trefwoord
Karl Marx: kritiek op het kapitalisme en zijn blijvende invloed
Weinig denkers hebben het economische en politieke denken zo grondig door elkaar geschud als Karl Marx (1818-1883). Zijn analyse van het kapitalisme, zijn theorie over klassenstrijd en zijn visie op ideologie vormen tot op de dag van vandaag een referentiepunt, zowel voor aanhangers als voor critici. Op deze pagina brengen we boeken en artikelen samen die Marx' werk toegankelijk maken en in perspectief plaatsen.
Geert Reuten
Het communistisch manifest: een klassieker uit 1848
Geen tekst is zo bepalend geweest voor het socialistische en communistische denken als het manifest dat Marx samen met Friedrich Engels schreef. Het verscheen aan de vooravond van revolutionaire onrust in Europa en blijft tot op heden een tekst waar politiek en filosofie zich toe verhouden.
Een spook waart door Europa - het spook van het communisme.
Uit: Het communistisch manifest
Marx binnen de sociologie en politieke filosofie
Marx' invloed reikt verder dan de economie alleen. Zijn ideeën over klassenstrijd, ideologie en de kapitalistische samenleving zijn onmisbaar in de sociologie en politieke filosofie geworden.
-
'Boheems' kapitalisme: Beatles for SaleVerder lezen in het magazineDick Pels grijpt terug op Marx' beroemde aforisme 'alles wat vast is vervluchtigt' om de permanente revolutie van het kapitalisme te duiden, en plaatst kritische kanttekeningen bij Marx' verwachting dat het kapitalisme aan zijn eigen tegenstellingen ten onder zou gaan.
Marx als spiegel voor hedendaagse kritiek op de vrije markt
Ook wie het niet eens is met Marx' conclusies, gebruikt zijn analyse vaak als vertrekpunt voor kritiek op de vrije markt en het kapitalisme. Diverse auteurs plaatsen zijn ideeën naast eigentijdse ontwikkelingen in economie en politiek.
Govert Buijs
-
De vrije markt bestaat niet - ‘Ontmaskert populaire theorieën’Verder lezen in het magazineIrene van Staveren, hoogleraar economie aan de Erasmus Universiteit, ontmaskert in haar columns het dominante vrijemarktdenken - een discussie die zonder Marx' vroege kritiek ondenkbaar zou zijn.
-
Hans Achterhuis: ‘Markteconomie is allesbehalve natuurlijk’Verder lezen in het magazineFilosoof Hans Achterhuis betoogt dat de markteconomie geen natuurlijk proces was, maar met dwang tot stand kwam - een these die aansluit bij Marx' these dat het kapitalisme historisch bepaald en niet vanzelfsprekend is.
Marx leert ons dat economische systemen niet neutraal of vanzelfsprekend zijn, maar historisch gegroeide machtsverhoudingen weerspiegelen - een inzicht dat nog altijd aanzet tot kritisch denken over kapitaal en arbeid.
Uit: De kleine MarxBlijvende relevantie
Of men het nu eens is met zijn conclusies of niet, Marx' analyse van het kapitalisme blijft een onmisbaar uitgangspunt voor wie de economie en politiek van vandaag wil begrijpen. Zijn werk nodigt uit tot debat, weerlegging en herwaardering - en precies daarin schuilt zijn kracht.
