trefwoord
Sociolinguïstiek: hoe taal en samenleving elkaar beïnvloeden
Taal is nooit neutraal. De woorden die we kiezen, ons accent, de uitdrukkingen die we gebruiken: alles zegt iets over wie we zijn en tot welke groep we behoren. De sociolinguïstiek bestudeert precies die relatie tussen taal en maatschappij. Op deze pagina brengen we boeken en artikelen samen die laten zien hoe taalgebruik sociale identiteit, status en verandering weerspiegelt, geschreven door taalkundigen, journalisten en wetenschappers die elk vanuit hun eigen invalshoek naar hetzelfde fenomeen kijken.
Paulien Cornelisse
Taal als spiegel van groepen en generaties
Sociolinguïsten kijken vaak naar hoe specifieke groepen, jongeren, beroepsgroepen of subculturen, hun eigen taalgebruik ontwikkelen. Dat gebruik werkt als een sociaal signaal: het bindt binnen de groep en sluit soms buiten.
Laura van Eerten
-
MEER Moois - Klerenwoorden & modetaalVerder lezen in het magazineVivien Waszink schreef eerder ook over modetaal en jongerentaal. Dit artikel over 'Klerenwoorden & modetaal' laat zien hoe kledingtermen sociale betekenissen krijgen, een mooie aanvulling op haar werk over taalirritatie.
Sociologische blikken op taalverandering
Niet alleen taalkundigen, ook sociologen buigen zich over taal. Zij plaatsen taalgebruik in een breder maatschappelijk kader: hoe verandert taal mee met sociale ontwikkelingen, en wat zegt dat over de tijdgeest?
Christien Brinkgreve
Taal is niet alleen een middel om iets over te brengen, het is ook een manier om onszelf en onze plek in de wereld vorm te geven.
Uit: Taalkracht
Dialecten, standaardtaal en de vraag wat 'correct' is
Een terugkerend thema binnen de sociolinguïstiek is de spanning tussen standaardtaal en dialect of streektaal. Wie bepaalt wat de norm is, en welke sociale lading krijgt taal die van die norm afwijkt?
Sterre Leufkens
-
Een kleine taal met een grote stemVerder lezen in het magazineDit artikel over 'Een kleine taal met een grote stem' bespreekt hoe Piet van Sterkenburg de ontwikkeling van gesproken Nederlands sinds 1900 in kaart brengt, met aandacht voor dialecten, groepstalen en standaardtaal.
Eén enkel woord, zoals 'houdoe', kan een hele sociale en regionale identiteit oproepen. Taal reduceren tot correct of incorrect doet geen recht aan de rijke sociale lagen die erin schuilgaan.
Uit: HoudoeTaal, macht en de werkvloer
Sociolinguïstiek beperkt zich niet tot straattaal of dialecten. Ook in organisaties en internationale samenwerking speelt taal een cruciale rol, bijvoorbeeld als het gaat om codeswitchen tussen verschillende sociale registers.
-
De verbindende factor – De kracht van codeswitchers in teams en organisatiesVerder lezen in het magazineDit artikel legt uit hoe het sociolinguïstische begrip codeswitchen, het aanpassen van spreekstijl aan de gesprekspartner, een krachtig instrument kan zijn binnen teams en organisaties.
-
Taal is BusinessVerder lezen in het magazineFrieda Steurs betoogt in dit artikel dat taalkunde allesbehalve een softe hobby is: taal speelt een cruciale rol in economie en samenleving, een direct raakvlak met sociolinguïstisch onderzoek.
Taal blijft in beweging
Of het nu gaat om een enkel woord als 'houdoe', de opkomst van jongerentaal of de manier waarop we op de werkvloer schakelen tussen registers: taal is voortdurend in ontwikkeling en onlosmakelijk verbonden met de sociale wereld waarin we leven. De boeken en artikelen op deze pagina bieden samen een breed en genuanceerd beeld van dat levendige vakgebied. Wie zich erin verdiept, gaat nooit meer op dezelfde manier naar taal luisteren.
