Interculturele communicatie in de zorg

Voorwoord 11
Bijsluiter 14
Introductie 15

Hoofdstuk 1 Cultuur, Culturele zelfkennis en Interculturele Communicatie 22
1.1 Definities van cultuur 24
1.2 Cultuur: de verborgen dimensie 25
1.3 Culturele programmering 27
1.4 Culturen en subculturen 29
1.5 Interculturele communicatie 31
1.6 Wat is communicatieruis? 32

Hoofdstuk 2 De basisconcepten van Hall 34
2.1 Hoogcontext en laagcontext communicatie 36
2.2 Monochrone en polychrone tijdsbeleving 44
2.3 Persoonlijke ruimte 48
2.4 Snelle en langzame boodschappen 50
2.5 Snelle en langzame informatiestromen 52
2.6 Actieketens 54
2.7 Oefening: Cultureel zelfbewustzijn 55

Hoofdstuk 3 De zes basiswaarden van Kluckhohn en Strodtbeck 58
3.1 Wat is onze relatie tot de natuur en hoe lossen we problemen op? Leven we natuuroverheersend, in harmonie met de natuur of ondergeschikt aan de natuur? 61
3.2 Wat is onze tijdsoriëntatie? 64
3.3 Doen of zijn: taakgericht of relatiegericht? 67
3.4 Individualisme of collectivisme: hoe verhouden we ons tot onze medemensen? 69
3.5 Is de ruimte om ons heen privé of openbaar? 72
3.6 Wat is de aard van de mens? Goed, slecht of goed en slecht? 74
3.7 Oefeningen 76

Hoofdstuk 4 De culturele dimensies van Hofstede 78
4.1 Machtsafstand (PDI – Power Distance Index) 80
4.2 Individualisme en collectivisme (IND) 82
4.3 Masculiniteit en femininiteit (MAS) 85
4.4 Onzekerheidsvermijding (UAI –Uncertainty Avoidance Index) 89
4.5 Langetermijn- en kortetermijngerichtheid 92
4.6 Hedonisme en soberheid (IVR) 94
4.7 Positieve stereotyperingen: ABCDE 97
4.8 Landenscores voor de zes dimensies van Hofstede 99
4.9 Oefening cultureel zelfbewustzijn 102

Hoofdstuk 5 Medische antropologie: over gezondheid, ziekte, leven en dood 104
5.1 Vooraf 106
5.2 Inleiding medische antropologie 106
5.3 Ziektebenaderingen en verklaringsmodellen 107
5.4 Medische tradities wereldwijd 109
5.5 Etnocentrisme en cultuurgebonden syndromen 111
5.6 Perceptie van het lichaam 112
5.7 Onderhoud van het lichaam: voeding, hygiëne 115
5.8 Pijnbeleving, therapietrouw, farmacogenetica en de zorgrelatie 118
5.9 Leven en dood 120

Hoofdstuk 6 Ruis in de communicatie achterhalen met het TOPOI-model 126
6.1 Uitgangspunten van het TOPOI-model 128
6.2 De T van Taal 128
6.3 De O van Ordening 132
6.4 De P van Persoon 133
6.5 De O van Organisatie 136
6.6 De I van Inzet en Invloed 140
6.7 Oefeningen 142