Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Perspectieven op leiderschap - 'Interessante invalshoeken'
11 april 2018 | Nico Jong

Welke perspectieven zijn er op leiderschap anno nu? Jaap Boonstra vroeg de sprekers hun luisterbijdragen aan De Leiderschapsbox om te werken naar acht verschillende Perspectieven op leiderschap.

Elk hoofdstuk bevat actuele inzichten en concrete suggesties om effectief te zijn als leider in organisaties. Het boek wil helpen reflecteren op de eigen leiderschapskwaliteiten.

Boonstra zelf beschrijft in het inleidende hoofdstuk verschillende definities van leiderschap en hij werkt een aantal competenties uit voor leiders die succesvol willen zijn. Hij laat een aantal misvattingen de revue passeren, waaronder dat leiders en managers verschillende personen zijn, of dat zij helden, toppers of machtig zijn. Daarna presenteert hij negen essenties van leiderschap.

In acht hoofdstukken komen achtereenvolgens aan bod de resultaatgerichte manager in high performance organisaties, de ondernemende leider die zijn medewerkers helpt ondernemend te zijn, de visionaire leider, de betekenisvolle leider, de bestuurlijk leider, de horizontale leider in netwerkorganisaties en de androgyne leider met mannelijke en vrouwelijke kwaliteiten.

De hoofdstukken bieden interessante invalshoeken op het fenomeen leiderschap. Zoals bij fenomenen als leiderschap wel vaker het geval is gaat het niet over rechte lijnen en strakke kaders, maar juist om meervoudigheid. Dat maakt dit boek waardevol. Dat de hoofdstukken geschreven zijn door verschillende auteurs met ieder hun eigen stijl, doet geen afbreuk aan de leesbaarheid en toegankelijkheid.

Nico Jong is senior adviseur bij het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Perspectieven op leiderschap - 'Een toevoeging'
5 april 2018 | Jan Hoogstra

Is de kredietcrisis veroorzaakt door (te) masculien leiderschap? Welke leiderschapsstijl is nu het beste, ondernemend, resultaatgericht of visionair? Perspectieven op leiderschap onder redactie van Jaap Boonstra bevat acht perspectieven op leiderschap, geschreven door verschillende auteurs.

Wat maakt iemand nu een goede leider? Jaap Boonstra beschrijft in de inleiding van het boek ‘Perspectieven op leiderschap’ een aantal kenmerken van een goede leider. Maar een leider heeft (helaas) ook altijd een aantal mindere karaktereigenschappen. In het boek heeft hij een aantal auteurs gevraagd om vanuit verschillende perspectieven leiderschap te beschrijven. Dit levert een aantal interessante perspectieven op. In het boek worden de volgende perspectieven door deze auteurs beschreven:

- Resultaatgerichte leider door André de Waal

- Ondernemende leider door Rudy Kor en Britta Gielen

- Visionaire leider door Hans van der Loo

- Betekenisvolle leider door Jaap Boonstra

- Tegendraadse leider door René ten Bos

- Bestuurlijk leider door Mark van Twist

- Horizontale netwerkleider door Annemieke Roobeek

- Androgyne leider door Janka I. Stoker

Dit zijn bekende namen vanuit de managementliteratuur en dat geeft aanzien aan het boek. Het boek is af en toe best wel wetenschappelijk opgezet, met veel verwijzingen en voetnoten naar andere schrijvers. Dit vond ik met name in de beginhoofdstukken nog wel eens storend, dan was het lastig lezen. Toch zijn het over het algemeen interessante perspectieven en het is mooi dat het in een boek is gebundeld.

Het hoofdstuk over de betekenisvolle leider en de laatste twee perspectieven, horizontale netwerkleider en androgyne leider, sprongen er wat mij betreft bovenuit. Deze zijn echt gericht op de huidige cultuur en de huidige trend van diversiteit.

De betekenisvolle leider geeft zin aan zijn/haar werk en aan dat van anderen. Zij stellen een doel aan de organisatie en werken daarnaartoe. Mooi voorbeeld daarbij was de rioolzuiveraars van Parijs, die binnen een paar jaar weer zalm wilden zien zwemmen in de Seine. En dat lukte… betekenisvolle leiders realiseren veranderingen en inspireren anderen daarin. Zij zijn omgevingsbewust en sociaal bewust. Een mooi voorbeeld hoe dat niet moet hebben we recent gezien bij de beloningsdiscussie bij ING. Storytelling is ook een kwaliteit van de betekenisvolle leider, het kunnen schetsen van het toekomstbeeld, alsmede het maken van verhalen. Een fantastisch voorbeeld is de politieagent uit Zuid Afrika, die zelf heeft gezorgd voor een veilige omgeving.

De horizontale netwerkleider is gericht op netwerkend leiderschap in ecosystemen, waarbij met behulp van nieuwe technologie innovaties worden ontworpen. Dit zie ik echt als de toekomst. Het dilemma met de huidige aansturing van organisaties door managers herken ik erg, waar stuur je nu op en hoe kun je bijsturen? Dit vraagt ook het overbruggen van een generatiekloof tussen Generatie X (gericht op materiele zaken) en Generatie Y (gericht op zingeving).

De androgyne leider combineert zowel masculiene als feminiene kwaliteiten. Daarbij speelt erg de discussie over diversiteit en het quotum van vrouwen aan de top. Alhoewel je masculien niet met mannelijk en feminien niet met vrouwen moet associëren, komt dit er in de praktijk wel vaak op neer. Een goede androgyne leider hoeft dus niet persé een man of vrouw te zijn, maar moet wel mannelijke en vrouwelijke kwaliteiten kunnen combineren. In het hoofdstuk worden zowel een aantal vrouwelijke als mannelijke voorbeelden gegeven.

Het boek is erg interessant, mooi dat zoveel perspectieven op leiderschap in één boek samengevat zijn. De doelgroep van het boek vind ik nog wel wat verwarrend, het is redelijk wetenschappelijk ingestoken, niet alle hoofdstukken lezen lekker weg. De hoogtepunten zaten wat mij betreft aan het eind van het boek. Al met al zeker een toevoeging voor de boekenkast van veel managers/leiders.

Jan Hoogstra is partner bij WeDoTrust, waar hij opdrachten uitvoert op het gebied van beoordeling en advisering over IT-gerelateerde onderwerpen in de zorgbranche. Zo is hij programmamanager, projectmanager en adviseur op het gebied van bijvoorbeeld IT-strategie en pakketselecties.

Perspectieven op leiderschap - 'Biedt perspectief'
29 maart 2018 | Martin van Staveren

Leiderschap, een fenomeen, ouder dan de weg naar Rome. Talloos zijn de voorbeelden er over, of het gebrek er aan, uit de verre tot recente geschiedenis. Bijna even talloos is het aantal boeken over leiderschap. Wat voegt een boek met Perspectieven op leiderschap daar anno nu nog aan toe? Best veel, zo blijkt.

Perspectieven op leiderschap bevat een bonte verzameling visies op leiderschap, van een achttal Nederlandse leiderschapsdenkers. Het is opgesteld onder redactie van hoogleraar organisatieverandering Jaap Boonstra, die ook de inleiding heeft geschreven. Die inleiding is tegelijkertijd een soort samenvatting, met een aantal gangbare definities, en een aantal even gangbare misvattingen over leiderschap. Zo zijn leiders niet per definitie helden, toppers, formele leiders van anderen en machtig. Jaap Boonstra besluit zijn inleiding met negen essenties van leiderschap. Grotendeels zijn die vanzelfsprekend, zoals invulling geven aan missie en visie. Enkele worden minder vaak aan leiderschap gekoppeld, zoals waarderen wat er is en verschil benutten.

Na deze inleiding volgen acht bijdragen over acht soorten leiders, variërend van de resultaatgerichte leider, via de betekenisvolle en tegendraadse variant, tot de androgyne leider. Deze bijdragen geven de leiderschaps-essenties van, ik noem ze allemaal, André de Waal, Rudy Kor & Britta Gielen, Hans van der Loo, Jaap Boonstra, René ten Bos, Mark van Twist, Annemieke Roobeek en Janka Stoker. Bekende namen in ons land, met veelal opvallende en soms ook tegenstrijdige visies op leiderschap. En vooral dat laatste is goed, omdat het helder maakt dat er geen eenduidig begrip bestaat van wat een goede leider nou precies is, of zou moeten zijn. Er lopen nog steeds veel fors verschillende wegen naar Rome.

Twee bijdragen springen er voor mij uit, omdat ze meer dan gemiddeld afwijken van de gangbare beelden over leiderschap en ook nog eens uiterst actueel zijn. Hoogleraar filosofie René ten Bos introduceert de tegendraadse leider. Als filosoof start hij zijn bijdrage met enkele vragen, en wel drie die in veel leiderschapsstudies niet aan bod komen: waarom associëren we leiderschap met vernieuwing en verandering, waarom praten we erover in irrationele en zelfs religieuze termen, waarom is het fout om er vanuit te gaan dat het bij leiderschap draait om visie, doelen en resultaten? Prikkelende vragen, waarop ik hier de antwoorden niet ga verklappen. Het enige wat ik onthul, ze hebben te maken met de drie-eenheid Genius, Geest en Geste. En de Romeinen komen ook nog aan bod.

Hoogleraar leiderschap en organisatieverandering Janka Stoker lanceer de androgyne leider. Hij, zij, of misschien wel het, bezit een combinatie van de bekende masculiene en feminiene kwaliteiten. Denk hierbij enerzijds aan resultaatgerichtheid en de bereidheid om risico’s te nemen, en anderzijds aan echt kunnen communiceren en invoelend zijn. Voor mij een eye opener is dat ze twee onafhankelijke dimensies vormen. Dit in plaats van de uitersten van één dimensie, die loopt van mannelijk naar vrouwelijk (of omgekeerd). Een androgyne leider combineert zowel masculiene als feminiene kwaliteiten, op een wijze die past in de gegeven situatie. Janka Stoker presenteert fascinerend onderzoek over hoe medewerkers leiders zien voor én na de financiële crisis uit 2008. Er blijken opvallende verschillen en overeenkomsten te zijn die te denken geven. Iets om zelf te lezen en op te reflecteren.

Het boek Perspectieven op leiderschap is ontleend aan De Leiderschapsbox, een reeks audio-cd’s die in 2011 door Managementboek is uitgebracht. Mogelijk is dit een reden dat enkele van de bijdragen wat minder actueel overkomen. Is dit een punt van kritiek? Niet echt, want leiderschap is immers een tijdloos fenomeen. Daarbij is dit boek, met bijdragen van de nodige hoogleraren, niet academisch, wel onderbouwd, en ook nog eens heel goed leesbaar. Wat ik er uit heb geleerd? Onder meer dat dé leider ook al niet bestaat. Dat er vele perspectieven op leiderschap zijn, waar allemaal wel wat voor te zeggen is. En vooral dat zelf informeel leiderschap ontwikkelen waardevol is, waarvoor je helemaal geen formele leider hoeft te zijn. Dit biedt perspectief.

Dr. Martin van Staveren adviseert organisaties over anders omgaan met risico’s. Zijn missie is om daarmee effectiviteit en welzijn te vergroten, binnen én buiten organisaties. Martin is ook kerndocent aan de executive masteropleidingen Risicomanagement en Public Management, Universiteit Twente. Begin 2015 verscheen zijn boek Risicogestuurd werken in de praktijk bij uitgever Vakmedianet.

Jaap Boonstra, André de Waal, Rudy Kor
Perspectieven op leiderschap

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden