Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Het juiste doen als niemand kijkt // ‘Een toetssteen voor je eigen handelen’
21 juni 2021 | Daan Koot

Het boek Het juiste doen als niemand kijkt geschreven door Frank Peters richt zich op leiders of bestuurders, maar is van toepassing op iedereen ongeacht hun positie.

De auteur geeft in zijn boek inhoud aan een manier van werken in een organisatie waarbij rekening gehouden wordt met alle betrokkenen, zowel interne als externe betrokkenen, zowel directe als indirecte betrokkenen, zowel personen als niet-personen, en zowel voor de korte als de lange termijn. Deze holistische benadering maakt dat dit boek een leidraad kan zijn voor ieders functioneren. Als iedereen zorgvuldig en respectvol omgaat met de omgeving dan komt het wel goed met de organisaties waarin zij werken en de samenleving waarvan zij deel uitmaken.

Het boek Het juiste doen als niemand kijkt – Lessen uit de ethiek en filosofie voor integer leiderschap van Frank Peters is een pleidooi voor een soort leiderschap dat voortdurend aandacht heeft voor alle betrokkenen. Waar in het neoliberalisme de aandeelhouders vaak als enige betrokkenen bediend werden, heeft de nieuwe leider oog voor alle betrokkenen binnen en buiten de onderneming. Hij presenteert een ‘IntegriteitsFrame’, wat een persoonlijk werkmodel is voor integer leiderschap, en een ‘Stappenplan’ voor een integere bedrijfscultuur. De inhoud van het boek is de uitwerking en onderbouwing van beide modellen.

De structuur van het boek is heel overzichtelijk. Het bestaat uit tien hoofdstukken. Na een inleidend hoofdstuk wordt steeds een ander facet van integer leiderschap in een eigen hoofdstuk beschreven, en het boek wordt afgesloten met twee samenvattingen waarin het Stappenplan voor een integer bedrijfscultuur en het IntegriteitsFrame elk in een eigen samenvatting worden beschreven. Alle hoofdstukken worden afgesloten met een reflectie van steeds een andere Nederlandse denker uit de filosofie of ethiek over het onderwerp uit het betreffende hoofdstuk.

Peters begint het boek met de uiteenzetting van de context van integer leiderschap in de huidige tijd. Na de introductie door Alex Brenninkmeijer, die een voorstudie heeft gedaan waar Peters op voortborduurt, legt Peters de verbinding met de Stakeholder Theory van Edward Freeman. De invulling van het leiderschap op basis van deze theorie wordt in het boek verder concreet uitgewerkt. Peters legt daarbij nadruk op de verschuiving van het onderwerp ‘ethiek in leiderschap’ naar ‘leiderschap in ethiek’. De ambitie die hij bestuurders voorhoudt, is om leiderschap te tonen in ethisch handelen.

De auteur haalt ter illustratie voortdurend actuele voorbeelden aan van organisaties en personen die een bepaald onderdeel van ethisch handelen nadrukkelijk en herkenbaar gebruiken of juist niet gebruiken. Hierbij gebruikt hij zowel Nederlandse als internationale personen en organisaties.

Peters beschrijft de verschillende facetten duidelijk en in een vlotte stijl, en ze nodigen de lezer uit om zichzelf te reflecteren tegen deze facetten. Het is voor mij bij het lezen van dit boek wel steeds een toetssteen geweest voor mijn eigen handelen en dat van mijn omgeving. Daarnaast nodigt het boek uit, door de vele verwijzingen naar andere literatuur en modellen om meer over dit onderwerp te willen lezen. Uitdagend en uitnodigend is het werkmodel, het IntegriteitsFrame in het laatste hoofdstuk. Hierin wordt een praktische handreiking geboden om in verschillende stappen te werken aan leiderschap dat rekening houdt met alle betrokkenen. Voor alle neoliberale leiders kan juist dít hoofdstuk een mooie handleiding zijn om te transformeren naar een leider van het post-neoliberale tijdperk.

Dit boek nodigt uit om als professional een holistische benadering te kiezen voor de te leveren professionele prestatie. Dat blijft wat mij betreft niet beperkt tot de leiders of bestuurders van een organisatie.

Daan Koot is IT-auditor bij Inergy Auditservices

http://nl.linkedin.com/in/daankoot  


Het juiste doen als niemand kijkt - 'Stappenplan voor integer leiderschap'
11 juni 2021 | Christel Deckers

In deze bijzondere tijd resoneren naast covid en pandemie de woorden leiderschap, ethiek en reflectie. Doordat onze maatschappij in zekere zin tot stilstand is gekomen komt er tijd en ruimte vrij om na te denken over de dingen en activiteiten die we deden, doen en straks willen doen.

Daarnaast doemt dan natuurlijk ook de onvermijdelijke vraag op of we deze zaken dan goed deden, doen en willen blijven doen en wellicht ook nieuwe activiteiten willen gaan ontplooien.

Zo ook dit praktische boek van Frank Peters, dat ons een stappenplan biedt om integer leiderschap te laten zien en je reputatie te managen.
Dit is inmiddels het tweede boek van Peters dat ik recenseer. Het eerste boek ‘What are they saying about you' verscheen in 2015 en biedt vijftig lessen om reputaties te managen.

Een belangrijke term die je in beide boeken terugvindt is ‘reputatievet'. Dit houdt in dat je een potje kunt breken bij je stakeholders zonder dat je reputatieschade oploopt. Dat vet bouw je op door voortdurend te werken aan een open en transparante relatie en communicatie met al je stakeholders. Dat kost tijd en geld, maar is het meer dan de moeite waard. Franks gezegde luidt: ‘Een goede naam komt te voet en gaat per twitter' en dat is waar in deze digitale snelle wereld!

In dit nieuwe boek beschrijft Frank Peters vanuit drie perspectieven hoe je als organisatie of bestuurder invulling kunt geven aan de uitgangspunten van leiderschap in ethiek. Die perspectieven zijn: reputatiemanagement, integriteit en leiderschap. Elk hoofdstuk start met een uitspraak van een bekend filosoof. Zo opent het hoofdstuk 'De weg van de meeste weerstand' met een uitspraak van Aristoteles 'Een verstandig mens jaagt niet het genot na, maar poogt de smart te ontlopen'.

Vanuit deze drie perspectieven krijg je inzichten in hoe dagelijks als ethisch leider te handelen. Hierbij gebruikt Peters de, mij zeer aansprekende zin, ‘Wat wordt er over jou, je organisatie gezegd als je niet in de kamer bent.....'

Om daar meer zicht op te krijgen en jouw reputatie en die van je organisatie (beter) te managen kun je met behulp van het zogenaamde integriteitsframe toewerken naar een persoonlijk stappenplan voor leiderschap in ethiek. Dit frame is een krachtige tekening die bestaat uit acht velden met daarin de werkwoorden: formuleren, onderzoeken, analyseren, beoordelen, besluiten, communiceren, interacteren en ten slotte evalueren. In het midden van het frame staat de term ‘omgevingsbewustzijn': centraal thema van waaruit je handelt en dat centraal staat in je doen en laten; dat vormt immers je kompas voor integer leiderschap.

De tekeningen in het boek zijn krachtig in hun eenvoud en geven met één blik ook diegenen die meer visueel dan tekstueel zijn ingesteld een zetje in de juiste richting.

Elk hoofdstuk (er zijn er tien in totaal) is voorzien van een bijdrage van belangrijke Nederlandse denkers uit de filosofie en ethiek. Deze bijdrages, zoals bijvoorbeeld die van filosoof Rob van Es over samenwerken vanuit de bedoeling, geven een bredere context aan de onderwerpen en zijn een echte verrijking!

Kortom een handig en nuttig boek voor iedereen die ‘niet in de kamer is'.

In het boek staan verschillende werkmodellen.  Het is jammer dat die niet zijn ingevuld aan de hand van concrete casussen. Bijvoorbeeld van virtuele organisaties. Gezien de jarenlange ervaring van Frank in zijn vak zou dat toch geen probleem mogen zijn.

Ik eindig met een spreuk van eigen hand: Niet ieder vet op de botten getuigt van een slechte gezondheid en dat geldt in het bijzonder voor reputatievet! Dat gun ik elke leider en elke organisatie.

Christel Deckers is een zeer ervaren bestuurder, adviseur en commissaris zowel binnen de zorg als in het onderwijs. Zij is gepromoveerd aan de Business School of Economics in Nijmegen en doet nu onderzoek aan de Erasmus Universiteit naar Bestuur en Toezicht in de zorg. Kernwoorden in haar werk zijn: We doen het samen, met plezier naar je werk en de juiste mens op de juiste plek: www.christeldeckers.nl.


Het juiste doen als niemand kijkt - 'Een welkome aanvulling'
26 april 2021 | Louis Thörig

Met het uitbreken van COVID-19 begin 2020 is het debat over de maatschappelijke waarden van organisaties, bedrijven en beroepsgroepen in een stroomversnelling geraakt. Organisaties worden steeds kritischer door hun omgeving gevolgd.

De omgeving eist vandaag de dag hypertransparantie en wil actief betrokken zijn en meedenken over issues en vraagstukken waarmee organisaties te maken hebben en/of krijgen. Dat is het uitgangspunt van Frank Peters in zijn boek Het juiste doen als niemand kijkt. Reputatie staat daarnaast op de publieke agenda. In het ideale geval is de bedrijfsreputatie een reflectie van de bedrijfsidentiteit. Maar dit is zelden het geval. Dat is ongewenst, aldus Peters.

Het hebben van een goede reputatie is ontzettend belangrijk voor organisaties omdat het onder andere de concurrentiepositie, financiële prestaties en klantrelaties bevordert. Daar komt bij dat de omgeving steeds mondiger is dankzij sociale media. Het is eenvoudig geworden om druk uit te oefenen op een organisatie. Organisaties moeten in het huidige digitale transparantietijdperk steeds meer de dialoog en interactie aangaan met hun belangrijkste stakeholders binnen en buiten de organisatie. Dat is niet alleen in crisistijd van belang, maar ook in vredestijd. Een sterke reputatie, of anders gezegd voldoende reputatievet, zorgt in geval van reputatieturbulentie voor meer veerkracht om een crisis op te vangen. Maar we weten ook dat een sterke reputatie te voet komt maar per twitter gaat, schrijft Peters. Bijvoorbeeld als een organisatie niet adequaat reageert op een negatief incident, issue, crisis of schandaal.

Elke organisatie moet een goede relatie hebben met zijn belangrijkste interne en externe stakeholders om zijn doel succesvol te kunnen realiseren. Organisaties die met hun rug naar hun stakeholders toe staan, zijn niet goed bezig. Het is bewezen dat consistent uitdragen en inlossen van een heldere ‘purpose' (doel van de organisatie) zeker bijdraagt aan een sterke reputatie. Wordt deze belofte verloochend dan dreigt reputatieschade. In zijn boek behandelt Frank Peters vanuit het perspectief van reputatiemanagement en integriteit in tien hoofdstukken de uitgangspunten van leiderschap in ethiek en de wijze waarop bestuurders of organisaties daar invulling aan kunnen geven.

Een organisatie zal voor zijn stakeholders waarde moeten creëren. Dat vereist een gestructureerde aanpak en een jarenlange investering in stakeholdermanagement en reputatiemanagement. Vertrouwen moet het uiteindelijke doel zijn en dat is slechts te verkrijgen door prestaties en daden, waarmee een organisatie voldoet aan de verwachtingen. Sommige stakeholders acteren daarnaast niet geïsoleerd maar zijn onderling verbonden. Stakeholders verwachten ook dat een organisatie niet uitsluitend met goed nieuws komt, maar ook eerlijk en integer is als het een keer misgaat. Essentieel is om in vredestijd in gesprek te gaan met relevante stakeholders in de interne en externe omgeving. Zowel offline als online. Daarmee verdient de organisatie support.

Peters schrijft dat dat voortdurende inspanning vereist, en hij omschrijft een viertal fasen waarin de interactie verloopt: kennis, acceptatie, overname en openlijke steun. Het advies is formaliseer de stakeholderdialoog. Juist de kritische stakeholders met impact op de publieke beeldvorming zijn bepalend voor de beeldvorming. Laat als bestuurder zien dat gesprekken met key-stakeholders essentieel zijn.  

Peters besteedt veel aandacht aan de basisprincipes van effectief en ethisch leiderschap. Daaronder verstaat hij: bereidheid integer te handelen, verantwoordelijkheid nemen en afleggen, consistent handelen, empathie tonen, beschikken over emotionele competentie, goed kunnen luisteren, gestructureerde tegenspraak arrangeren binnen een organisatie, compassie tonen met de omgeving en ervoor open staan anderen te vergeven. Goede leidinggevenden hebben geen angst om hun emotie te tonen. Zij zijn juist in staat om stakeholders te inspireren en leiderschap te tonen.

Bestuurders van nu acteren in een complexe omgeving, die steeds meer druk uitoefent en waarin geen houvast meer is aan alleen wet- en regelgeving. Het is dan ook meer dan ooit nodig dat bestuurders hun eigen moreel kompas ontwikkelen om verantwoorde keuzes te maken binnen een complex beslissingsproces. Integriteit is het juiste doen als niemand kijkt. Ethiek uit zich in gedrag en dat komt weer voort uit waarden en normen. De weg naar ethisch leiderschap is niet altijd simpel. Ethisch leiderschap vergroot het veiligheidsgevoel binnen een organisatie, verbetert de cultuur en vermindert het aantal integriteitsschendingen. Bovendien heeft het positieve effecten op de tevredenheid, motivatie, gezondheid en prestaties van medewerkers. Leiderschap in ethiek gaat een stapje verder. De bestuurder en organisatie creëren nu zelf een nieuwe norm en dwingen af dat anderen deze norm vervolgens overnemen.

Een organisatiecultuur ontwikkelen die integriteit stimuleert en borgt, vraagt om een zorgvuldig gecreëerd fundament en een heldere structuur. In een achtstappenplan behandelt Peters hoe een integere organisatiecultuur is te creëren. Zijn boek eindigt met een (ook uit acht stappen bestaand) Integriteitsframe©, een persoonlijk werkmodel voor integer leiderschap. Hiermee kunnen bestuurders en hun organisaties op een gestructureerde wijze morele vraagstukken identificeren en beantwoorden.  

Ten slotte, in ‘Het juiste doen als niemand kijkt' beschrijft Frank Peters hoe lessen uit de ethiek en filosofie praktisch toepasbaar  zijn te maken voor stakeholdermanagement, reputatiemanagement en voor integer leiderschap. Interessant is dat hij niet alleen een rode draad spint langs alle aspecten van moreel leiderschap, maar dat hij ook een tiental vooraanstaande filosofen en ethische wetenschappers aan het woord laat en daarop laat reflecteren.

Frank Peters' Het juiste doen als niemand kijkt is een welkome aanvulling op de boekenkast van bestuurders, CEO's, toezichthouders, leidinggevenden, HR-managers en communicatiemanagers. Kortom, een ‘must-have' boek voor iedereen die met reputatiemanagement en integer leiderschap te maken heeft of krijgt! 

Louis Thörig is verbonden als master- en bachelorthesisbegeleider aan de afdeling Organisatiewetenschappen, Faculteit Sociale Wetenschappen, Vrije Universiteit Amsterdam. Hij was tot 1 augustus 2011 werkzaam als global communications manager op het hoofdkantoor van IOI-Loders Croklaan (www.croklaan.com) in Wormerveer. Hij heeft zijn MBA behaald bij Business School Nederland, de Action Learning MBA. In 2005 is bij Boom Onderwijs zijn boek 'Operationele communicatie' verschenen. Dit studieboek is bedoeld voor studenten communicatie op HBO-niveau. Verder is Thörig amateurmusicus. Thörig is radiopresentator bij de Concertzender.


Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden