Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Accountable Leiderschap - 'Hoort op de leestafel van ieder team'
3 januari 2018 | Rudy Kor

Accountable Leiderschap van Marco Scheele zou eigenlijk op de leestafel van elk team moeten liggen, of het nu een projectteam is, een zelfsturend team of een team met een aangewezen leider. Het boek zit vol handige vragenlijsten en tips om als team beter te presteren.

De subtitel van het boek is ‘Aanspreken zonder te veroordeelden en helpen zonder te redden (en daarmee is meteen de centrale boodschap van het boek gezegd). Een andere subtitel had kunnen zijn: Zeven nuttige en direct toepasbare tips voor werken in en met teams’. Want het boek gaat zowel over de Accountable Leider als over het Accountable Team. Want daar uiteindelijk wordt het resultaat opgeleverd. Team Accountability is een systeem waarin alle teamleden nu doen wat nodig is voor gewenst en afgesproken teamresultaat.

Scheele houdt een pleidooi voor organisaties die bestaan uit kleine teams ‘klantgerichtheid, productiviteit en geleverde kwaliteit zijn per definitie hoger in kleine teams.’ En kleine teams zijn in het algemeen ook meer Individueel accountable dan leden van grote teams.

Accountable is wel het woord in dit boek, naast slachtofferschap. Het ene wil je bereiken en het ander voorkomen. Accountable is nu doen wat nodig is voor het gewenste resultaat. Slachtoffergedrag is al het bewuste en onbewuste gedrag dat energie kost en niet bijdraagt aan alles dat we willen bereiken.

In de Accountablity-aanpak van Scheele spreek je elkaar met name aan op het afgesproken samenwerkingsgedrag dat de grootste impact heeft op de teamambitie.

Volgens Scheele is er een wet op het gebied van high performance, die luidt: eerst de klant, dan de organisatie, dan ons team en dan jijzelf. Het is dan voorstelbaar dat mensen die in alles de WIFM-vraag stellen (What’s in It For Me) en denken in schaarste, niet in het team thuishoren. Volgens Scheel bereik je met deze mensen nooit 5WIN: Klant wint, Organisatie wint, Team wint, Teamlid wint, Jij wint.

Het taalgebruik in het boek is actiegericht en maakt het boek goed leesbaar. Bij het lezen bekroop me regelmatig wel het gevoel dat iemand meegeschreven had bij een cursus van Scheele en bij de vertoonde sheets korte verbindende teksten had geschreven. Dat gevoel wordt ook versterkt door een ongekende hoeveelheid opsommingen zoals:    

- Drie redenen waarom alles prefect willen doen je diepongelukkig maakt

- Vier oorzaken die slachtoffergedrag in de hand werken

- Drie vragen aan de individuele eigenaren van doorbraakprojecten

- Vijf tips hoe je Accountable Leider, samen met het team, het gewenste teamresultaat kunt bereiken

- Twee tips hoe je als Accountable Leider je team uit een negatieve spiraal kunt halen en houden

- Vier grondwetten voor gezonde samenwerkingsrelaties

- Zeven nuttige en direct toepasbare tips voor de Accountable Leider die met zijn team wil toewerken naar high performance

- Twee psychologische redenen waarom teams vaak moeilijk samenwerken aan een gemeenschappelijk resultaat

- Vier groepen Accountable Leiders die een rol vervullen in het team-overstijgend samenwerken

- Drie cruciale eigenschappen van veerkrachtige mensen

- Vijf redenen waarom er zo weinig succesvolle changeteams zijn

- Vier tips voor het succesvol in de wedstrijd zetten en houden van een doorbraakteam

- Acht succesfactoren die organisaties kenmerkt die hoog Accountable zijn

- Vijftien samenwerkingsgedragingen die high performance teams kenmerken

- Tien leiderschapsvalkuilen

Rudy Kor is zelfstandig organisatieadviseur en auteur van diverse managementboeken. Tot voor kort werkte hij (als partner) bij TwynstraGudde. Hij startte zijn werkzame leven bij Philips in Eindhoven. Als adviseur helpt hij (project)managers bij het effectiever inrichten van hun projecten. Als veel-lezer wordt hij gedreven door nieuwsgierigheid. Voor de lezer die benieuwd is wat anderen van een boek vinden, schrijft hij recensies voor managementboek.nl

Accountable Leiderschap - 'Illustratief en praktisch'
16 november 2017 | Frank van Kuijck

Het is duidelijk dat er anno 2017 sprake is van veranderende omstandigheden waar niet ieder individu of iedere organisatie goed mee om kan gaan.

Daarom is het belangrijk dat je met collega’s, in teams, als leider en als organisatie een bijdrage levert aan Accountable Leiderschap zo geeft Marco Scheele aan zijn boek Accountable Leiderschap – aanspreken zonder te veroordelen en helpen zonder te redden. Zijn boek gaat over de wijze waarop je door middel van een viertal accountabilitywetten samenwerkingsrelaties kan aangaan en onderhouden. Is het zo eenvoudig en voor iedereen te leren?

In een zevental hoofdstukken geeft Scheele kort en kernachtig weer waar accountability over gaat. Kern daarvan is om samen om te gaan met veranderingen en onzekerheden. Deze samenwerking omvat een viertal ‘wetten’:

- Werk veilig en comfortabel met elkaar samen

- Spreek elkaar aan zonder elkaar te veroordelen

- Help elkaar zonder elkaar te redden

- Neem accountable afscheid als je niet (meer) kunt of wilt bijdragen

Met deze vier wetten in de hand behandelt de auteur deze in de verschillende hoofdstukken waarbij het gaat om de accountable bijdrage van jezelf, de organisatie, als leider, bouwen van teams, projecten en hoofdpijndossiers en de accountability in organisaties en vanuit een natuurlijke context.

De kern van het boek staat wat mij betreft al in het voorwoord van het boek. De schrijver omschrijft zichzelf als een ‘positieve levensworstelaar’ en lardeert dat met een aantal voorbeelden die er in de kern op neerkomen dat je permanent te maken hebt met verwachte en onverwachte gebeurtenissen die soms plezierig en soms minder plezierig van aard zijn. Het gaat er vervolgens om hoe je hiermee omgaat en leert van de onvoorspelbaarheid en de verandering of dat je het ervaart en accepteert als slachtoffer en de houding aanneemt: ik kan er toch niets aan doen en het is zoals het is. Scheele beschrijft in zijn boek wat mij betreft met tal van voorbeelden, valkuilen en succesfactoren hoe je een bijdrage kan leveren aan het bewust omgaan met onvoorspelbare situaties en wat hierbij een positieve grondhouding is en wat minder effectieve responses zijn. Het omgaan met deze veranderingen wordt omschreven als het accountable eigenaarschap nemen wat gezien kan worden als: Nu doen wat nuttig en gewenst is voor het gewenste resultaat.

In het eerste hoofdstuk van het boek komt het 4 H model aan bod:

- Hoofd: mentaal

- Hart: emotioneel

- Handen: gedrag

- Helder bewustzijn: intuïtie

Scheele geeft aan dat als je op de eerste drie H’s in balans (fit en gezond) bent je ook in staat bent om onbevangen en scherp te kunnen waarnemen.

In hoofdstuk 2 wordt door middel van het Accountability Continuüm aangegeven welke niveau’s van Accountability – samenwerking – er zijn: geen, individueel, team, cross teams en organisatie. De laatste vier worden vervolgens in de hoofdstukken 3 tot en met 6 uitgewerkt. In alle hoofdstukken wordt een beschrijving – weergave gegeven van de ontwikkeling naar accountable individu, team, cross teams en organisatie. Hierbij zijn niet alleen de succesverhalen opgenomen maar wordt juist ook nadrukkelijk ingegaan op de valkuilen die bestaan. In alle hoofdstukken zijn kleine ‘kadertjes’ opgenomen waarin concrete voorbeelden zijn weergegeven die de betekenis van de tekst illustreren. Deze ‘kadertjes’ verlevendigen het verhaal aanzienlijk en maken het boek daarmee ook heel illustratief en praktisch.

Het hele boek ademt uit dat je altijd zelf de keuze hebt om een besluit te nemen en ook accountable te zijn wanneer je accepteert wat je ziet. Daarbij is het wel belangrijk dat je ook echt handelt om te doen wat nodig is. Hierbij zal je regelmatig vaardigheden en gedragingen moeten afleren om tot nieuwe en andere inzichten te komen. Dat vraagt om een heldere en onbevangen beschouwing van de (nieuwe) gebeurtenis. Wanneer je niet in staat bent om blanco of objectief te kijken dan zal je mogelijk je presteren wel ‘verbeteren’ (sneller doen) maar zal je niet ‘transformeren’ (het anders doen). En dat laatste is in de huidige tijdgeest vaak nodig om te komen tot doorbraken hetzij als individu, team of organisatie.

Frank van Kuijck is een zeer gedreven professional in zowel audit en advies voor de public sector. Industries zijn met name gemeenten, woningcorporaties en onderwijs. Hij is kritische sparringpartner voor toezichthouders, bestuurders en organisatie om te helpen deze naar een hoger plan te krijgen. Specifieke aandachtsgebieden naast audit en verslaggeving zijn governance, control, risicomanagement en bedrijfsvoering. Deze laatste ook vanuit de specialisatie als operational auditor. Hij is Partner bij Deloitte, Voorzitter van RJ Werkgroep 645 - woningcorporaties en Docent Auditing aan de UVT Tilburg.

Accountable Leiderschap - 'Een fascinerend boek'
8 november 2017 | Martin van Staveren

Een mogelijk misverstand is zo geboren. Accountable Leiderschap van Marco Scheele is een fascinerend boek dat niet over leidende accountants gaat.

Ook gaat het niet over accountability, in de traditionele betekenis van afrekenen en moeten. Het daar vaak mee geassocieerde c-woord – compliance of naleving – komt er helemaal niet in voor. Waar gaat dit boek dan wél over? De prachtige ondertitel geeft richting: Aanspreken zonder te veroordelen en helpen zonder te redden. Wie wil dat niet?

Om het mogelijke misverstand gelijk maar uit de weg te ruimen, accountability is in Accountable Leiderschap gedefinieerd als ‘Nu doen wat nodig is voor gewenst resultaat’. Dit blijkt onze oeroude manier van samenleven en samenwerken, onder het motto I can count on you and you can count on me. Het is dus een vorm van verantwoord gedrag, met slachtoffergedrag als ultieme tegenpool. Iemand die zich, bewust of onbewust, als slachtoffer gedraagt, levert in deze zienswijze dus nooit een bijdrage.

Wie is de auteur van dit boek? Dat is de door het Boeddhisme aangetrokken leiderschapstrainer Marco Scheele. Hij is zelf de eerste om te erkennen dat slachtoffergedrag o zo menselijk is. Het komt voort uit angst om comfort te verliezen, of om niet te krijgen wat je wel wilt. Hierin kunnen we de zogenoemde drie vergiften uit het Boeddhisme herkennen: begeerte (willen), aversie (discomfort) en onwetendheid hierover.

Het boek bevat zeven hoofdstukken. Die verkennen de verrassende benadering van accountability en het bijbehorende leiderschap vanuit het individu, teams en de organisatie. Het laatste hoofdstuk bevat opvallend genoeg geen blik in de toekomst, zoals vaak het geval in managementboeken. Het neemt ons juist mee terug in de tijd. De oudste teamvorm waarin de mens samenwerkte was immers de stam. Daarin was accountable leiderschap volgens de auteur (ook) een must om te overleven. Net als in onze hedendaagse organisaties, niet zelden ‘verdrietmachines’ door een gebrek aan accountable leiderschap.

Wat accountable leiderschap anders maakt dan gewoon goed leiderschap blijft voor mij wel wat in nevelen gehuld. Zo begint hoofdstuk 3 – Je bijdrage als accountable leider – met de volgende definitie voor accountable leiderschap: ‘een rol die door iedere medewerker of manager kan en moet worden vervuld om de organisatie succesvol te maken en te houden.’ Is dit niet typerend voor gewoon goed leiderschap in het algemeen? De noodzaak daarvoor wordt overigens confronterend helder vanuit een grootschalig onderzoek van bureau The Energy Project. Uit onderzoek, onder ruim 150.000 medewerkers uit 115 organisaties in 130 landen, volgt onder meer dat 76% van de medewerkers door de waan van de dag worden geregeerd. Hierdoor kunnen ze zich onvoldoende bezig houden met de belangrijke zaken. Nog onthutsender: 70% is afgehaakt op de ambitie en doelen van de organisatie. Met als eindconclusie dat de gemiddelde medewerker slechts 42% van zijn of haar potentieel benut. Hier liggen dus enorme kansen…

Als reactie hierop geeft Marco Scheele een interventie op een wijze, die voor mij typerend is voor het boek. Eerst een kleine waarschuwing vooraf: Wat nu volgt is bedoeld als aanspreken zonder te veroordelen en helpen zonder te redden. Dus helemaal volgens de ondertitel van dit boek.

Dé interventie om het verborgen potentieel van medewerkers te ontwikkelen, en om zo slachtoffergedrag te beperken, is volgens de auteur namelijk mindfulness. Nu ben ik persoonlijk helemaal vóór meer mindfulness. Uit een nog steeds groeiend aantal wetenschappelijke onderzoeken én mijn eigen ervaringen blijkt de heilzame werking hiervan. Echter, het wel als dé oplossing noemen en vervolgens niet uitleggen hoe je dat doet, dat vind ik een gemiste kans. En de belofte dat enkele minuten mindfulness per dag voldoende is om het denken, voelen en handelen tot rust te brengen, dat is in mijn ogen veel te makkelijk, en zelfs misleidend. Hiermee wek je namelijk ten onrechte de indruk dat je met een minimale inspanning een grote en duurzame verandering kan bewerkstellingen, wat zelden het geval is in werk en leven.

Ik noem dit typerend voor het boek, omdat er heel veel zinnigs in wordt gezegd dat vervolgens wat aan de oppervlakte blijft. Als ander voorbeeld noem ik de vier ‘grondwetten voor gezonde samenwerkingsrelaties’, waarvan er twee al zijn genoemd. Die staan namelijk in de ondertitel. De resterende twee gaan over veilig en oncomfortabel samenwerken en over accountable afscheid nemen, als je niet meer aan het gewenste teamsucces kan bijdragen. Principes die ik volledig onderschrijf. De hiervoor te ontwikkelen veiligheid gaat hier niet verder dan het elkaar aanmoedigen om te experimenteren. Hoe je daarvoor bijvoorbeeld de benodigde sociale veiligheid realiseert, dat blijft onaangeroerd. Bij het aanspreken zonder te veroordelen wordt wel iets gezegd over oncomfortabele feedback geven, namelijk zonder emotionele lading. Ook hier, hoe doe ik dat in de praktijk?

Tot zover mijn bijdrage aan het geven van oncomfortabele feedback. Want als gezegd in mijn inleiding, Accountable Leiderschap is een fascinerend boek. Het staat boordevol tips en praktijksituaties. Er staan veel prikkelende oefeningen in. Vooral het expliciet maken van slachtofferschap in allerlei woorden en daden, en daar remedies tegen bieden, dat is iets waar volgens mij velen in onze huidige maatschappij wat aan kunnen hebben. Zowel binnen als buiten organisaties.

Samenvattend richt ik me zowel tot de auteur als tot zijn vele lezers. Marco, jouw prikkelende slachtofferschapsbenadering en oproep om realiteit onder ogen te durven zien, dat heeft mij uit de tent gelokt om in deze recensie onomwonden te zeggen wat ik wilde zeggen. Zie dit als een compliment voor je benadering. En lezers, lees dit boek en doe er dan gelijk wat goeds mee. Dan toon je immers zelf accountable leiderschap, door nu te doen wat nodig is voor gewenst resultaat. Dat is immers iets waar velen, in binnen en buiten organisaties, te vaak op blijven wachten.

Dr. Martin van Staveren adviseert organisaties over anders omgaan met risico’s. Zijn missie is om daarmee effectiviteit en welzijn te vergroten, binnen én buiten organisaties. Martin is ook kerndocent aan de executive masteropleidingen Risicomanagement en Public Management, Universiteit Twente. Begin 2015 verscheen zijn boek Risicogestuurd werken in de praktijk bij uitgever Vakmedianet.

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden