Hoe laat je werkelijk los wat je in je leven niet meer helpt? Volgens psycholoog, trainer en spreker Roos Woltering begint dat juist met vastpakken. In Vastpakken is het nieuwe loslaten neemt ze je mee in de wereld van oude patronen, hechting, trauma, lichaamsbewustzijn en heling. Een rijk en persoonlijk boek waarin ze laat zien dat werkelijk loslaten iets anders is dan zo snel mogelijk achter je laten wat pijn doet.
Coping- en defensiemechanismen voelen vertrouwd
Een centrale gedachte is dat we strategieën ontwikkelen om onszelf staande te houden. Zelfaanpassing en strijd leren we vaak al jong. Deze coping- en defensiemechanismen kunnen ons later behoorlijk in de weg zitten, maar voelen tegelijkertijd vertrouwd en veilig.
Om iets nieuws te leren, moeten we daarom iets ouds durven loslaten. Woltering gebruikt hiervoor de metafoor van de leerkuil. Je daalt af, verliest tijdelijk de vaste grond onder je voeten en klimt vervolgens aan de andere kant weer omhoog. We leggen echter het liefst een hangbrug over die kuil: wel willen veranderen, maar zonder de onzekerheid en pijn. Woltering noemt dit mooi de illusie van de hangbrug.
Vastpakken als begin van groei en heling
Gaandeweg wordt duidelijk wat ze bedoelt met vastpakken. De structuur van groei en heling begint met onder ogen zien wat er werkelijk is gebeurd. Vervolgens erkennen welke impact dat heeft gehad, je verhaal delen, je oordelen onderzoeken, het perspectief van de ander insluiten en van daaruit helende bewegingen maken.
Het lichaam als informatiebron
Woltering werkt systemisch, lichaamsgericht en energetisch en put onder meer uit Internal Family Systems. Het lichaam is daarbij een belangrijke informatiebron. We kunnen met ons hoofd veel begrijpen, maar voor werkelijke verandering moeten we ook ervaren wat er in ons lijf gebeurt.
Vastpakken is het nieuwe loslaten bevat veel voorbeelden waarin Woltering laat zien hoe dit in haar praktijk werkt. In geanonimiseerde verhalen beschrijft ze niet alleen het gedrag en de ervaringen van cliënten, maar ook haar eigen gedachten, gevoelens en afwegingen als begeleider.
De vele voorbeelden van coachings- en therapiesessies en opstellingen worden zo beschreven dat je ervaart wat er in de ruimte gebeurt. Door de voorbeelden begrijp je hoe systemisch, lichaamsgericht en energetisch werken informatie naar boven kan halen die via denken en praten niet zomaar beschikbaar komt.
Waardevol voor coaches, trainers en therapeuten
Interessant voor professionele begeleiders zijn de passages over de dynamiek tussen cliënt en begeleider. Wat roept de cliënt bij jou op? Welke informatie zit daarin? Wat is van jou en wat ontstaat in het contact? En hoe blijf je daarin liefdevol én begrensd? Juist dit maakt Vastpakken is het nieuwe loslaten naar mijn idee een ijzersterk boek voor trainers, coaches, therapeuten en andere begeleiders die systemisch, lichaamsgericht of energetisch werken.
Menselijk gedrag begrijpen vanuit de context
Wat mij daarnaast gedurende het hele boek aanspreekt, is de respectvolle en genuanceerde manier waarop Woltering over menselijk gedrag schrijft. Ook gedrag dat destructief, grensoverschrijdend of ongepast lijkt, probeert ze vanuit de ontstaanscontext te begrijpen. Daarin raakt haar benadering aan het werk van Gabor Maté: kijk naar de omstandigheden waarin gedrag is ontstaan voordat je de persoon erachter moreel veroordeelt.
Een persoonlijke aanpak met een kanttekening
Ook heb ik een kanttekening. Woltering schrijft zeer openhartig en kwetsbaar vanuit haar eigen leven en de verhalen van cliënten. Dat maakt het boek persoonlijk, tastbaar en indringend. Tegelijkertijd bleef ik vooral in de eerste hoofdstukken soms wat veel waarnemer van háár proces en dat van haar cliënten. Ik werd minder expliciet uitgenodigd om stil te staan bij mijn eigen patronen en ervaringen. Woltering is overigens zelf helder over wat een boek kan doen. Het kan inzicht geven, raken, iets bewust maken en je denken in beweging zetten. Maar een boek is geen therapie.
Een rijk en doorleefd boek over persoonlijke ontwikkeling
Vastpakken is het nieuwe loslaten is een rijk, doorleefd boek over persoonlijke ontwikkeling en heling. Woltering weet systemisch en lichaamsgericht werken herkenbaar en zeer beeldend te beschrijven. Voor professionals die mensen begeleiden is het bijzonder waardevol. Voor lezers die nog weinig ervaring hebben met deze manier van werken, zal niet alles even eenvoudig zijn, maar biedt het een mooie kennismaking met een andere manier van kijken naar menselijk gedrag en verandering.