Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20

Recensie

Focus Aan/Uit - 'Een aanrader voor iedereen die meer gedaan wil krijgen'

‘Afdwalen tijdens gesprekken, aan het einde van de pagina erachter komen dat je eigenlijk geen idee meer hebt waar de tekst over ging’. Deze herkenbare voorbeelden staan op de achterflap van Mark Tigchelaars bestseller Focus Aan/Uit.

Paul Hassels Mönning | 10 mei 2019 | 6-8 minuten leestijd

Mark Tigchelaar houdt de lezer met Focus Aan/Uit de spiegel voor en beschrijft aan de hand van vier concentratielekken en diverse aansprekende voorbeelden hoe je weer grip krijgt op de pagina die je nu leest, je inbox, je agenda en je leven. Het boek maakt daarbij neurowetenschappelijke inzichten erg praktisch en tastbaar.

De ondertitel van Focus Aan/Uit luidt: ‘dicht de 4 concentratielekken en krijg meer gedaan in een wereld vol afleiding’. Vaak wordt gedacht dat externe prikkels zoals reclames, sociale media, onze smartphone of onze collega’s de grootste stoorzender van onze aandacht zijn. Mark Tigchelaar maakt echter duidelijk dat wijzelf vaak de grootste vijand zijn van onszelf. In deel I van dit boek passeren vier concentratielekken de revue.

Concentratielek #1: te weinig prikkels
Als we te weinig prikkels krijgen dan raken we verveeld en gaan onbewust op zoek naar nieuwe prikkels. Onze hersenen denken sneller dan dat we ze gebruiken, zo stelt Tigchelaar. Het is dan zaak om de ‘leegte op te vullen’ bijvoorbeeld door extra snel te lezen. Of door sneller een presentatie te geven zodat je je publiek bij de les houdt.

Tigchelaar ontkracht daarbij de mythe van het multitasken. Als je onbewust twee dingen tegelijkertijd doet is dat multitasken. Denk aan wandelen en daarbij telefoneren. Als je doorhebt dat je tegelijkertijd twee dingen doet dan ben je aan het switchtasken. Dat gebeurt al als we tijdens het lezen proberen dingen te onthouden, aldus de auteur. We kunnen maar één ding bewust doen.

Concentratielek #2: te veel interne prikkels
Ook het tweede lek in onze aandacht ligt bij onszelf. Als we bezig zijn met te veel diverse projecten of taken dan raakt onze focus vanzelf versnipperd. Vooral het wisselen van taken is daarbij dodelijk. ‘Wanneer we achter de computer werken, wisselen we gemiddeld 566 keer per dag van taak. Dat is elke 50 seconden.’ Mark Tigchelaar geeft daarom dan ook het MTW advies: Minimaliseer TaakWisselingen. Dat zou je bijvoorbeeld kunnen doen door gelijksoortige plukjes taken te combineren. Want, zo stelt de auteur: ‘kledingstukken was je toch ook niet apart?’

Focus Aan/Uit raadt aan om je hoofd vooral niet als harde schijf te gebruiken maar ‘leeg’ te houden. Dit kan door af en toe een piekerkwartiertje in te lassen of door een zogenaamde mindsweep te doen: belangrijke gedachten vlak voor het slapen gaan opschrijven. Ook nieuwe taken en ideeën moeten volgens Tigchelaar zo snel mogelijk uit je hoofd en in een (digitaal) dossier. Dit kan een notitieblokje zijn of een app zoals Braintoss.

Concentratielek #3: te weinig brandstof
Het derde concentratielek omschrijft Mark Tigchelaar ook wel als het Tesla-model. Door jezelf onvoldoende op te laden ontstaat vanzelf minder rendement en minder output. Covey omschrijft ‘het scherp houden van de zaag’ ook niet voor niks als een van de 7 eigenschappen van succesvolle mensen. We denken dat lang doorwerken stoer is en lineair leidt tot meer resultaat. De werkelijkheid laat zien dat onze productiviteit afvlakt naarmate we langer doorknallen.

Mark Tigchelaar adviseert daarom onder meer om de pauze te omarmen: ‘De tijd die je verliest met een pauze is kleiner dan het productiviteitsverlies dat je lijdt.’ Op de vraag hoe vaak we eigenlijk zouden moeten pauzeren stelt de focusexpert: ‘we werken het effectiefst wanneer we na elke 25 minuten een korte break van 5 minuten houden’. Het bekijken van een YouTube-video of een korte blik op NU.nl geldt daarbij niet als een slimme break. YouTube kijken is hard werken voor onze hersenen. Het zou mooi zijn als Mark Tigchelaar deze tip ook een keertje aan mijn puberzoons van 15 en 13 (en hun klasgenoten) zou kunnen voorhouden...

Te veel stress is niet het feitelijke probleem. De kernuitdaging is om onszelf beter op te laden. Wissel denkwerk af met fysieke inspanning, ga eens op een andere verdieping koffie halen of neem de trap. ‘Vijf minuten springen en je zit weer vol met energie’, zo raadt Tigchelaar aan. Zie je je collega’s al springen in de kantoortuin?

Concentratielek #4: te veel interne prikkels
Over kantoortuinen gesproken: dit is een voorbeeld van een externe prikkel en daarmee de vierde blokkade van onze focus. De professional is het meest productief als hij of zij kan werken in verschillende zones. Bedrijven zouden onderscheid moeten maken tussen social corners voor netwerken en socializing, samenwerkenblokken om met collega’s te overleggen en focuswerkplekken om maximaal gericht werk op te leveren.

Tigchelaar haast zich om te zeggen dat een kantoor geen plek hoeft te worden waar we ons als robots gedragen. Het kantoor zou wel een ruimte moeten bieden waar we onszelf niet onnodig hard hoeven in te spannen om werk te doen.
De moderne kenniswerker stelt zich vaak tot doel om altijd bereikbaar te zijn. Meldingen en alerts van binnenkomende mailtjes, Facebook berichten, InMails op LinkedIn vormen zo een continue bedreiging voor onze aandacht, en daarmee productiviteit. Focus Aan/Uit raadt bijvoorbeeld aan om regelmatig een afspraak met jezelf in te plannen en notificaties van alle apps behalve agendameldingen uit te zetten. Dit vanuit het motto: ‘one hour of focus keeps the doctor away’.

De verdieping
Deel 2 levert daarbij verdere verdieping op het onderwerp focus en concentratie. Tigchelaar neemt de lezer daarin mee op een ontdekkingstocht naar het eigen brein als werkinstrument.

Daarin maakt hij duidelijk dat creativiteit en productiviteit elkaars tegenpolen zijn. Mark Tigchelaar beschrijft bijvoorbeeld zijn eigen ervaring met een nieuwe art director op kantoor. De dame in kwestie leek hele dagen te verdoen met meerdere wandelingen en uit het raam te staren. Tegelijkertijd kwamen de mooiste designs uit haar handen.
De auteur raadt aan om gerichte en open aandacht af te wisselen. Met gerichte aandacht krijgen we dingen gedaan, met open aandacht vinden we nieuwe inzichten en ideeën. Het is het verschil tussen inspanning en ontspanning, tussen bewust en onbewust, tussen doen en nadenken en tussen gas geven en opladen.

Gelukkig komen ook productiviteitsbedreigingen email en meetings aan bod. Over email adviseert Tigchelaar onder meer: ‘urgente mails bestaan niet’, ‘gebruik het mailprogramma alleen om te mailen’ en ‘las emailloze en instant messengerloze uren in’. Hij haalt daarbij een citaat van de oprichter van Email Handyman (Richard Wolfe) aan: ‘een uitpuilende mailbox is alsof je je bureau op een druk schoolplein hebt staan’.

Meetings en vergaderingen dienen zo min mogelijk en vooral lekker kort te zijn. Elon Musk stelt daarbij ook kritisch te blijven waarom je in een vergadering zou moeten blijven zitten: ‘het is niet onbeleefd om uit een meeting te vertrekken. Het is onbeleefd om iemand te laten zitten en zijn tijd te verspillen’.

Focus Aan/Uit eindigt met een aantal tips om de verslavende werking van afleiding te doorbreken. Elke keer dat we onze telefoon of onze mailbox checken komt er een ‘shot’ vrij dat verslavend werkt. Tigchelaar noemt de telefoon dan ook wel de ‘speen voor volwassenen’. Hoe vaak heb jij je telefoon gecheckt tijdens het lezen van deze boekrecensie?

Dit boek leest erg vlot weg en houdt je aandacht erbij door de vele, herkenbare voorbeelden en vlotte schrijfstijl. Focus Aan/Uit is een aanrader voor iedereen die meer gedaan wil krijgen in een dag en daarbij energie wil overhouden voor andere leuke zaken dan werk. Telefoneren met een vriend, familielid of partner bijvoorbeeld.

Paul Hassels Mönning is auteur van Br@inbound Marketing en managing partner van dutchmarq, inbound marketing & sales netwerk in B2B. Dutchmarq stelt de beste kennisleiders in IT, Sustainability en Professional Services in staat het verschil te maken in hun B2B-markt.

Over Paul Hassels Mönning

Paul Hassels Mönning is auteur van Br@inbound Marketing en managing partner van DutchmarQ, inbound marketing & sales netwerk in B2B. DutchmarQ stelt de beste kennisleiders in IT, Technologie en Services in staat het verschil te maken in hun B2B-markt.

Deel dit artikel

Wat vond u van dit artikel?

0
0

Boek bij dit artikel

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden