trefwoord
Groningen: gaswinning, geschiedenis en identiteit
Groningen is meer dan alleen een provincie in het noorden van Nederland. Het is een gebied met een rijke geschiedenis, een eigen cultuur en taal, maar ook een regio die decennialang leed onder de gevolgen van aardgaswinning. De ontdekking van het Groningen-gasveld bij Slochteren in 1959 veranderde niet alleen de Nederlandse economie, maar ook het leven van honderdduizenden Groningers. Op deze pagina brengen we boeken en artikelen samen die laten zien hoe gaswinning, bestuurlijk falen, cultuur en identiteit in Groningen met elkaar verweven zijn.
De gasbel die alles veranderde
In 1959 werd bij Slochteren een enorm aardgasveld ontdekt. Wat begon als een economische zegen, groeide uit tot een van de grootste bestuurlijke dossiers van naoorlogs Nederland. De boeken hieronder beschrijven hoe de winning begon, wat het land ervan profiteerde en wat de Groningers ervoor moesten inleveren.
Auteurs die schrijven over 'groningen'
De prijs van het gas: aardbevingen en overheidsfalen
Wat ooit een zegen leek, bleek voor Groningen een vloek te worden. Aardbevingen door gaswinning veroorzaakten schade aan tienduizenden huizen en tastten het vertrouwen in de overheid diep aan. Minister Wiebes sprak zelfs van 'overheidsfalen van on-Nederlandse proporties'. De volgende werken belichten deze problematiek vanuit verschillende invalshoeken: bestuurlijk, juridisch en persoonlijk.
Hans Vijlbrief
-
De ideale arbeidsmarkt – Hoe het in Groningen wél kanVerder lezen in het magazineDit artikel laat zien hoe inclusief werkgeverschap bij de Rijksuniversiteit Groningen in de praktijk werkt, een positief tegengeluid binnen het bredere verhaal over de provincie.
Het kon minder: een nuchtere terugblik op hoe de gaswinningsproblematiek in Groningen steeds weer onderschat werd door Den Haag.
Uit: Het kon minder
Van Dinten laat in zijn hoofdstuk over Groningen zien dat Groningers weliswaar werden aangehoord door politici, maar niet werden gehoord: een les over het verschil tussen luisteren en handelen.
Uit: Los het nou gewoon op!?-
Een klein landVerder lezen in het magazineWeegenaar bespreekt hoe groei en krimp in Nederland zich ongelijk verdelen, een thema dat ook in Groningen sterk speelt door de gevolgen van de gaswinning.
Cultuur, taal en eigenheid
Naast de gasproblematiek heeft Groningen een geheel eigen culturele identiteit: een streektaal, tradities en een landschap dat eeuwenlang is gevormd door boeren, kloosters en waterbeheer. Deze boeken belichten de provincie van haar meest kleurrijke kant.
Eric Bos
-
Groeiland - Helder denken over economische bloei in NederlandVerder lezen in het magazineVan Hellemond denkt na over economische bloei in Nederland, een perspectief dat ook relevant is voor de toekomst van Groningen na het gas.
Conclusie
Groningen laat zich niet vangen in één verhaal. Het is de provincie van het aardgas dat Nederland decennialang welvaart bracht, maar ook de provincie die daarvoor een hoge prijs betaalde in aardbevingsschade en jarenlang wantrouwen jegens de overheid. Tegelijkertijd is het een gebied met een eigen taal, cultuur en geschiedenis die veel verder teruggaat dan de gaswinning. Wie de boeken en artikelen op deze pagina leest, ontdekt een provincie die zowel kwetsbaar als veerkrachtig is, en die nog altijd zoekt naar erkenning en herstel.