Dan maak je maar zin
Pleidooi voor religie zonder geloof
Paperback NL 2026 1e druk 9789462498938Samenvatting
Millennia lang schiepen mensen zich goden die het leven van uiteindelijke zin voorzagen. Essentieel daarbij was de beleving dat die goden juist niet door de mens geschapen waren. In deze veelal onopgemerkte religieparadox speelde geloof een hoofdrol – maar niet altijd, zo laat religiewetenschapper en -journalist Koert van der Velde zien in een zoektocht door de godsdienstgeschiedenis. In het oude Midden-Oosten en in de Europese middeleeuwen werd soms ook zonder geloof religie gecreëerd, in de hoop op religieuze beleving.
Daar kunnen wij in onze geseculariseerde tijd van leren, want ook ons leven schreeuwt om uiteindelijke zin. Door het toenemende ongeloof is het steeds moeilijker geworden om de traditionele religieuze verhalen hun zingevende werk te laten doen. Toch blijken mensen ook zonder geloof religieuze zin te kunnen scheppen. De religieuze ervaringen die zo worden opgeroepen, geven weliswaar geen enkele zekerheid, waardevol zijn zij wel.
Specificaties
Lezersrecensies
Inhoudsopgave
Nieuws onder de zon
1. Homo religiosus 19
Genesis 19
Menselijke goden 24
Het drama van Israël 28
Het boek van God 32
De gehoorzame Abraham 35
2. De weg van het geloof 39
De zegetocht van Allah 39
Het Grote geloven 41
De slinger van Hume 46
Transcendentiebesef 50
De eerste beeldenstorm 53
3. De prijs van het geloof 57
Subjectief geloven 57
Het offer van Kierkegaard 58
De ware Abraham 61
De achterhaalde voorloper 65
De tweede beeldenstorm 69
4. Het einde van religie? 73
Overblijfselen 73
Atheïstische religie? 75
Geseculariseerd polytheïsme 80
Geloof waar religie uit is weggelekt 83
De toekomst van religie 86
Existentiële wortels van religie
5. Existentieel geweld 93
Het bizarre doodgewoon 93
Het verdriet van Darwin 96
De klimaatcrisis 98
Happy end 99
6. Waarommen 101
Het onzinnige zinvragen 101
Existentieel ijsberen 104
Waarommen als startmotor van religie 106
7. Rauwe verwondering 111
Het symbolische graf 111
Alledaagse verwondering 114
Ultieme verwondering 117
Hoger onbegrip 119
Religie cultiveren
8. Wonderen baren 125
Het onmogelijke wonder 125
Levende doden 127
De dood in de ogen 131
Wonderwerk 136
9. Goden verbeelden 141
De baard van God 141
Het einde van het iconoclasme 143
Flirten met God 146
10. Verzingeven 151
Spirituele ontwikkeling 151
Levenskunde 153
Hogere liefde 156
Het hemelanker 161
Het religieuze klimaat 163
Het geheim van de goden
11. Het rituele offer van god 169
Reli-lab Vézelay 169
Godslastering 172
Godenmelk 176
De smaak van de hostie 179
12. De religieparadox 183
Psychedelische waarheid 183
Open placebo’s 189
Mensenduim schept godshand 192
De paradoxale waarheid van God 196
13. Stervende goden 203
De mythe van het verstopte hemelkanaal 203
De mythe van de wereldse God 208
De bezweken paradox 214
14. Existentieel vertrouwen 219
Gave als opgave 219
Agelovig vertrouwen 222
De agelovige overgave 225
De oer-Abraham 228
Religieus existentialisme 230
15. Goden scheppen 235
Goden die sterven en opstaan 235
God is dood, lang leve God 237
Goden wekken 241
Het geheim van Vézelay 247
Noten 249
Index 265
Rubrieken
- advisering
- algemeen management
- coaching en trainen
- communicatie en media
- economie
- financieel management
- inkoop en logistiek
- internet en social media
- it-management / ict
- juridisch
- leiderschap
- marketing
- mens en maatschappij
- non-profit
- ondernemen
- organisatiekunde
- personal finance
- personeelsmanagement
- persoonlijke effectiviteit
- projectmanagement
- psychologie
- reclame en verkoop
- strategisch management
- verandermanagement
- werk en loopbaan
