Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Wegwijzer in het digitale doolhof - 'Legt verbanden'
10 september 2019 | Carla Verwijs

Annet Aris schreef jarenlang columns voor het Financieele Dagblad. Deze heeft ze geselecteerd, gecategoriseerd en herschreven voor het boek Wegwijzer in het digitale doolhof. Een boek voor beslissers die voor de moeilijke opgave staan mee te gaan met ontwikkelingen of nog even te wachten.

Veel onderwerpen, gerelateerd aan "digitaal" passeren de revue, geordend in 7 grote thema's. De eerste delen zijn meer theoretisch, de rest gaan meer om de impact van digitalisering. De losstaande thema's (en boekdelen) maken het mogelijk deze apart van elkaar te lezen. Zelf ben ik meestal het meest geïnteresseerd in de impact van nieuwe ontwikkelingen. Toch merkte ik dat thema's als hoe klassieke industrieën worstelen met digitalisering en de bedrijfsstrategieën die nodig zijn om in de digitale wereld te overleven, mij in dit boek ook erg aanspraken. Misschien juist omdat ik daar de meeste nieuwe inzichten kreeg. Ik lees bijvoorbeeld dat disruptie eerder een sluipmoordenaar is dan een donderslag. Verder lees ik hoe ik een eigen "disruptometer" kan ontwikkelen voor mijn industrie, om zodoende de bomen door het digitale bos te zien van artikelen over nieuwe ontwikkelingen. Zodoende kan ik de sluipmoordenaar voor blijven.

Aris is ook niet bang tegen een aantal heilige huisjes te schoppen. Over het continu streven naar groei, bijvoorbeeld. Groei is niet altijd het beste doel, het kan zelfs vaak kwaad doen omdat groei om de nodige investeringen vraagt. Een betere gedachte is: groei is geen groei als er geen innovatie in zit. Dit soort prikkelende conclusies vind ik interessant en zetten me aan het denken.

Op een heel ander, persoonlijk niveau speelt de vraag: welke vaardigheden zijn nog belangrijk? Hoe zorg je dat je waardevol blijft en de juiste carrièrekeuzes maakt? Aris raadt aan naast het opbouwen van relevante vaardigheden, ook serendipiteit te gebruiken - het onverwachts inslaan van een weg die je niet had voorzien. De rol van toeval wordt steeds belangrijker in een wereld die onvoorspelbaarder is geworden. De kans op dit toeval kun je vergroten, bijvoorbeeld door veel kleine zaadjes te zaaien. Later blijkt misschien dat een ervan tot iets groots is gegroeid.

Zo komt een grote variëteit aan onderwerpen aan de orde, op allerlei niveaus. Annet Aris geeft haar inzichten en vele voorbeelden, opgedaan tijdens jaren ervaring als consultant, universitair docent en bestuurder. De opzet, een boek gebaseerd op columns heeft ook nadelen. Soms vind ik het jammer dat een onderwerp slechts in een paar regels of een halve bladzijde besproken wordt- ik had graag daar meer verdieping gezien. Zo lees ik dat er nog steeds oude strategieën en verdienmodellen worden toegepast op de nieuwe veranderde wereld. Het zou interessant zijn hier meer over te lezen en over wat dan wel past in deze wereld (misschien een suggestie voor een volgend boek?). En dit is maar een voorbeeld, ik was vaker nieuwsgierig naar een verdere uitwerking.

Ik heb Wegwijzer in het digitale doolhof met veel plezier gelezen. Annet Aris legt verbanden die ik zelf nog niet legde en kijkt vaak verder dan menig ander schrijver doet. Dat maakt dit boek waardevol voor een brede groep lezers, juist ook voor hen die geen technische achtergrond hebben maar wel te maken krijgen met digitale ontwikkelingen.

Carla Verwijs is managementconsultant met een specialisatie in kennismanagement.

Wegwijzer in het digitale doolhof - 'Geeft een goed beeld'
17 juni 2019 | Jan Hoogstra

Waar staan wij als mensheid over een aantal jaren/decennia? De digitalisering gaat erg hard, computers en robots nemen ons werk over. Digitalisering speelt in alle sectoren van de economie, maar ook thuis.

Je koelkast gaat al voor je boodschappen bestellen, de verwarming weet hoe warm je het wil hebben, dit zijn nog maar een aantal voorbeelden van hoe digitalisering werk overneemt. Annet Aris wil ons handvatten geven in het digitale tijdperk door ontwikkelingen te duiden. Het boek Wegwijzer in het digitale doolhof is een verzameling geclusterde colums van Aris uit Het Financieele Dagblad.

Digitalisering is het thema van onze tijd, van zakelijk tot privé, je kunt niet meer om robots en computers heen. Consultants hebben hele sectoren en aanpakken bedacht voor digitale transformatie. Hierbij is geen sprake van een uniforme visie of aanpak. Om ons daarin de weg te wijzen heeft Aris, voormalig partner van McKinsey, professor digitale strategie bij INSEAD en commissaris bij een aantal bedrijven, een aantal jaren columns geschreven in het Financieele Dagblad. Bij het schrijven van het boek heeft ze de rode draad uit de colums gehaald, de belangrijkste ontwikkelingen geschetst en vervolgens de colums in volgorde geplaatst.

Bij het identificeren van de belangrijkste ontwikkelingen heeft de schrijver niet gekeken naar hypes, maar vooral naar de onderliggende bewegingen en hoe deze de wereld veranderen. Daarbij komt ze tot 7 thema's:

1. Hoe de digitale wereld onze economische spelregels fundamenteel verandert

2. De opkomst (en ondergang?) van de internetgiganten

3. Impact op klassieke industrieën: digitale disruptie of transformatie?

4. Bedrijfsstrategieën om in de digitale wereld te overleven (of zelfs te bloeien)

5. Hoe organisaties en leiderschap zullen veranderen

6. Wat betekent de digitale wereld voor je eigen ontwikkeling?

7. De grote maatschappelijke uitdagingen

De belangrijkste lessen die ik uit het boek heb overgehouden zijn ‘the winner takes all' en dat data het goud is van de toekomst. De winner takes all betekent dat er maar een paar spelers overblijven, iedereen trekt (bijna automatisch) naar de winnaar toe, de partij met het grootste marktaandeel. Als aanbieder kun je ook zo uit de markt gedrukt worden als de concurrent beter inspeelt op de behoefte van de gebruiker. Het meest typerende voorbeeld is natuurlijk Hyves, groot tot de opkomst van Facebook. Op Facebook zit nu iedereen, maar voor hoelang? Aris betoogt, in mijn ogen terecht, dat we eigenlijk meer moeten spreiden tussen de aanbieders. Bijvoorbeeld op browsergebied. Internet Explorer wordt veel gebruikt, maar gebruik ook af en toe Firefox of andere, zodat de markt concurrerend blijft.

Alle partijen verzamelen data van jou, welke sites heb je bezocht, hoe lang ben je daar geweest, wat heb je bekeken/gelezen. Al deze data gebruiken ze om je nog beter van dienst te zijn c.q. je nog meer te beïnvloeden. Hierdoor kan reclame heel doelgericht aan je worden voorgeschoteld, waardoor de effectiviteit (en daarmee de prijs die de partij kan rekenen aan de adverteerder) verhoogd kan worden.

Ook de schrijver speelt goed in op de behoefte van de lezer. In de leeswijzer wordt de volgorde waarin de hoofdstukken gelezen kunnen worden gekoppeld aan de vraag of de lezer te kwalificeren is als deductief of inductief.

Andere interessante onderwerpen uit het boek zijn het onderscheid tussen transformatie en disruptie, hoe klassieke industrieën om kunnen gaan met digitalisering en strategisch plannen en hoe je digitale werknemers behoudt. Een ontwikkeling waar de schrijver beperkt oog voor heeft en die ik in de zorgsector (waar ik veel in werk) zie, is de kloof tussen de digitale medewerkers en de zogenaamde digistarter. Digistarters zijn medewerkers die nog beperkt digitaal vaardig zijn. De kloof wordt steeds groter, dit kan grote consequenties hebben in de toekomst.

Naast het schetsen van actuele ontwikkelingen kijkt de schrijver ook naar de toekomst, waar zal ons dit brengen? Feit is dat onze wereld in rap tempo verandert. De mens zal hierop in moeten spelen door haar rol te kiezen en te pakken. Hoe blijven wij in control over de technologische ontwikkelingen, worden computers de baas of wij? Dit zal veel eigen verantwoordelijkheid vragen, want dit is niet te beleggen bij de politiek, bestuurders of toezichthouders.

Het boek biedt interessant leesvoer en geeft goed de ontwikkelingen, risico's en aandachtspunten van digitale transformatie weer. Het hergebruiken van colums is af en toe wat kunstmatig, je hebt het idee dat ze niet altijd goed in elkaar overlopen (wat logisch is bij aparte colums) en dat er sprake is van herhaling. Dit is wat storend bij het lezen. Toch heb ik Wegwijzer in het digitale doolhof met veel aandacht gelezen. Aris geeft een mooi beeld van digitalisering. Door de anekdotes uit haar werk bij Insead geeft ze bovendien beelden van hoe studenten tegen digitalisering aankijken.

Jan Hoogstra is partner bij WeDoTrust, waar hij opdrachten uitvoert op het gebied van beoordeling en advisering over IT-gerelateerde onderwerpen in de zorgbranche. Zo is hij programmamanager, projectmanager en adviseur op het gebied van bijvoorbeeld IT-strategie en pakketselecties.

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden