Strategieën zijn doordacht, veranderprogramma’s worden gestart en tal van initiatieven zien het daglicht. Toch zien we organisaties vastlopen en de energie weglekken. Niet omdat de strategie verkeerd is of mensen zich onvoldoende inzetten, maar omdat alles wat de organisatie doet niet bijdraagt aan het realiseren van haar strategische koers.
Vaak worden meer initiatieven gestart dan de organisatie aankan. De korte termijn concurreert met de lange termijn. Nieuwe ontwikkelingen leiden tot nieuwe prioriteiten, terwijl bestaande blijven staan. Afdelingen optimaliseren vanuit hun eigen perspectief. Stuk voor stuk kunnen het verstandige keuzes zijn. Opgeteld leiden ze er niet noodzakelijk toe dat de organisatie haar strategische ambities realiseert.
Waarom lukt Strategie-executie bij de ene organisatie wel en de andere niet?
We komen al jaren over de vloer bij zeer uiteenlopende organisaties: van ziekenhuizen tot mkb-bedrijven, van ministeries tot multinationals. Sommige realiseren een grote strategische beweging, terwijl andere, met even goede mensen en soms zelfs meer middelen, gaandeweg vastlopen.
Hoe dat kan, intrigeert ons al decennia. Ieder vanuit een ander perspectief.
Sonja Schasfoort weet uit ervaring wat strategie-executie van bestuurders vraagt. Als bestuurder bij beursgenoteerde ondernemingen en familiebedrijven leidde zij complexe strategische transformaties, tijdens sterke groei én scherpe krimp. Ze stond zelf voor de keuzes waarover dit boek gaat: koers houden terwijl de operatie doorgaat, belangen afwegen en schaarse mensen en middelen verdelen.
Linda Kester benaderde hetzelfde vraagstuk vanuit de wetenschap. Al twintig jaar legt zij bloot wat effectieve strategische portfoliobesluitvorming kenmerkt. Haar onderzoek onder ruim tweehonderd grote organisaties bracht de mechanismen in beeld die bepalen of organisaties in beweging komen of vastlopen. Haar wetenschappelijke werk werd internationaal bekroond voor kwaliteit en impact op de praktijk.
Daar vonden praktijk en wetenschap elkaar. Inmiddels werken we bijna tien jaar samen met bestuurders in uiteenlopende sectoren aan strategische transformatie en portfoliovraagstukken.
De vraag die iedere bestuurstafel zichzelf moet stellen
Strategie-executie is een voortdurende afweging van keuzes over richting, prioriteiten, mensen en middelen. Die keuzes beïnvloeden elkaar, terwijl de werkelijkheid verandert. Uiteindelijk draait het om één vraag:
Telt wat wij vandaag besluiten en doen nog steeds op tot de beweging die we als organisatie willen maken?
De verschuiving die daarvoor aan de bestuurstafel nodig is, noemen wij De Executive Shift: van het sturen op afzonderlijke prioriteiten en initiatieven naar het leiden van de strategische beweging als geheel. Bestuurders bewaken voortdurend de samenhang tussen waar de organisatie naartoe wil en de keuzes die zij daadwerkelijk maakt.
Overzicht, focus en wendbaarheid
Daarvoor zijn overzicht, focus en wendbaarheid nodig. Overzicht om het geheel te zien en keuzes in samenhang te beoordelen. Focus om te bepalen wat voorrang krijgt en wat niet. Wendbaarheid om keuzes opnieuw te wegen wanneer de werkelijkheid daarom vraagt.
In dit boek maken we concreet hoe je dat organiseert. Het Strategisch Portfolio Framework maakt zichtbaar waar de organisatie naartoe wil, wat zij doet om daar te komen en waar mensen en middelen worden ingezet. Vanuit dat totaaloverzicht kan de bestuurstafel gericht besluiten waar dat nodig is. Niet ieder initiatief hoeft voortdurend besproken te worden. De aandacht gaat naar de keuzes die bepalend zijn voor de strategische beweging.
Strategie-executie sturen in 45 minuten per maand
Met het juiste overzicht en een strak besluitvormingsritme kan de kern van die sturing plaatsvinden in 45 minuten per maand. De agenda is verrassend eenvoudig: voortgang, ontwikkelingen en nieuwe ideeën. Daar worden de keuzes gemaakt die ervoor zorgen dat de organisatie als geheel in de gewenste richting blijft bewegen.
De Executive Shift laat zien waarom strategie-executie stagneert, welke mechanismen daarachter zitten en hoe je als bestuurder overzicht, focus en wendbaarheid organiseert. Ook wanneer de druk toeneemt en scherpe keuzes tot bestuurlijke dilemma’s leiden.
Strategie-executie is complex. Het besturen ervan hoeft dat niet te zijn.
Wil je als bestuurder voorkomen dat losse initiatieven de strategische koers vertroebelen? In De Executive Shift laten Linda Kester en Sonja Schasfoort zien hoe je overzicht, focus en wendbaarheid organiseert en de strategische beweging als geheel leidt. Bestel De Executive Shift bij Managementboek en maak strategie-executie bestuurbaar.