trefwoord
Uitdrukkingen: de kleur van taal
Uitdrukkingen geven taal smaak en diepte. Ze verwijzen vaak naar vervlogen gebruiken, oude ambachten of verre geschiedenis, en toch gebruiken we ze dagelijks zonder erbij na te denken. Waarom zeggen we 'ladderzat' of 'de kat uit de boom kijken'? En hoe vertaal je zulke beeldspraak naar een andere taal? Op deze pagina vind je boeken die uitdrukkingen in het Nederlands en andere talen uitleggen, van herkomst tot praktisch gebruik, plus artikelen over hoe taal en beeldspraak doorwerken in het bedrijfsleven.
Herkomst en betekenis van Nederlandse uitdrukkingen
Veel Nederlandse uitdrukkingen hebben een verrassende geschiedenis. Woorden die ooit letterlijk bedoeld waren, kregen in de loop der eeuwen een figuurlijke betekenis. Het boek hieronder gaat specifiek in op herkomstverhalen achter bekende zegswijzen.
Wie uitdrukkingen begrijpt, begrijpt ook de cultuur erachter: veel zegswijzen verwijzen naar oude beroepen, gewoontes of bijbelse verhalen die inmiddels vergeten zijn.
Uit: O, zeg dat danUitdrukkingen in vreemde talen
Wie een vreemde taal echt onder de knie wil krijgen, komt vroeg of laat uitdrukkingen tegen die niet letterlijk te vertalen zijn. Van Dale wijdde er specifieke uitgaven aan voor zowel het Italiaans als het Spaans.
Van Dale
Marion Everink
Woordenboeken als naslagwerk voor idioom
Naast boeken die specifiek over uitdrukkingen gaan, bevatten ook algemene woordenboeken veel idiomatisch taalgebruik. Ze zijn onmisbaar voor wie taal wil leren of nauwkeurig wil vertalen.
Martha Hofman
Uitdrukkingen op de werkvloer
Niet alleen in woordenboeken, ook op kantoor leeft taal een eigen leven. Managementjargon en kantoortaal zitten vol beeldspraak en vaste uitdrukkingen die soms verhelderen, maar vaak ook verhullen. Verschillende auteurs schreven er kritische en humoristische boeken over.
-
BazenbargoensVerder lezen in het magazineBert Thiel bespreekt 'Bazenbargoens', waarin Paul Verburgt twintig herkenbare managementuitspraken ontleedt. Een vermakelijke blik op hoe taal als wapen wordt ingezet op de werkvloer.
-
Praat je poten uit de kleiVerder lezen in het magazineMaria Genova recenseert 'Praat je poten uit de klei', een boek over beeldspraak in kantoortaal, een onderwerp dat verrassend weinig aandacht krijgt ondanks de rijkdom aan vakjargon.
-
Weg met wollig! - Nooit meer heel veel woorden gebruikenVerder lezen in het magazineIn 'Weg met wollig' laten een ambtenaar en een advocaat zien hoe wollig taalgebruik bij managers en bestuurders vaak voor onduidelijkheid zorgt, en hoe het anders kan.
-
Martijn Daalder over samenwerken: ‘Gebrek aan idioom maakt afspraken vaak boterzacht’Verder lezen in het magazineMartijn Daalder laat zien dat zelfs veelgebruikte woorden als 'samenwerken' voor iedereen iets anders betekenen, wat afspraken boterzacht maakt zonder scherp idioom.
Tot slot
Of het nu gaat om eeuwenoude Nederlandse zegswijzen, lastig te vertalen Franse idiomen of het ondoorzichtige jargon van de kantoorvloer: uitdrukkingen zeggen veel over de cultuur en de tijd waarin ze ontstonden. Wie zich erin verdiept, leert niet alleen taal beter kennen, maar ook de mensen die haar spreken.