlang rondliep in de media-industrie had ook ik het gevoel dat ik niet goed genoeg was. Dat ik bepaald gedrag aan moest leren om verder te komen. Totdat ik me verdiepte in mijn persoonlijkheid en wat daar het beste bij past. Ik ontdekte dat introversie ook juist een kracht kan zijn, die je pas echt kunt gaan inzetten als je hem zelf ook zo gaat zien.

In mijn boek Introvert Leiderschap laat ik niet alleen zien wat introversie nu precies is en hoe introvert leiderschap eruit ziet, maar geef ik ook tips aan zowel introverten als extraverten over hoe ze het meeste uit zichzelf kunnen halen en hoe ze het beste kunnen samenwerken. Ik borduur daarbij voort op mijn eigen onderzoek onder introverte leiders wereldwijd. Twaalf introverte leiders uit Nederland en België delen daarnaast hun verhaal, met zowel de hoogte- als de dieptepunten.

Anders kijken

Omdat anders kijken naar introversie ook betekent dat je breder moet kijken dan Nederland en België alleen, belicht Introvert Leiderschap ook de invloed van cultuurverschillen. Zo is het in Afrikaanse en Aziatische landen bijvoorbeeld een stuk gemakkelijker om een introverte leidinggevende te zijn. Simpelweg omdat in die culturen introversie net wat meer geaccepteerd wordt. Daarnaast zijn er ook op bedrijfsniveau grote verschillen. In sectoren als het onderwijs en de zorg is het een stuk eenvoudiger voor de introverte leider dan in bijvoorbeeld sales of consultancy.

Anders kijken naar diversiteit houdt in dat je naast geslacht en afkomst ook een niveau dieper gaat, namelijk naar de persoonlijkheid. Ieder mens heeft een unieke combinatie aan persoonlijkheidseigenschappen, die vraagt om bepaalde voorwaarden op de werkplek. Zo is het voor introverte leiders van belang dat ze voldoende ruimte krijgen om zich goed voor te bereiden en om daarnaast weer op te laden. Introversie zou dus, net als de andere persoonlijkheidsaspecten, onderdeel moeten worden van de discussie over diversiteit en inclusiviteit. Alleen op die manier krijg je het beste uit al je medewerkers, waaronder de introverte.

Dit boek gaat niet over beter of slechter, maar over allebei. Een introverte leider is niet beter of slechter dan een extraverte, maar simpelweg anders. Juist door de twee te laten samenwerken, krijg je de mooiste resultaten. Op die manier kan ieder putten uit zijn eigen unieke kracht en volledig tot zijn recht komen. Daar wordt uiteindelijk niet alleen het bedrijf, maar ook de introvert of de extravert zelf beter van.

Karolien Koolhof (coach en auteur) is oprichter van Quiet Quality, een coachingsbureau voor introverte professionals op het vlak van loopbaanbegeleiding. Voor haar MBA deed zij uitgebreid onderzoek naar introvert leiderschap. Dit gaf haar de input voor het schrijven van Introvert Leiderschap.

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden