Transitie: fundamentele verandering begrijpen en begeleiden

Transitie is meer dan verandering alleen. Waar verandering vaak gaat over aanpassingen binnen bestaande kaders, betreft transitie een fundamentele verschuiving van het ene systeem naar het andere. Dit geldt zowel op maatschappelijk niveau - denk aan de energietransitie of de transitie in de zorg - als op persoonlijk niveau, waar mensen door ingrijpende levensgebeurtenissen een nieuwe identiteit moeten vinden. Op deze pagina brengen we de belangrijkste boeken, auteurs en inzichten samen over dit veelzijdige thema.

Spotlight: Jan Rotmans

Jan Rotmans geldt als de grondlegger van de transitiekunde in Nederland. Als hoogleraar en oprichter van transitie-instituut DRIFT publiceerde hij tientallen boeken over hoe maatschappelijke systemen fundamenteel veranderen. Zijn werk vormt de wetenschappelijke basis voor het denken over transitie in Nederland.

Jan Rotmans

Verandering van tijdperk

In Verandering van tijdperk beschrijft Rotmans hoe we ons bevinden in een kantelperiode tussen twee tijdperken. Dit boek legt de basis voor zijn latere werk en introduceert transitie als centraal concept voor maatschappelijke analyse.
Boek bekijken

€ 24,95

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Jan Rotmans Mischa Verheijden

Omarm de chaos

In Omarm de chaos combineert Rotmans de grote systeemtransities met zijn eigen persoonlijke transitie na een burn-out. Een boek dat laat zien hoe maatschappelijke en persoonlijke verandering met elkaar verweven zijn.
Boek bekijken

€ 29,99

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Transitie versus verandering: het belang van de onderstroom

Een terugkerend thema in de literatuur over transitie is het onderscheid met gewone verandering. Transitie speelt zich af op het niveau van identiteit en betreft vaak een emotioneel proces dat zich grotendeels in de onderstroom afspeelt, onzichtbaar voor wie alleen naar de bovenstroom kijkt.

Omgaan met irrationaliteit in veranderen

Antonia van Houdt-Stoel

Dit artikel gaat expliciet in op het verschil tussen change en transitie, een onderscheid dat cruciaal is voor wie transitieprocessen wil begrijpen en begeleiden.

Artikel lezen

SPOTLIGHT: Jakob van Wielink

Jakob van Wielink bracht het gedachtegoed van transitie naar het domein van leiderschap en coaching. Als grondlegger van de secure base-benadering in Nederland laat hij zien hoe veiligheid en vertrouwen de basis vormen om mensen en organisaties door transitie te loodsen. Meer over Jakob van Wielink

Jakob van Wielink

De 5 wetten van transitie

In De 5 wetten van transitie beschrijft Van Wielink dat echte verandering begint bij mensen, niet bij plannen. Het boek biedt een praktisch en persoonlijk kader voor leiderschap in tijden van transitie.
Boek bekijken

€ 27,95

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Jakob van Wielink Riet Fiddelaers-Jaspers Leo Wilhelm

Taal van Transitie

Taal van Transitie, geschreven met Riet Fiddelaers-Jaspers en Leo Wilhelm, stond op de shortlist voor Managementboek van het Jaar 2021 en behandelt thema's die bij verandering vaak onbesproken blijven, terwijl ze essentieel zijn voor succes.
Boek bekijken

€ 39,95

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Een transitie vormgeven is de toekomst belangrijker maken dan het verleden en echt bereid zijn te doen wat daarvoor nodig is. Uit: Taal van Transitie

Een leider die niet inspireert brengt geen verandering

Jakob van Wielink

In deze aflevering van de Boekenpraktijk vertelt Jakob van Wielink hoe een leider die niet inspireert, geen transitie tot stand kan brengen.

Artikel lezen

Praktische interventies voor complexe transitieopgaven

Transities hebben geen duidelijke eigenaar en verlopen zelden volgens plan. Verschillende auteurs bieden daarom concrete handvatten om deze taaie vraagstukken toch te beïnvloeden en te versnellen.

Aniek Janssen Boris Pulskens Johan Hageman Lian Bongers Tess Barendrecht

De Transitiegids

De Transitiegids biedt praktische interventies voor maatschappelijke vraagstukken en definieert transities als derdeordeveranderingen die fundamenteel anders zijn dan gewone optimalisaties.
Boek bekijken

€ 36,50

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Lian Bongers: ‘Transities zijn meer gebaat bij acupunctuur dan grootse plannen’

Lian Bongers

Co-auteur Lian Bongers legt uit waarom transities meer gebaat zijn bij acupunctuur dan bij grootse plannen: grote veranderingen gaan over machtsverschuivingen en vragen om loslaten.

Artikel lezen

De Transitiegids Grote veranderingen gaan over machtsverschuivingen. Transities vragen om loslaten, macht (herver)delen en buiten gebaande paden treden in plaats van vasthouden aan bekende methoden.

Transitie in specifieke sectoren

Het transitiedenken wordt inmiddels breed toegepast: van de zorg en het pensioenstelsel tot de circulaire economie en het arbeidsrecht. Elke sector kent zijn eigen dynamiek, maar de onderliggende patronen van systeemverandering keren steeds terug.

Jan Jonker

Transitie van betekenis

Jan Jonker beschrijft in Transitie van betekenis de vastgelopen transities die noodzakelijk zijn voor een duurzamere samenleving en economie, met concrete aanknopingspunten voor nieuwe businessmodellen.
Boek bekijken

€ 22,50

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Noor van Leeuwen Louis Polstra

Krachtig kantelen in zorg en welzijn

Krachtig kantelen in zorg en welzijn behandelt de radicale systeemwijzigingen die de overheid doorvoert in de zorgsector, met een overdrachtsmoment als kenmerk van transitie.
Boek bekijken

€ 39,95

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Erik Koenders Peter Nientied

De menskant van veranderen

De menskant van veranderen is een klassieker binnen de veranderkunde. Het boek behandelt al langer de overgangen tussen verschillende waardesystemen als onderdeel van organisatieverandering, lang voordat transitie een gangbare term werd in managementliteratuur.
Boek bekijken

€ 21,99

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Transitie op persoonlijk niveau

Niet alleen organisaties en samenlevingen maken transities door. Ook individuen ervaren ingrijpende overgangen: van werk naar pensioen, bij verlies en rouw, of bij een gendertransitie. Deze persoonlijke processen kennen eigen fasen en uitdagingen.

Jakob van Wielink Klaartje van Gasteren Marnix Reijmerink Anne Verbokkem-Oerlemans Leo Wilhelm Riet Fiddelaers-Jaspers

Het ambacht van de secure-base coach

Het ambacht van de secure-base coach laat zien hoe coaches transitie op identiteitsniveau kunnen begeleiden bij cliënten en teams, als verdieping op het werk van Jakob van Wielink.
Boek bekijken

€ 39,95

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Het ambacht van de secure-base coach - Transitie mogelijk maken

Marnix Reijmerink en Leo Wilhelm vertellen in dit artikel hoe secure base coaching transitie mogelijk maakt op het niveau van identiteit, niet alleen gedrag.

Artikel lezen

Marc Schabracq

Wat nu? De inrichting van je verdere loopbaan

Marc Schabracq beschrijft in Wat nu? De inrichting van je verdere loopbaan hoe mensen kunnen omgaan met de transitie na baanverlies, een thema dat veel professionals raakt.
Boek bekijken

€ 32,50

Op voorraad | Nu besteld, dinsdag in huis | Gratis verzonden

Conclusie

Of het nu gaat om de energietransitie, een reorganisatie of een persoonlijke levensfase: transitie vraagt om meer dan een nieuw plan. Het vereist het loslaten van oude zekerheden, geduld voor de chaos die daarop volgt, en leiderschap dat mensen durft te begeleiden door onzekerheid heen. De boeken op deze pagina bieden zowel het wetenschappelijke fundament als de praktische wegwijzers om transitie te begrijpen en vorm te geven, op elk niveau waarop deze zich voordoet.