Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Respond! - Je organisatie duurzaam heruitvinden preview
23 december 2020 | Roeland Broeckaert

Respond! van Roeland Broeckaert is een boek dat de filosofie van Frederic Laloux vat in een concrete methodiek. In zijn preview vertelt Broeckaert meer over zijn methode,

Organisaties zijn zoals mensen: stuk voor stuk uniek. In jouw organisatie ervaar je vast een heel specifieke cultuur of een onderscheidende visie. De geschiedenis heeft jullie structuur doen groeien, krimpen en vertakken tot een origineel geheel. Misschien zijn jullie een heel grote speler in jullie sector, of net een heel kleine. Zelfs de manier waarop jullie koffiepauze houden en Nieuwjaar vieren is een deel van jullie hoogsteigen mix. En dus is ook elke verandering of transformatie een proces op maat, dat aan elkaar hangt van de bijzonderheden die op voorhand niet voorspeld kunnen worden.
Sterker: net die eigenheid, die aparte visie of dat historisch gegroeide waardesysteem zal hét vertrekpunt zijn van het transformatieproces. Je wilt namelijk niet weggooien wat jullie net zo uniek maakt.

Tegelijkertijd merkte ik in mijn onderzoek van de afgelopen jaren bepaalde dynamieken in organisaties op, die universeel lijken. Er bestaan patronen die in elk transformatieproces terugkomen. En dus is het ook mogelijk om daar lijnen in te trekken en technieken voor te ontwikkelen, die ook op jouw organisatie van toepassing zijn. Zo kwam ik tot drie noodzakelijke fasen voor elk veranderingstraject: zien, verbinden en doen. Dat is meteen ook de indeling van dit boek. Die fasen zijn zo universeel dat je ze niet zomaar van plaats kunt wisselen of overslaan. Dat wil daarom niet zeggen dat ze niet flexibel zijn; het gaat om ingrepen en voorstellen die in elke organisatie een andere praktische uitwerking kunnen krijgen, of elk op zich modulair samenstelbaar zijn.

Een aanpak die meteen focust op doen leidt tot het gevoel dat het ‘precies nooit goed genoeg is', zeker onderaan in de piramide van de organisatie. Je krijgt vanzelf weerstand, want ‘we moeten toch niet veranderen om te veranderen' en ‘vroeger was het precies allemaal minder goed, blijkbaar'.

Medewerkers voelen zich vaak niet gezien of gehoord, en geven tegengas. De top van een organisatie ontwikkelt tegelijkertijd de illusie dat ‘de mensen niet meewillen', dat ‘ze veranderingsmoe zijn' of niet echt hebben begrepen ‘dat stilstaan achteruitgaan is'. Het management, dat met de beste bedoelingen aan de slag gaat, krijgt het gevoel machteloos te staan. De reflex is vaak dubbel zo hard je best te doen om de verandering toch door te voeren.
En zo gaan boven en onderbouw uit verbinding met elkaar. Niet zelden wordt er dan een coach aangesteld om het beoogde veranderingsproces te begeleiden.

Ik ben zelf vaak die coach geweest. Met volle goesting en eerlijke inzet van al mijn ervaring. Maar gaandeweg besloop me het gevoel dat zulke trainingen soms meer kwaad dan goed doen. Ze lijken mensen te versterken, maar bevestigen eigenlijk alleen maar het gevoel van aangeleerde afhankelijkheid. Het is symptoombehandeling, geen medicijn.

Opleidingen rond persoonlijkheidstypologieën, communicatie, feedback geven, het motiveren van je collega's ... gaan over delen van het probleem, die je onmogelijk kunt aanpakken zonder naar het grotere plaatje te kijken.

Let op: zulke workshops kunnen een echt en blijvend effect hebben, en voor grote tevredenheid zorgen bij management en medewerkers. Maar dat wil niet zeggen dat het onderliggende probleem doeltreffend is aangepakt. Je hebt wellicht al indianenverhalen gehoord over veranderingsprojecten die meer zelfsturing beoogden. En die uiteindelijk maar een schaduw realiseerden van wat beloofd werd, of zelfs helemaal de mist in gingen. Dat is ook mij als consultant overkomen. Ik ben te vaak een passant geweest, die wel plooien gladstreek maar daarom geen duurzaam veranderde organisatie achterliet. Dat moet beter kunnen.

Tijdens een veranderingstraject komen medewerkers van een organisatie thuis, en vertellen aan de keukentafel wat ze denken over en voelen bij die verandering. Net wat dáár verteld wordt, moet ruimte krijgen binnen de organisatie. Daar zit de sleutel. Elke transformatie staat of valt met de mate waarin je als organisatie in verbinding blijft met datgene wat er leeft bij en in de mensen. En dat kan alleen door eerst genoeg te vertragen, en dan pas te versnellen. Eerst verbinden, dan doen.

Pas als de zorgen en angsten, maar ook de hoop en de intenties hun tijd en ruimte hebben gekregen en vertaald zijn in solide, geruststellende afspraken, kunnen we actie ondernemen. Wanneer alle medewerkers de klik voor zichzelf hebben gemaakt, kunnen we de eerste stappen nemen om onze organisatie opnieuw op te bouwen. En dan mag het gerust weer heel wat sneller gaan, als dat kan. Alle (beleids)domeinen in de organisatie zullen moeten meebewegen en op elkaar worden afgestemd. Het juiste tempo is dé sleutel om de transformatie goed te laten landen. Een echte verandering, met blijvende gevolgen.

Roeland Broeckaert is zelfstandig consultant. Met Roedel Consult adviseert hij organisaties die op zoek gaan naar een fundamenteel andere managementaanpak, en begeleidt hij hen bij de uitbouw van een modern leiderschap. Hij is de auteur van Respond!.

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden