Leeftijdsdiscriminatie in Europees Recht

1 Inleiding 13
2 Discriminatie in Europees Recht 19
2.1 Inleiding 19

Deel I 20
2.2 Materieel juridisch kader 20
2.2.1 Van een economische naar ook een sociale context voor gelijke behandeling 20
2.2.2 Internationale ontwikkeling van het gelijkebehandelingsrecht 22
2.2.3 Gelijkebehandelingsrecht bij de arbeid en het beroep in de EU 26
2.2.4 Algemeen beginsel van Unierecht 28
2.2.5 Rechtszekerheidsbeginsel en beginsel bescherming gewettigd vertrouwen 31
2.3 Europees toetsingskader leeftijdsdiscriminatie 32
2.3.1 Werkingssfeer Richtlijn 2000/78 33
2.3.2 Directe of indirecte discriminatie? 35
2.3.3 Rechtvaardiging leeftijdsdiscriminatie 38
2.3.4 Uitzondering openbare veiligheid en volksgezondheid 39
2.3.5 Uitzondering wezenlijke en bepalende beroepsvereiste 40
2.3.6 Tussenconclusie 44

Deel II 44
2.4 Procesrecht Hof van Justitie EU 44
2.4.1 Beginsel procedurele autonomie 46
2.4.2 Bewijslast discriminatie 47
2.4.3 Ontwikkeling Europees bewijsrecht 48
2.4.4 Recht op informatie 50
2.5 Conclusie 54

3 De Europese Sociale Agenda voor en na Lissabon 57
3.1 Inleiding 57
3.2 Demografische ontwikkelingen 58
3.3 Europese werkgelegenheidsrichtsnoeren 60
3.4 Lissabon-strategie 61
3.5 Europa 2020-strategie 63
3.6 Naar een economisch herstel 64
3.7 Naar een Europese pijler van sociale rechten 64
3.8 Europees Sociaal beleid actief ouder worden 65
3.9 Europees Sociaal beleid solidariteit tussen de generaties 66
3.10 Europees Jaar voor actief ouder worden en solidariteit tussen de generaties 67
3.11 Europees juridisch kader actief ouder worden 68
3.12 Europees juridisch kader solidariteit 69
3.13 Solidariteitsbeginsel vanuit wetenschappelijke invalshoek 71
3.14 Solidariteitsbeginsel in Europese rechtspraak 74
3.15 Conclusie 78

4 Rol Europees Sociaal beleid bij rechtvaardiging van leeftijdsdiscriminatie 81
4.1 Inleiding 81
4.2 Toetsingskader 82
4.3 Werkgelegenheidsbeleid als onderdeel van de legitimiteitstoets 83
4.4 Arbeidsparticipatie ouderen: legitiem werkgelegenheidsbeleid? 84
4.5 Toepassing Solidariteitsbeginsel in Europees Sociaal beleid 86
4.6 Lump of labour fallacy 87
4.7 Solidariteit tussen de generaties in Europese rechtspraak 88
4.8 Betwisting werkgelegenheidsdoelstelling 92
4.9 Nationaal of bedrijfsbeleid? 95
4.10 Conclusie 97

5 Bewijsrechtelijke aspecten legitimiteitstoets 101
5.1 Inleiding 101
5.2 Omschrijving en context werkgelegenheidsdoelstelling 102
5.3 Lijst met uitzonderingen 103