Interview

Lucas Swennen

‘Waardering is essentieel voor goed werkgeverschap’

Lucas Swennen en Gea Peper van het HappinessBureau onderzoeken jaarlijks het werkgeluk in Nederland. Daarbij valt één stelling steeds op: ‘Ik voel me echt gewaardeerd.’ Juist hier zijn de verschillen tussen medewerkers met veel en weinig werkgeluk het grootst. Die opvallende uitkomst vormde de aanleiding voor hun boek De kracht van waardering. We spreken Lucas Swennen over de vraag: Hoe zorg je ervoor dat medewerkers zich écht gezien en erkend voelen?

Martina Langeveld-Huigen | Mirjam van der Linden | 18 november 2026 | 5-7 minuten leestijd

Is waardering hetzelfde als een compliment?

Nee, waardering gaat veel verder. ‘Goed gedaan’ is leuk om te horen. Maar als je manager er vervolgens aan toevoegt: ‘Door jouw aanpak bleef dit team overeind’, komt het veel meer binnen. Volgens Gea en mij bestaat waardering uit aandacht voor wie je bent, wat je dagelijks bijdraagt en de bijzondere prestaties die je levert. Vooral die dagelijkse bijdrage van medewerkers wordt vaak vergeten. Terwijl het juist zo belangrijk is dat die ook wordt gezien. Als medewerkers alleen aandacht krijgen als ze iets uitzonderlijks doen, kunnen ze het gevoel krijgen dat hun gewone werk niet belangrijk is.

Is dat erg?

Medewerkers die zich langdurig onzichtbaar voelen, raken steeds minder gemotiveerd. Ze voelen zich minder verbonden met collega's, hebben minder werkplezier en vragen zich op een gegeven moment af: waarom zit ik hier eigenlijk nog? Ons eigen onderzoek naar werkgeluk laat zien dat 65% van de medewerkers die zich helemaal niet gewaardeerd voelen, erover denkt om het komende jaar te solliciteren. Dat is nogal wat. Zeker als je bedenkt dat het tegenwoordig steeds moeilijker wordt om goede medewerkers aan te trekken en vast te houden.

Het is dus slim om te investeren in de waardering van je medewerkers?

Absoluut. Het gevoel ertoe te doen is een fundamentele menselijke behoefte. Iedereen vindt het fijn om waardering te krijgen. Wie zich gewaardeerd voelt, is vaak gelukkiger, gemotiveerder en meer betrokken. Medewerkers die een leidinggevende hebben die ruimte geeft en zijn waardering uitspreekt, durven meer initiatief te nemen. Ze zijn ook minder bang om fouten te maken. Dit verbetert de onderlinge samenwerking en zorgt voor betere prestaties. Daar profiteert de organisatie uiteindelijk ook van.

Welke valkuilen brengt waardering met zich mee?

Waardering moet oprecht en geloofwaardig zijn. Met andere woorden: als je iemand een compliment geeft, moet het wel gemeend zijn. Anders komt het niet aan. Daarnaast moet je ook voorkomen dat waardering een wedstrijd wordt. Ik heb daar onlangs een heel interessant onderzoek over gelezen. Daarin stond een organisatie centraal die een digitaal systeem voor onderlinge erkenning had ingevoerd. Via dit systeem konden medewerkers publiekelijk waardering geven aan collega’s. Je zou verwachten dat medewerkers zich daardoor meer gewaardeerd voelden. Maar dat was niet zo. Doordat de erkenning zichtbaar was, gingen medewerkers zich met collega’s vergelijken. Dat ondermijnde het gevoel van waardering. Een typisch voorbeeld van het spreekwoord ‘Comparison is the thief of joy’.

In De kracht van waardering adviseer je om waardering een centrale plek in de organisatie te geven. Waarom?

Waardering is geen extraatje, maar een essentieel onderdeel van goed werkgeverschap. Laat waardering daarom niet aan het toeval over, maar veranker het structureel in systemen, processen en werkwijzen. Maak waardering bijvoorbeeld een vast onderdeel van HR-processen als onboarding en beoordelings- en exitgesprekken. Of spreek je waardering uit op formele momenten, zoals jubilea of kwartaalafsluitingen. Wil je hier echt werk van maken? Begin dan met een enquête onder je medewerkers om in kaart te brengen of ze zich gewaardeerd voelen. Daarna kun je met het Waarderingskompas kijken wat er al goed gaat en waar verbeterpunten liggen.

Het Waarderingskompas? Wat is dat?

Gea en ik hebben dit instrument ontwikkeld om het abstracte begrip ‘waardering’ concreet te maken. Het bestaat uit 3 samenhangende lagen. De 1e laag gaat over wát je waardeert: de mens, de dagelijkse bijdrage en bijzondere prestaties. De 2e laag gaat over de voorwaarden die waardering mogelijk maken, zoals cultuur, structuur en leiderschap. De 3e laag bestaat uit concrete, wetenschappelijk onderbouwde gedragingen die het gevoel van waardering versterken. Denk aan aandacht geven, benoemen wat je waardeert en talenten benutten. Het Waarderingskompas helpt om waardering gericht te versterken en te verankeren in de organisatie. Zo zorg je voor een werkomgeving waarin mensen tot bloei kunnen komen.

Hoe ga je vervolgens concreet met waardering aan de slag?

Ik adviseer om klein te beginnen. Vraag medewerkers bijvoorbeeld wanneer zij zich echt gezien en gewaardeerd voelen. Maak in teamoverleggen ruimte voor hun ideeën en benoem de bijdragen die normaal gesproken onzichtbaar blijven. Kijk ook wat andere teams doen. Wie weet kun je daar wat van leren. Door gewoon te beginnen en best practices te delen, wordt waardering een vast onderdeel van het dagelijkse werk en de bedrijfscultuur. Het is wel belangrijk dat leidinggevenden hierin gesteund worden door de top van de organisatie. Als daar alleen maar wordt gestuurd op prestaties, is het lastig om een waarderingscultuur te ontwikkelen.

Hoe maak je als leider waardering zichtbaar in je eigen gedrag?

Dat kan op verschillende manieren. Laatst sprak ik bijvoorbeeld een schooldirecteur die belangrijke dingen in het persoonlijke leven van zijn medewerkers altijd in zijn agenda zet. Denk aan een vakantie of een verhuizing. Door daar een notitie van te maken, kan hij er later op terugkomen. Ik ken ook een teammanager bij de NS die regelmatig met machinisten meerijdt. Tijdens zo'n rit ontstaan vaak de mooiste gesprekken. In beide voorbeelden tonen de leidinggevenden oprechte belangstelling. Hun medewerkers krijgen daardoor het gevoel dat ze gezien worden.

Kan waardering helpen om langdurig ziekteverzuim te voorkomen?

Er is geen rechtstreeks verband aangetoond tussen waardering en het voorkomen van langdurig ziekteverzuim. Wel hangt waardering samen met factoren die een rol spelen bij het welzijn en verzuim van medewerkers, zoals sociale steun en stress.

Uit onze eigen data blijkt bovendien dat waardering bij een hoge werkdruk verschil kan maken. Medewerkers die hun werkdruk te hoog vinden én zich niet gewaardeerd voelen, geven hun werkgeluk gemiddeld een 4,8. Medewerkers die een vergelijkbare werkdruk ervaren, maar zich wél gewaardeerd voelen, geven hun werkgeluk een 6,8. Waardering kan dus een soort buffer tegen werkstress vormen. Maar let op: waardering is geen ‘pleister’ die je op een te hoge werkdruk plakt. Wil je dit probleem écht oplossen, dan moet je de oorzaak aanpakken.

Wat hoop je dat leidinggevenden en HR-professionals meenemen uit De kracht van waardering?

Ik hoop vooral dat ze inzien hoeveel invloed hun eigen gedrag heeft op anderen. Daarom zou ik willen zeggen: houd je ogen open en kijk goed om je heen: welke collega krijgt nooit aandacht? Van wie wordt de dagelijkse bijdrage nauwelijks gezien? Zet deze mensen bewust in het zonnetje en benadruk wat hun werk betekent voor de organisatie. Zo geef je ze het gevoel dat hun werk ertoe doet en lever je een belangrijke bijdrage aan hun werkgeluk.

Hoe zorg je ervoor dat medewerkers zich écht gezien en gewaardeerd voelen? In De kracht van waardering laten Lucas Swennen en Gea Peper zien hoe je met oprechte aandacht en erkenning het werkgeluk, de motivatie en de betrokkenheid van medewerkers versterkt. Bestel het boek bij Managementboek.

Over Martina Langeveld-Huigen
Martina Langeveld-Huigen (1974) is zelfstandig copywriter en communicatietrainer. Zij studeerde Nederlands aan de Universiteit van Amsterdam en zit al meer dan 25 jaar in het communicatievak. Met haar bureau Langeveld Communicatie maakt zij zich sterk voor begrijpelijk Nederlands.

Deel dit artikel

Wat vond u van dit artikel?

0
0

Boek bij dit artikel

Producten

    Auteurs

      Trefwoorden

        Artikelen