trefwoord

Intelligentie: een veelzijdig begrip

Wat is intelligentie eigenlijk? Is het een cijfer dat een IQ-test oplevert, of iets veel breders? Op deze pagina brengen we de vele gezichten van intelligentie samen: van cognitieve vermogens en hoogbegaafdheid tot kunstmatige intelligentie en het inlichtingenwerk van geheime diensten. Het woord blijkt in elk vakgebied een andere lading te dekken, en juist dat maakt het zo interessant om deze verschillende invalshoeken naast elkaar te leggen.

Wat is intelligentie? Definities en perspectieven

De vraag naar de aard van intelligentie is allesbehalve nieuw, maar krijgt door de opkomst van kunstmatige intelligentie een nieuwe urgentie. Verschillende auteurs zoeken naar een antwoord dat verder gaat dan de klassieke IQ-test.

James Bridle
Manieren van zijn
In Manieren van zijn daagt James Bridle de conventionele, mensgerichte opvatting over intelligentie uit. Hij laat zien dat ook dieren en machines vormen van intelligentie kennen die wij nog nauwelijks herkennen.
Boek bekijken
€ 29,99
Nu besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

Spotlight: James Bridle

James Bridle is filosoof, technoloog en kunstenaar die schrijft over de kruispunten van technologie, cultuur en politiek. Zijn werk verschijnt onder meer in The Guardian en Wired, en dwingt de lezer om vastgeroeste aannames over intelligentie los te laten.
Douglas Hofstadter
Godel, Escher, Bach
Douglas Hofstadter verkent in het invloedrijke Godel, Escher, Bach hoe intelligentie kan ontstaan uit schijnbaar levenloze systemen, en legt zo een brug tussen logica, kunst en cognitie.
Boek bekijken
€ 29,99
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden

Spotlight: Douglas Hofstadter

Douglas Hofstadter, hoogleraar aan Indiana University, ontving voor zijn werk de Pulitzer Prize en de American Book Award. Alleen al in Nederland zijn honderdduizenden exemplaren van zijn boek verkocht.

Auteurs die schrijven over 'intelligentie'

Menselijke intelligentie versus kunstmatige intelligentie

Sinds de opmars van AI ligt de vergelijking tussen menselijk en machinaal denken voortdurend op tafel. Waar de een intelligentie bij machines vooral als bedreiging ziet, benadrukt de ander juist de overeenkomsten met menselijk leervermogen.

Thomas Moerland
Van IQ naar AI
Thomas Moerland onderzoekt in Van IQ naar AI wat intelligentie werkelijk inhoudt, door menselijke en kunstmatige intelligentie systematisch naast elkaar te leggen.
Boek bekijken
€ 23,99
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden

Spotlight: Thomas Moerland

Thomas Moerland is AI-onderzoeker aan het Leiden Institute of Advanced Computer Science. Opgeleid als arts én wiskundige, brengt hij beide disciplines samen in zijn onderzoek naar kunstmatige intelligentie.
Van IQ Naar AI - Hoe AI echt werkt en wat dat zegt over onszelf
Thomas Moerland
In dit artikel licht Moerland toe hoe AI echt werkt en wat de techniek erachter zegt over ons eigen leervermogen, zonder in hype te vervallen.
Eliezer Yudkowsky Nate Soares
Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood
Als iemand dit bouwt, gaat iedereen dood van Eliezer Yudkowsky en Nate Soares wijdt een volledig hoofdstuk aan de definitie van intelligentie als sleutel tot het begrijpen van de risico's van AI.
Boek bekijken
€ 24,99
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Ben Kuiken
Filosoferen met AI
Ben Kuiken stelt in Filosoferen met AI de prikkelende vraag: wie is hier nu eigenlijk slim, de mens of de machine?
Boek bekijken
€ 25,00
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Filosoferen met AI - Wat er gebeurt wanneer we met machines gaan denken
Ben Kuiken
Kuiken vroeg voor zijn boek zelfs aan de AI-chatbot Gemini hoe we voorkomen afhankelijk te worden van big tech, met verrassend waardevolle suggesties als resultaat.

Intelligentie meten: IQ-tests en hun grenzen

Al decennia proberen psychologen intelligentie meetbaar te maken. Maar hoe betrouwbaar zijn IQ-tests eigenlijk, en wat missen ze?

Jack van Minden
De IQ-trainer
Jack van Minden helpt lezers in De IQ-trainer hun cognitieve vaardigheden te trainen en beter voorbereid aan IQ-tests deel te nemen.
Boek bekijken
€ 15,99
Nu besteld, donderdag in huis

SPOTLIGHT: Jack van Minden

Jack van Minden is psycholoog en directeur van advies- en trainingsbureau Psycom. Hij schreef diverse bestsellers over psychologische tests en assessments, waaronder de populaire IQ-trainerreeks. Meer over Jack van Minden
Jack van Minden
De IQ-trainer 2
In De IQ-trainer 2 bouwt Van Minden verder op zijn eerdere werk, met nieuwe oefeningen om verschillende aspecten van intelligentie scherper te maken.
Boek bekijken
€ 15,99
Nu besteld, donderdag in huis

Ook academische handboeken laten zien dat intelligentiemeting geen exacte wetenschap is zonder discussie.

Muriël Serrurier Schepper: ‘De verwachtingen van AI zijn vaak niet realistisch’
Muriël Serrurier Schepper
Muriël Serrurier Schepper waarschuwt in dit interview dat verwachtingen over AI vaak onrealistisch zijn: je moet eerst begrijpen wat intelligentie, kunstmatig of niet, werkelijk inhoudt voordat je er iets zinnigs mee kunt.

Hoogbegaafdheid: meer dan een cijfer

Bij hoogbegaafden speelt intelligentie een cruciale, maar vaak ook complexe rol. Een hoog IQ betekent niet automatisch een gelukkig leven.

Tessa Kieboom Kathleen Venderickx
Meer dan intelligent
Meer dan intelligent laat zien hoe intelligentie zich bij hoogbegaafden manifesteert op veel meer domeinen dan alleen het IQ-cijfer.
Boek bekijken
€ 22,99
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Jeanne Siaud-Facchin
Te intelligent om gelukkig te zijn?
Jeanne Siaud-Facchin onderzoekt in Te intelligent om gelukkig te zijn? hoe hoge intelligentie zowel een gave als een last kan zijn in het volwassen leven.
Boek bekijken
€ 23,99
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Hoe slim is het om slim te zijn Philibert Schogt laat in Hoe slim is het om slim te zijn zien dat intelligentie geen onvoorwaardelijk goede eigenschap is: slimheid brengt eigen complicaties en dilemma's met zich mee.

Intelligence: het inlichtingenwerk achter de schermen

Naast het cognitieve vermogen kent het Nederlands nog een andere betekenis van intelligentie: het Engelse intelligence, oftewel het verzamelen en analyseren van afgeschermde informatie.

Bob de Graaf
Data en Dreiging
Bob de Graaf beschrijft in Data en Dreiging uitgebreid de volledige cyclus van inlichtingenwerk: van verzamelen tot analyseren.
Boek bekijken
€ 34,90
Nu besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

Spotlight: Bob de Graaf

Bob de Graaff is hoogleraar aan de Universiteit Utrecht en houdt zich bezig met de geschiedenis van inlichtingen- en veiligheidsdiensten en internationaal terrorismebeleid. Eerder publiceerde hij onder meer 'Dood van een dubbelspion'.
Stephen Grey
The New Spymasters
Stephen Grey toont in The New Spymasters hoe menselijke intelligence (humint) onmisbaar blijft, ook in een tijdperk van digitale surveillance.
Boek bekijken
€ 24,74
Levertijd ongeveer 11 werkdagen | Gratis verzonden

Spotlight: Stephen Grey

Stephen Grey is een Britse onderzoeksjournalist met meer dan twintig jaar ervaring in het rapporteren over inlichtingenzaken, bekend om zijn onthullingen over de CIA en rapportages uit Irak en Afghanistan.
Willemijn Aerdts Ludo Block
Gestructureerde inlichtingenanalyse voor opsporing en openbare ordehandhaving
Gestructureerde inlichtingenanalyse voor opsporing en openbare ordehandhaving beschrijft het intelligenceproces van begin tot eind, gericht op de praktijk van opsporing.
Ringband bekijken
€ 36,95
Op voorraad | Vandaag voor 21:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
NIOD
De val van Srebrenica
Het NIOD-rapport De val van Srebrenica analyseert kritisch welke rol inlichtingenwerk speelde bij het al dan niet voorzien van de aanval.
Boek bekijken
€ 39,90
Nu besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

Intelligentie in de psychologie

In studieboeken psychologie is intelligentie een terugkerend hoofdstuk, waarin nature en nurture, testmethoden en persoonlijkheid worden afgewogen.

Philip Zimbardo Robert Johnson Vivian McCann
Psychologie, een inleiding
Psychologie, een inleiding van Zimbardo, Johnson en McCann bespreekt intelligentie in samenhang met denken en behandelt uiteenlopende theorieën en metingen.
Boek bekijken
€ 65,95
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Intelligentie en talent zijn niet vastomlijnd, maar vormen slechts het startpunt van wat je kunt bereiken. Uit: Mindset
Carol Dweck
Mindset
Carol Dweck laat in Mindset zien dat de overtuiging dat intelligentie veranderbaar is, de basis vormt van succes en groei.
Boek bekijken
€ 34,50
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, woensdag in huis | Gratis verzonden
Bas Kodden
De kunst van duurzaam presteren
De kunst van duurzaam presteren van Bas Kodden is een klassieker geworden binnen de managementliteratuur, mede omdat intelligentie hierin nuchter wordt geplaatst naast wilskracht als factor voor blijvend succes.
Boek bekijken
€ 36,50
Nu besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Wijzer dan je denkt - Zes sleutels naar helder denken en veerkrachtig handelen
Daphne Feller
Daphne Feller laat in dit artikel zien hoe ons brein ons dagelijks beïnvloedt, vaak zonder dat we het doorhebben, en biedt handvatten voor helderder denken.

Conclusie: één woord, veel werelden

Of het nu gaat om een IQ-test, een geheim agent die informatie verzamelt, een hoogbegaafd kind dat zich onbegrepen voelt, of een AI-model dat teksten genereert: intelligentie blijkt telkens een ander gezicht te tonen. Wat deze boeken gemeen hebben, is de overtuiging dat intelligentie zich niet laat vangen in één simpele definitie. Wie zich in dit thema verdiept, ontdekt dat de vraag 'wat is intelligentie?' misschien wel interessanter is dan elk antwoord dat erop gegeven wordt.

Boeken over 'intelligentie' koop je bij Managementboek.nl

Producten over 'intelligentie'

De bestsellers

Deel dit artikel

Wat vond u van dit artikel?

0
0

    Personen

      Trefwoorden

        Artikelen