trefwoord
Straftoemeting
Straftoemeting is het proces waarbij de rechter, na een bewezenverklaring, bepaalt welke straf passend is. Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk is het een van de meest complexe en bediscussieerde onderdelen van het strafrecht. Welke omstandigheden wegen mee? Hoe verhoudt de ene straf zich tot de andere? En hoe voorkom je dat straftoemeting arbitrair aandoet? Op deze pagina brengen we vakliteratuur samen die dit vraagstuk vanuit verschillende invalshoeken belicht, van wetenschappelijk onderzoek tot praktische handboeken.
Pauline Schuyt
Straftoemeting is geen exacte wetenschap, maar dat betekent niet dat zij niet inzichtelijk en toetsbaar gemaakt kan worden.
Uit: Verantwoorde straftoemeting
Consistentie en rechtsgelijkheid
Een terugkerend thema in de literatuur is de vraag of straftoemeting consistent verloopt. Verschillen tussen rechters en rechtbanken roepen vragen op over rechtsgelijkheid. Empirisch onderzoek helpt om deze vraag scherper te beantwoorden.
-
The Science of Compliance – strafrecht en kwaliteitsdenken in elkaar gedraaidVerder lezen in het magazineDit artikel verkent hoe compliance-denken en strafrechtelijke logica elkaar raken, en werpt een prikkelend licht op de manier waarop regels, overtredingen en verdenkingen in organisaties en samenleving samenhangen.
Auteurs die schrijven over 'straftoemeting'
Bijzondere omstandigheden en discriminatie
Straftoemeting draait niet alleen om het delict zelf, maar ook om de omstandigheden waaronder het is gepleegd. Discriminatoire motieven vormen daarbij een specifiek en actueel aandachtspunt.
J.M. ten Voorde
Samenloop, recidive en de gevolgen van een straf
Straftoemeting wordt gecompliceerder wanneer er sprake is van meerdere feiten, herhaling van strafbaar gedrag, of wanneer de gevolgen van een straf verder reiken dan de veroordeelde zelf.
Een straf werkt door buiten de rechtszaal. Wie straftoemeting goed wil begrijpen, moet ook kijken naar de praktische en maatschappelijke gevolgen die een veroordeling met zich meebrengt.
Uit: De straf na de strafDe rol van de tenlastelegging
Straftoemeting staat niet los van de manier waarop een zaak wordt aangebracht. De tenlastelegging bepaalt mede de grondslag waarop de rechter zijn beslissing baseert.
Straftoemeting binnen het bredere sanctierecht
Straftoemeting maakt deel uit van een groter geheel: het sanctierecht. Handboeken die dit vakgebied breed behandelen, bieden een waardevol kader om straftoemeting in perspectief te plaatsen.
Paul Vegter
Tot slot
Straftoemeting blijft een terrein waarop juridische precisie, maatschappelijke verwachtingen en persoonlijke omstandigheden samenkomen. De hier besproken werken laten zien dat het vakgebied volop in beweging is: van empirisch onderzoek naar consistentie tot filosofische reflectie op discriminatie en de gevolgen van een straf. Samen bieden ze een gelaagd beeld van een onderwerp dat de kern raakt van wat rechtspraak rechtvaardig maakt.
