Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
U komt er zelf wel uit - Ervaringen van een interimmanager
23 juni 2017 | Paul Schollaardt

De ervaren interim-manager Siebe Sonnema levert met U komt er zelf wel uit een bijzonder egodocument af. Dit boek is geen managementboek maar een boek geschreven door een interim-manager. De ondertitel, ervaringen van een interim-manager, is juist, maar kan je op het verkeerde been zetten.

De ervaringen zijn niet geordend, kennen weinig reflectie op de rol die de interim-manager zelf speelt, en irriteren hier en daar. Die irritatie wordt opgeroepen door in casussen niet te vertellen over wie of welk bedrijf het gaat – terwijl dit min of meer openbare informatie is – en door uitweidingen waarin de schrijver zijn eruditie en goede geheugen lijkt te willen etaleren. De casussen zijn echter leerzaam en één daarvan is zeer persoonlijk. Gaandeweg het boek kom je erachter dat de titel U komt er zelf wel uit vooral bedoeld is voor de lezer: vind in dit boek wat je wilt vinden.

De inleiding van U komt er zelf wel uit, geschreven door een collega interim-manager van de schrijver blijkt een goede introductie te zijn: ‘als een interim-manager gaat verhalen’. Dat is precies wat Siebe A. Sonnema uitgebreid doet. Het boek is lezenswaardig maar ook chaotisch, ondanks de vrijwel chronologische volgorde waarin het geschreven is. Dit wordt veroorzaakt door de meer dan tweehonderd, veelal Engelse maar ook Latijnse citaten die willekeurig boven de alinea’s zijn geplaatst. Tevens wordt de lezer getrakteerd op bijna evenveel voetnoten. Het boek leest bepaald niet als een roman.

Door te beginnen met de lessen uit zijn studententijd maakt de schrijver duidelijk dat we te maken hebben met een autobiografie en niet met een managementboek dat interim-opdrachten en bedrijven analyseert. Vervolgens schrijft hij op luchtige en hier en daar hilarische wijze over opdrachten bij onder meer de VARA. Voor de iets oudere lezer zijn deze verhalen heel herkenbaar en goed te plaatsen in de tijd – de jaren ‘80. Bij deze verhalen valt wel op dat de rol van de interim-manager buiten beeld blijft: de schrijver geeft een beeld van het bedrijf, van de problematiek waarvoor hij binnen is gehaald, maar nauwelijks over zijn eigen rol en succes of falen daarin. Hij blijft de toeschouwer.

De schrijver beoordeelt de theorieën van Peters & Waterman en Michael Porter die in de jaren tachtig toonaangevend waren in de managementliteratuur. Aan de hand van een casus van een succesvolle Nederlandse onderneming loopt hij deze lessen door en stelt vast dat Michael Porter met zijn theorie over competitieve voordelen dichter bij de realiteit staat dan de ‘empirische uitkomsten’ van Peters & Waterman’s ‘in search of excellence’. Wetend dat je een boek leest dat in 2017 geschreven is en Peters & Waterman reeds jaren van hun voetstuk zijn gevallen omdat hun onderzoek gemanipuleerd was, doet deze ‘illustratie’ dun en weinig overtuigend aan. Hier wordt duidelijk dat dit geen managementboek is maar een boek over een interim-manager.

Het hoofdstuk over de eigen zaak van de schrijver is het meest persoonlijke en ook lezenswaardige. Door onenigheid met de mede-eigenaar komt de schrijver, zelf jurist, in een situatie terecht waarin hij wordt buitengesloten en zijn bedrijf onder zijn ogen wordt ‘verkwanseld’. De analyse van de juridische aspecten en de gedetailleerde, kritische analyse van zijn eigen opstelling en rol zijn zeer sterk. En voor degene die op zoek is naar de persoonlijke ervaringen van de manager het hoogtepunt van het boek.

Siebe Sonnema geeft wat hij heeft en legt het zo goed mogelijk voor de lezer neer. Zijn indirecte waarschuwing aan de lezer U komt er zelf wel uit is wel van belang om dit lijvige boek ook te waarderen!

ir Paul Schollaardt RC heeft zich in 2006 gevestigd als zelfstandig interim-manager. Daarvoor vervulde hij onder andere functies als productieleider en CFO.


Ervaringen van een interimmanager – persoonlijk en eigenzinnig
24 april 2017 | Pierre Spaninks

Om een boek te schrijven als U komt er zelf wel uit, moet je lef hebben. En lef, dat kan Siebe Sonnema niet worden ontzegd. In zijn langjarige carrière als interimmanager heeft hij de uitdagendste klussen aangepakt. Zowel zijn successen als zijn mislukkingen neemt hij kritisch onder de loep, in een persoonlijk en eigenzinnig boek.

Het vak van interimmanager, zeker op het niveau waarop Sonnema het heeft uitgeoefend, is met enige mystiek omgeven. Wat voor iemand is die man of vrouw die - ongetwijfeld tegen een vorstelijke beloning - een tijdje in onze organisatie doorbrengt? Waarom is speciaal hij of zij daarvoor uitverkoren? Wat precies is zijn of haar opdracht dan wel geheime agenda? Hoe gaat hij of zij te werk? En wat voor effecten gaat dat hebben?

Negen van de tien keer onttrekt dat alles zich aan de waarneming van de vaste medewerkers, die toch al gauw een paar maanden of soms jaren naar het pijpen van die externe moeten dansen. Wat dan steevast tot de nodige speculaties leidt, en vaak ook tot weerstand of andere boeiende sociale processen.

Alleen al daarom en voor die gewone stervelingen, is het buitengewoon interessant om nu eens de herinneringen te lezen van iemand die een leven lang in zulke rollen heeft gewerkt en die – anders dan de meeste van zijn collega’s – niet nodeloos geheimzinnig doet over wie zoal zijn opdrachtgevers zijn geweest, wat hij precies voor hen gedaan heeft, hoe dat gegaan is en hoe hij daar achteraf op terugkijkt.

Des te interessanter wordt het als de schrijver daarnaast ook nog eens open is over zichzelf, waar hij vandaan komt, waar hij heen wilde, hoe hij dat heeft aangepakt, wat hij daarbij te overwinnen heeft gehad aan ziektes, stukgelopen huwelijken en andere sores - zodat hij behalve als een geslaagd professional ook nog eens overkomt als een echte Mensch.

Want dat is wat Sonnema doet, in U komt er zelf wel uit. Dat is veel tegelijk, niet alleen in de variatie aan onderwerpen die de revue passeren maar ook in het aantal pagina’s dat hij daarvoor neemt: niet minder dan 425. Daarin komt (bijna) alles aan bod: van zijn jeugd op Curaçao en zijn studententijd in Groningen, via een ongelooflijk avontuur in Detroit als manager van een Nederlandse fabriek van aandrijfsystemen voor buitenspiegels van auto’s, tot de uitverkoop die hij mocht cq. moest meemaken van zijn business unit bij PwC.

De ene keer presenteert Sonnema het een als een direct logisch uitvloeisel van het ander, de andere keer als op het eerste gezicht losstaande zijlijn – maar ondertussen. Dat doet hij allemaal in een ogenschijnlijk losse maar bij nadere beschouwing zeer verzorgde stijl. Treffende vergelijkingen schuwt hij net zomin als sprankelende spitsvondigheden, en shockerende uitspraken van gesprekspartners wisselen af met diepe wijsheden van Mintzberg, Porter of Sun Tzu. Niet iedereen zal daar gelijkelijk van gecharmeerd zijn.

Veel lezers kan zijn boek nog niet hebben: het is uitgegeven door het kleine Elikser van uitgeefster Jitske Kingma en het ligt niet bepaald op stapels bij de kassa’s op Schiphol. Toch heb ik in de week dat ik het met me heb meegedragen zeker een man/vrouw of zes gesproken die er ook mee bezig waren (ik beken, ik leef in een bubble).

De een vond U komt er zelf wel uit te weinig methodisch over het vak, de ander ergerde zich aan wat hij ervaren had als Wichtigmacherei, en een derde had er juist geen genoeg van krijgen omdat het zo mooi liet zien hoe je als interimmanager ook altijd jezelf meeneemt naar je werk.

Zelf moest ik er ook even in komen, achteraf gezien vooral omdat ik moest wennen aan het tempo, het ritme, en de toon. Ik wilde te snel door naar die twintig cases die me beloofd waren - zien hoe Sonnema die van binnenuit had ervaren, wat er precies was gebeurd bij de VARA, bij MCi, bij Albert Heijn, welke interventies hij daar had gepleegd en waarom. Totdat ik in de gaten kreeg dat die cases ook wel kwamen, maar niet voordat de tijd er rijp voor was. En dat ik ondertussen ook kennis kon maken met de mens achter de interimmanager.

Zo’n leeservaring kan je aanspreken of niet, maar hee: hoe vaak gebeurt dat nou, zo’n ontmoeting, in een managementboek? Alleen al daarom zeg tegen ik nu tegen iedereen die ook maar enigszins geïnteresseerd is in het vak en in de mensen die het uitoefenen: ‘Koop het en begin eraan. U komt er verder zelf wel uit.’


Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden