trefwoord
De klassieke oudheid: een erfenis die nooit echt eindigde
De klassieke oudheid — de bloeiperiode van de Griekse en Romeinse beschavingen, ruwweg van 800 v.Chr. tot 500 n.Chr. — heeft een stempel op de westerse cultuur gedrukt dat tot op de dag van vandaag zichtbaar is. In onze democratie, onze filosofie, onze kunst, onze taal en zelfs in stripverhalen en managementboeken klinken echo's van Athene en Rome door. Wie de oudheid bestudeert, bestudeert tegelijk het heden.
Op deze pagina brengen we de beste boeken samen die de klassieke oudheid toegankelijk maken: van wetenschappelijke overzichtswerken tot toegepaste filosofie en van antieke literatuur tot moderne doorwerkingen. Of u nu classicus, geïnteresseerde leek of filosoof in de dop bent — hier vindt u uw weg naar de wortels van onze beschaving.
-
Spiegels van Rome - Gids in zeven eeuwig actuele thema’sVerder lezen in het magazineRome als spiegel voor het heden: dit artikel laat zien hoe zeven eeuwig actuele thema's uit de Romeinse geschiedenis professionals helpen om afstand te nemen en hun eigen tijd beter te begrijpen.
Auteurs die schrijven over 'klassieke oudheid'
Filosofie als levenskunst: van Marcus Aurelius tot Boëthius
Geen erfenis van de klassieke oudheid is zo levend gebleven als de filosofie. De Stoïcijnen leerden hoe je onverstoorbaar kunt blijven te midden van tegenslag; de Platoonse traditie stelde vragen over het goede leven die we nog altijd stellen. Twee werken uit de oudheid zelf vormen hiervan het bewijs: de persoonlijke dagboeknotities van keizer Marcus Aurelius en de troostfilosofie van Boëthius, geschreven in de schaduw van de dood.
-
25 jaar management(boek) - De ontwikkeling van leiderschap met Joep SchrijversVerder lezen in het magazineJoep Schrijvers laat zien dat opvattingen over leiderschap uit de klassieke oudheid in achtentwintig eeuwen weinig aan waarde hebben ingeboet. De antieke traditie is het fundament onder het managementdenken van de afgelopen 25 jaar.
Geen enkel kwaad is ooit machtig geweest; want het kwade is niets anders dan de afwezigheid van het goede.
Boëthius, De vertroosting van de filosofie · uit De vertroosting van de filosofie
Retorica: de kunst van overtuigen, geboren in de oudheid
De retorica als discipline ontstond in de Grieks-Romeinse wereld en heeft sindsdien de westerse communicatiecultuur gevormd. Van Aristoteles' Rhetorica tot Cicero's redevoeringen: de antieke redenaarskunst is de moeder van alle moderne overtuigingstechnieken. Universitair docenten van de Universiteit Leiden brengen deze traditie nu samen in één wetenschappelijk maar toegankelijk werk.
Adriaan Rademaker
-
Cicero leest Covey - Retorica in populaire managementboekenVerder lezen in het magazineCicero en Covey naast elkaar: dit artikel onderzoekt hoe antieke retorische principes terugkeren in populaire managementboeken. De klassieke oudheid blijkt verrassend aanwezig in hedendaagse adviesliteratuur.
Grieks denken als gereedschap voor het heden
Socrates, Plato en Aristoteles worden niet voor niets nog altijd geciteerd. Hun manier van vragen stellen, redeneren en reflecteren heeft iets tijdloos. Maar hoe gebruik je die wijsheid concreet in je eigen denken en handelen? Twee boeken laten zien dat de afstand tussen Athene en het heden kleiner is dan je zou denken.
-
VrijheidVerder lezen in het magazineAnnelien de Dijn laat zien dat ons begrip van vrijheid diep geworteld is in het denken van de oude Grieken. Dit artikel maakt duidelijk hoe antieke opvattingen ons politieke denken tot op heden bepalen.
De socratische methode — vragen stellen in plaats van antwoorden geven — is ook in moderne gesprekken en vergaderingen een krachtig instrument om dieper begrip te bereiken en aannames bloot te leggen.
Uit: Nieuw denken met oude GriekenPrimaire bronnen: de oudheid spreekt zelf
Wie de klassieke oudheid echt wil begrijpen, doet er goed aan de teksten zelf te lezen. Xenofon schreef over de opvoeding van de Perzische koning Kyros in een werk dat in de oudheid zelf al als ideaal leiderschap gold. En de gedichten van Vergilius zijn niet alleen literatuur — ze zijn een venster op de Romeinse beschaving op het hoogtepunt van haar macht.
-
De humanisten - ‘Leest heerlijk weg’Verder lezen in het magazineSarah Blakewell neemt de lezer mee langs zeven eeuwen humanistisch denken, dat zijn wortels heeft in de klassieke oudheid. Dit artikel laat zien hoe de antieke erfenis via het humanisme tot in het heden doorwerkt.
De oudheid als populaire cultuur en beeldende kunst
De klassieke oudheid is niet voorbehouden aan de studeerkamer. Ze leeft ook voort in stripverhalen, musea en kunstgeschiedenisboeken. Asterix speelt zich af in 50 v.Chr. en zit boordevol historische verwijzingen. En wie de westerse kunstgeschiedenis wil begrijpen, ontkomt niet aan de Grieken en Romeinen als fundament van alles wat daarna kwam.
Jaap Toorenaar
De oudheid als bron van levenskunst
Misschien is de diepste erfenis van de klassieke oudheid wel de vraag hoe je een goed leven leidt. De antieke filosofen dachten hier systematisch over na, en hun antwoorden zijn verrassend bruikbaar in een tijd van toenemende onverschilligheid en zinloosheid. Joep Dohmen put uit de antieke traditie om een pleidooi te houden voor betrokkenheid en morele ernst.
Verder lezen over de klassieke oudheid
De klassieke oudheid is een onuitputtelijk onderwerp. Of u nu de primaire bronnen wil lezen, de filosofische erfenis wil doorgronden of de doorwerking in kunst en populaire cultuur wil volgen — er is altijd meer te ontdekken. De boeken en artikelen op deze pagina vormen samen een brede en betrouwbare gids door een van de rijkste perioden uit de menselijke geschiedenis. Want zoals Zeus in jeans al in zijn titel aangeeft: de goden van de oudheid lopen nog altijd onder ons rond.