trefwoord
Bedreiging: juridische en maatschappelijke perspectieven
Bedreiging raakt aan een fundamenteel gevoel van veiligheid. Of het nu gaat om een dreigement dat iemand dwingt tot een rechtshandeling, om intimidatie op de werkvloer, of om de dodelijke dreiging die aan geweldsmisdrijven voorafgaat: bedreiging neemt veel vormen aan. Deze pagina brengt boeken en artikelen samen die het onderwerp vanuit uiteenlopende invalshoeken belichten, van het burgerlijk recht tot de strafrechtelijke praktijk en van journalistieke reportages tot boeken over grensoverschrijdend gedrag op kantoor.
Bedreiging als wilsgebrek in het contractenrecht
In het privaatrecht is bedreiging een van de klassieke wilsgebreken: als iemand onder onrechtmatige dreiging een overeenkomst aangaat, kan die overeenkomst worden vernietigd. Dit onderwerp wordt uitgebreid behandeld in gezaghebbende juridische naslagwerken.
Martien Schaub
Niet elke dreiging is juridisch relevant: pas als de dreiging onrechtmatig is en de wederpartij daadwerkelijk tot de rechtshandeling beweegt, is sprake van een wilsgebrek dat vernietiging rechtvaardigt.
Uit: WilsgebrekenCarla Sieburgh
Bedreiging als strafbaar feit
Naast het civiele recht kent ook het strafrecht een eigen invulling van bedreiging. Artikel 285 van het Wetboek van Strafrecht stelt het uiten van een dreigement met een ernstig misdrijf strafbaar. Dit raakt direct aan de grenzen van de uitingsvrijheid: wanneer is een uitlating nog vrije meningsuiting, en wanneer wordt het een strafbaar dreigement?
A.L.J. Janssens
Bedreiging is niet vrijblijvend: het dreigen met geweld raakt het slachtoffer vaak net zo hard als de daad zelf, en vormt een zelfstandig strafbaar feit.
Uit: Geweldsmisdrijven
Wanneer dreigementen niet serieus worden genomen
De juridische theorie is één kant van de medaille; de praktijk laat vaak zien hoe moeizaam instanties omgaan met signalen van bedreiging. Journalistieke boeken tonen de menselijke gevolgen wanneer dreigementen worden gebagatelliseerd.
Saskia Belleman
Een dreigement mag nooit als loos worden afgedaan: herhaalde bedreiging is een belangrijke voorspeller van ernstig geweld en verdient serieuze opvolging.
Uit: Zij is van mijOscar Hammerstein
Een rechtsstaat waarin advocaten worden bedreigd omdat zij hun werk doen, is een rechtsstaat die op haar grondvesten trilt.
Uit: Geachte Confrère, liever geschrapt dan vermoord
Bedreiging en intimidatie op de werkvloer
Bedreiging beperkt zich niet tot het strafrecht of de rechtszaal. Ook op de werkvloer komen intimidatie en dreigend gedrag voor, vaak in subtielere vormen zoals manipulatie en witteboordenagressie. De laatste jaren is hier steeds meer aandacht voor, mede door de toename van grensoverschrijdend gedrag op kantoor.
-
Jannie de Jong: ‘Witteboordenagressie is kleinerend en manipulatief’Verder lezen in het magazineJannie de Jong beschrijft hoe witteboordenagressie, een subtiele en manipulatieve vorm van dreigend gedrag, zich voordoet op de werkvloer, in winkels en op internet, en hoe je deze microagressie herkent en afremt.
-
Het Agressieparadijs - Wat we moeten doen om de verhuftering in Nederland te stoppenVerder lezen in het magazineCaroline Koetsenruijter analyseert in dit artikel hoe agressie en dreigende situaties tegen verpleegkundigen, leraren en ambtenaren de afgelopen jaren zijn toegenomen, met corona als extra aanjager.
-
Caroline Koetsenruijter: ‘Een giftige cultuur maak je met z’n allen’Verder lezen in het magazineDit artikel over 'Giftig gedoe op de werkplek' laat zien hoe sociale onveiligheid, waaronder dreigend en intimiderend gedrag, jaarlijks tot miljoenen incidenten op de Nederlandse werkvloer leidt.
-
Discriminatie laat sporen achter in je breinVerder lezen in het magazineVivian Acquah waarschuwt dat psychologische onveiligheid, waaronder de dreiging van discriminatie, meetbare sporen achterlaat in het brein en geen bijzaak is voor leidinggevenden.
Conclusie
Bedreiging is geen eendimensionaal begrip. Het is een wilsgebrek dat overeenkomsten kan vernietigen, een strafbaar feit dat de grens opzoekt met de uitingsvrijheid, een voorbode van fataal geweld wanneer het niet serieus wordt genomen, en een vorm van intimidatie die ook in kantoren en teams sluipend schade aanricht. De boeken en artikelen op deze pagina laten zien dat bedreiging, in al haar verschijningsvormen, nooit zonder gevolgen mag blijven: erkenning en tijdig ingrijpen zijn essentieel, of het nu gaat om de rechtszaal, de straat of de werkvloer.
