We wachten nogal wat af op ons werk en in ons leven. We wachten tot iemand ons vraagt om te helpen. Tot een leidinggevende een besluit neemt. Tot een collega iets oppakt. Tot iemand anders de eerste stap zet. Maar wat gebeurt er als je stopt met wachten? Als je besluit om zelf in actie te komen?
Dat is voor mij waar leiderschap begint. Niet bij een functie en ook niet op het moment dat je voor het eerst verantwoordelijkheid krijgt over een collega of een team. Leiderschap begint op het moment dat jij besluit zelf invloed uit te oefenen op wat er om je heen gebeurt. De vraag is dan niet langer: ‘Wie moet hier iets aan doen?’ Maar: ‘Wat kan ík hier doen en hoe?’
Givability: waar gastvrijheid en leiderschap samenkomen
Dat is precies waar Givability over gaat. Givability is een unieke combinatie van jouw gastvrijheid en jouw leiderschap. Gastvrijheid gaat over hoe jij een ander zich laat voelen met jouw communicatie en jouw handelen. Leiderschap gaat over de keuze om daar zelf verantwoordelijkheid voor te nemen.
Die combinatie maakt iets bijzonders mogelijk: je bent letterlijk in staat om in iedere situatie en op elk moment zelf het verschil te maken. Je hoeft daarvoor niet te wachten op toestemming, instructies of de juiste omstandigheden. Je kunt zelf beginnen. Door aandacht te geven. Door initiatief te nemen. Door een vraag te stellen. Door iemand echt te helpen. Door duidelijkheid te bieden. Door een gesprek aan te gaan dat anderen misschien liever uit de weg gaan. Dat lijken misschien kleine acties, maar juist daarin zit veel leiderschap.
Geven is iets anders dan ‘pleasen’
Bij geven denken we al snel aan aardig zijn. Aan altijd klaarstaan voor anderen. Misschien zelfs aan jezelf wegcijferen. Maar dat is niet waar Givability over gaat. Er zit een wezenlijk verschil tussen geven en pleasen. Als je pleast, laat je jouw gedrag afhangen van de reactie van een ander. Je wilt aardig gevonden worden, waardering krijgen of gedoe voorkomen. Bij Givability draai je dat om. Je geeft niet om iets terug te krijgen. Je geeft omdat jij er zelf voor kiest iets bij te dragen.
Je zet als het ware je ‘interne knop’ op geven en vraagt jezelf: ‘Wat kan ik op dit moment doen waardoor deze ontmoeting, deze samenwerking of deze situatie beter wordt?’
En soms betekent geven ook dat je ‘nee’ zegt, een grens aangeeft of iemand aanspreekt. Geven is dus niet hetzelfde als iedereen tevreden houden. Het gaat om bewust kiezen welke bijdrage jij wilt leveren en hoe je dat doet.
Neem zelf plaats aan het stuur
Dat verandert ook hoe je naar succes kijkt. Zolang je jouw succes laat afhangen van je leidinggevende, je collega’s, klanten of omstandigheden, geef je een belangrijk deel van de regie uit handen. Door zelf aan het stuur plaats te nemen, verander je dat direct.
Je hebt daarmee direct invloed op wat er om jou heen gebeurt. En zelfs als je ergens geen invloed op hebt, heb je wel invloed op wat jij ermee doet. Juist daarin zit een belangrijke sleutel tot succes. Omdat jij niet langer afhankelijk bent van wat een ander doet. Jij bepaalt zelf welke bijdrage je levert.
Leiderschap is van iedereen
Organisaties investeren terecht veel in leiderschapsontwikkeling voor managers. Maar ik geloof dat we leiderschap veel te vaak beperken tot mensen met een leidinggevende functie. Wat zou er gebeuren als iedere medewerker zichzelf zou zien als iemand die kan leiden?
Als mensen niet alleen uitvoeren, maar initiatief nemen? Als collega’s elkaar helpen, elkaar aanspreken en zelf kansen zien om iets beter te maken? Als medewerkers zich niet voortdurend afvragen wat de organisatie voor hen doet, maar óók wat zij zelf kunnen bijdragen? Dan ontstaat eigenaarschap. Dan hoeft een leidinggevende niet overal tussen te zitten. En dan wordt leiderschap niet iets van een kleine groep mensen bovenaan de organisatie, maar gedrag dat je overal terugziet.
En als je wél leidinggeeft?
Voor leidinggevenden komt daar nog een extra verantwoordelijkheid bij. Het laatste deel van Jij leidt! gaat daarom over Gevend Leiderschap: de mensgerichte manier van leidinggeven aan de medewerker van nu. Leidinggeven met je knop op geven.
Want leidinggeven gaat wat mij betreft niet over mensen afhankelijk van jou houden, maar juist over het tegenovergestelde. Goed leiderschap helpt medewerkers iedere dag weer zelfstandiger, zekerder en verantwoordelijker te maken. Gevend Leiderschap draait letterlijk om leiderschap te ontwikkelen bij iedere medewerker in je team.
Dat vraagt om leidinggeven met ‘je knop op geven’. Om veiligheid en vertrouwen. Om waardering en respect. Om bouwen aan een buitengewoon team. En vooral ook om ruimte te creëren voor plezier. Een gevend leider vraagt zich daarom niet alleen af: ‘Wat moet mijn medewerker doen?’ Maar vooral ook: ‘Wat kan ik geven waardoor deze medewerker ook vandaag weer zelf kan groeien, bloeien, plezier heeft en steeds minder afhankelijk van mij wordt?’
Jij hoeft geen leidinggevende te zijn om te leiden
Daarmee komen persoonlijk leiderschap en leidinggeven uiteindelijk weer bij elkaar. Of je nu medewerker bent of manager: je hebt iedere dag opnieuw de keuze om af te wachten óf zelf aan het stuur te gaan zitten. Je hoeft geen leidinggevende te zijn om te leiden. Met Givability bepaal je zelf welke bijdrage jij levert. En met Gevend Leiderschap help je anderen om datzelfde te doen. Jij leidt!
Wat Jij leidt! onderscheidt van de vele andere boeken over persoonlijk leiderschap en gastvrijheid, is dat het die twee werelden met elkaar verbindt. Persoonlijk leiderschap gaat vooral over regie nemen, keuzes maken en verantwoordelijkheid pakken. Gastvrijheid gaat over hoe jij contact maakt, communiceert en omgaat met de mensen om je heen. Givability brengt die twee samen tot één praktisch gedachtegoed.
Het helpt je om niet langer af te wachten wat anderen doen of wat de omstandigheden bepalen, maar bewust zelf te kiezen hoe jij handelt en welke invloed jij wilt hebben. Daarmee blijft Jij leidt! niet hangen in theorie of losse technieken. Het laat zien hoe je met jouw gastvrijheid én leiderschap op ieder moment zelf aan het stuur kunt gaan zitten en voor een belangrijk deel je eigen succes kunt bepalen. Ik heb er samen met mijn team al veel mensen, in de meest uiteenlopende branches, succesvol in getraind en ik inspireer ook jou graag om je knop overtuigend op ‘geven’ te zetten.
Zelf het verschil maken begint bij jezelf
In Jij leidt! laat Jeff Dadema zien hoe Givability persoonlijk leiderschap en gastvrijheid samenbrengt. Voor medewerkers én leidinggevenden die niet willen afwachten, maar bewust invloed willen uitoefenen en anderen willen helpen groeien. Nieuwsgierig hoe je jouw knop op ‘geven’ zet? Bestel Jij leidt! bij Managementboek.