Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
16 juni 2011 | Judy Bos - de Ruijter

'Procesregie' van Dees van Oosterhout geeft inzicht in de verschillen tussen procesmatige en een projectmatige aanpak. Wat is de sleutel van het succesvol realiseren van complexe vraagstukken? Procesregie creëert eerst gedragen besluitvorming tussen de diverse samenwerkende organisaties voordat een projectmatige aanpak gestart kan worden. De verschillen in de rollen van de regisseur, projectleider en de opdrachtgever worden helder gemaakt. De focus van dit boek ligt bij vraagstukken van (semi) overheidsinstellingen die veelal te maken hebben met politieke besluitvorming.

'Procesregie' gaat over succesvolle samenwerking tussen organisaties bij het uitvoeren van complexe vraagstukken die veelal uit politieke besluitvorming voortkomen. Laat je hierdoor echter niet beperken, er zijn mogelijkheden om procesregie ook binnen de profit sector toe te passen

Het succes van een manager hangt af van de vraag in hoeverre hij de doelstelling van zijn bedrijf weet af te stemmen op zijn omgeving en er samen met die omgeving een succes van weet te maken. Het gezamenlijk creëren van commitment door open dialoog en lef. Van Oosterhout daagt je uit tot nadenken over de start en aanpak voor te realiseren doelen. Welk verschil kun je maken als je start vanuit een abstract doel, aan het begin loslaat en iets durft te laten ontstaan in het proces? Gedragen besluitvorming onder de kop van procesregie. Voor veel verandermanagers een open deur, voor anderen mogelijk een waardevolle eye-opener.

De auteur geeft kort en krachtig weer wat de talenten zijn van een goede procesregisseur, en laat zien dat de rol van de opdrachtgever een andere invulling heeft dan bij een projectmatige aanpak. Een checklist voor zowel de procesregisseur als opdrachtgever voor het intakegesprek en sociaal contract is meegeleverd. In tien stappen wordt het procesplan uitgelegd waarbij er aandacht is voor de invulling van de eerste bijeenkomst.

De kenmerkende verschillen tussen projectmatige en procesmatige aanpak zijn soms wel erg zwart-wit geformuleerd naar haar eigen beeldvorming, alsof enige kleuring binnen projectmanagement nooit voorkomt. Een erg opvallende uitspraak is: 'ik ben ervan overtuigd dat er geen gemeenschappelijke belangen bestaan. Partijen hebben ieder hun eigen bestaansrecht en vertegenwoordigen ieder hun eigen specifieke belang.' Hoe zou het zijn als je wél kunt aannemen dat gemeenschappelijke belangen mogelijk zijn, misschien wel op een hoger niveau, én je procesregie toepast?

Het laatste hoofdstuk geeft je inzicht in een vijftal succesvol afgeronde trajecten. Veelal een combinatie tussen strak geleide projecten met een aantal krachtige processtappen in het begin, procesregie èn projectmanagement. In de reflectie wordt de rol van procesregie in het succesverhaal benadrukt door het gezamenlijk met de betrokken partijen divergeren en convergeren, creëren van gedeelde commitment voordat projectmanagement in zicht komt. Het laatste verhaal gaat over een profitorganisatie, recreatiepark Beekse Bergen waarbij je helder meegenomen wordt in tien stappen op weg naar realisatie van het uiteindelijke doel.

Ik ben benieuwd in hoeverre ook profitorganisaties durven te starten met bewust ruimte creëren voor procesregie. Realiseer je dat procesregie na gedragen besluitvorming alsnog wordt gevolgd door een projectmatige aanpak. Omdat de commitment al is gecreëerd, kun je in het project direct 'meters' maken en realiseer je efficiënt het gestelde doel.

Stel jezelf als organisatie de vraag in hoeverre procesregie al wordt toepast in eigen samenwerkingsverbanden zowel extern als intern bij complexe vraagstukken waarbij meerdere vestigingen of afdelingen betrokken zijn. Is starten met procesregie een betere aanpak dan de huidige werkwijze? Durf je te leren door enigszins los te laten en meer te bereiken met draagvlak of hou je vast en ga je op dezelfde misschien wel moeizame voet verder in het realiseren van je doelstellingen?


17 februari 2011 | Perry Oostrum

Complexe vraagstukken zijn binnen organisaties aan de orde van de dag. Om ze tot een goed einde te brengen, moet vooraf worden nagedacht over de beste aanpak. Dat klinkt heel logisch, maar in veel gevallen gaat het daar al mis. Vaak wordt namelijk direct gekozen voor of gestuurd op een projectmatige aanpak, terwijl het vraagstuk een procesmatige aanpak vereist. Veel trajecten vragen juist dat betrokken partijen gestuurd en geregisseerd worden, om zo te komen tot een gedragen besluitvorming waarbij alle partijen zich gehoord weten en voelen. 'Procesregie' laat zien hoe dat aangepakt kan worden.

Dees van Oosterhout, zelfstandig gevestigd als adviseur en trainer, heeft kans gezien om met haar boek 'Procesregie' in zeer kort bestek, ruim tachtig pagina's, duidelijk op papier te zetten hoe je creatief kunt sturen op een gedragen besluitvorming. In die eerste tachtig pagina's van het boek weet zij overtuigend te brengen dat organisaties vaak - bijna als vanzelfsprekend - een projectaanpak kiezen als er wat gebeuren moet. Al heel snel komt zij tot haar visie, dat het bij complexe veranderingen belangrijk is de relevante partijen mee te krijgen en wel zodanig, dat deze zich ook werkelijk gehoord weten en een bijdrage (kunnen) leveren aan wat gerealiseerd moet worden.

Procesregie is dan de wijze waarop zo'n proces gestuurd moet worden. Het is volgens Van Oosterhout de enige aanpak als een organisatie het vraagstuk niet alleen kan oplossen en er meerdere partijen bij moeten worden betrokken, wanneer verschillende (vaak tegenstrijdige) belangen spelen en draagvlak bij andere partijen nodig is voor de uitvoering. En dat is makkelijker opgeschreven, dan in praktijk gebracht! 'Ik ben er echter van overtuigd dat de belangen waar het echt om gaat niet zomaar op straat worden gelegd. Het vergt een zorgvuldig opgebouwd vertrouwen om de echte belangen van partijen te kunnen achterhalen.' Bovendien stelt zij dat er geen gemeenschappelijke belangen bestaan. 'Partijen hebben ieder hun eigen unieke bestaansrecht en vertegenwoordigen hun eigen specifieke belang.'

Gelukkig blijft het in 'Procesregie' niet beperkt tot bangmakerij en biedt het boek juist veel praktische handvatten, onder meer in zeer krachtige checklists, waar dat nodig is. Ook de korte uiteenzetting van systeemtheorie is zeer verhelderend. Het meest concreet wordt het boek in de minutieuze beschrijving van een negental interactieve werkvormen. Mij is, eerlijk gezegd, niet helemaal duidelijk waarom deze worden toegeschreven aan Sivasailam Thiagarajan, met wie Dees van Oosterhout samenwerkt. Dit zijn werkvormen die we vaker tegenkomen in veranderland, specifiek voor het werken met grotere groepen. Los daarvan weet de auteur goed aan te geven hoe de gebruiker met deze instrumenten een snelle informatie-uitwisseling en besluitvorming tot stand kan brengen.

'Procesregie' is niet beperkt tot de tachtig pagina's, waarover ik eerder schreef. In het vijfde hoofdstuk wordt de praktijk in beeld gebracht. Van vijf verschillende cases wordt aangegeven, hoe deze zijn aangepakt en hoe en waarom deze tot succes geleid hebben. Alle zijn het aansprekende voorbeelden, zoals hoe de provincie Zeeland Nederland weer haar Koninginnedag teruggaf, na de dramatische gebeurtenissen in Apeldoorn in 2009. Daarin wordt verwezen naar de theorie - voor zover je in dit kader van theorie kunt spreken - in de voorgaande hoofdstukken. In reflecties geeft Van Oosterhout haar visie op het welslagen.

Ik heb echt al het nodige onder ogen gehad over het aanpakken van veranderprocessen in organisaties, maar ik kan niet anders zeggen dan dat 'Procesregie' een waardevolle toevoeging aan mijn bibliotheek is. Het is beknopt, goed leesbaar, zonder echt belangrijke zaken onbesproken te laten. Een aanrader.


Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden