trefwoord

Collectieve intelligentie: samen slimmer dan alleen

Waarom nemen groepen soms betere beslissingen dan de slimste persoon in de kamer? Dat is de kernvraag achter collectieve intelligentie: het vermogen van groepen, teams en organisaties om gezamenlijk tot inzichten te komen die niemand afzonderlijk had kunnen bedenken. Van bijenzwermen die collectief de beste nestplek kiezen tot organisaties die de wijsheid van al hun medewerkers benutten, het principe is overal terug te vinden. Op deze pagina brengen we de belangrijkste boeken, auteurs en artikelen samen die dit fascinerende thema vanuit verschillende invalshoeken belichten.

De klassiekers over collectieve intelligentie

Een aantal boeken heeft het denken over collectieve intelligentie in het Nederlandse taalgebied blijvend gevormd. Ze worden nog altijd veel gelezen en aangehaald.

SPOTLIGHT: Eric Koenen

Eric Koenen is oprichter van de Doorwerthgroep en gastdocent aan onder meer Nyenrode. Met zijn achtergrond in sociale wetenschappen en bedrijfskunde, en ervaring bij Philips en PWC, verbindt hij wetenschappelijke inzichten met praktijkervaring. Zijn boek geldt inmiddels als een klassieker binnen het vakgebied. Meer over Eric Koenen
Eric Koenen
Samen slim
Samen slim draagt collectieve intelligentie letterlijk in de ondertitel en geldt als een van de meest toonaangevende Nederlandstalige werken over dit onderwerp. Koenen brengt inzichten uit talloze disciplines samen tot een samenhangend geheel over hoe groepen, organisaties en samenlevingen hun collectieve slimheid kunnen ontwikkelen. Het boek wordt gezien als een noodzakelijke handreiking voor een wereld waarin vraagstukken steeds complexer worden.
Boek bekijken
€ 24,95
Op voorraad | Voor 21:00 besteld, morgen in huis | Gratis verzonden
Samen slim - Hoe collectieve intelligentie ons gaat redden
Eric Koenen
In deze preview legt Koenen zelf uit waarom collectieve intelligentie volgens hem cruciaal is om de complexiteit van onze tijd het hoofd te bieden.
Samen slim - ‘Verdient meer aandacht’
Peter de Roode
Recensent Peter de Roode benadrukt dat dit boek niet over individuele excellentie gaat, maar over verbinding en samen slim zijn – een treffende samenvatting van de kern van collectieve intelligentie.
Bas van Kesteren
Wat gebeurt hier nu eigenlijk?
Wat gebeurt hier nu eigenlijk? van Bas van Kesteren is uitgegroeid tot een standaardwerk over groepsdynamiek. Het boek beschrijft uitgebreid hoe groepen boven zichzelf kunnen uitstijgen door collectieve intelligentie bewust te benutten, en verklaart daarmee waarom sommige teams onverwacht goed presteren en andere onverklaarbaar vastlopen.
Boek bekijken
€ 27,99
Op voorraad | Voor 21:00 besteld, morgen in huis | Gratis verzonden

SPOTLIGHT: Bas van Kesteren

Bas van Kesteren verwondert zich al meer dan 25 jaar over groepsgedrag in de praktijk. Hij vertaalt gedragswetenschappelijke inzichten naar de werkvloer en is gespecialiseerd in het doorbreken van belemmerende patronen in groepsdynamiek, zowel binnen organisaties als in wijken en gemeenschappen. Meer over Bas van Kesteren

Auteurs die schrijven over 'collectieve intelligentie'

Wetenschap en theorie: hoe werkt groepsintelligentie?

Om collectieve intelligentie effectief te benutten, helpt het te begrijpen hoe het mechanisme werkt. Verschillende auteurs zoeken hiervoor inspiratie in de natuur en in wetenschappelijk onderzoek naar groepsgedrag.

Saskia Schepers Diederik Hommes
Collectieve intelligentie
Collectieve intelligentie van Saskia Schepers draagt het thema zelfs als titel. Schepers, expert in cognitieve variatie en neurodiversiteit, laat zien hoe organisaties door cognitieve diversiteit bewust in te zetten hun collectieve denkkracht duurzaam kunnen vergroten.
Boek bekijken
€ 24,99
Op voorraad | Voor 23:00 besteld, morgen in huis | Gratis verzonden

SPOTLIGHT: Saskia Schepers

Saskia Schepers is directeur van advies- en trainingsbureau AllMindsThrive en auteur van de bestsellers Als alle breinen werken en Als alle breinen leren. Met meer dan 25 jaar bedrijfservaring vertaalt zij wetenschappelijke inzichten over cognitieve diversiteit naar praktische toepassingen voor teams en organisaties. Meer over Saskia Schepers
Peter Miller
Smart Swarm
Smart Swarm van Peter Miller verkent hoe mieren, bijen en vogelzwermen collectieve intelligentie inzetten, en trekt daaruit lessen die direct toepasbaar zijn binnen organisaties.
Boek bekijken
€ 16,56
Levertijd ongeveer 11 werkdagen
Collectieve Intelligentie - De uitdaging voor de organisatie van nu
Peter van der Wel
Peter van der Wel legt uit waarom zelforganisatie – zoals bij mieren, bijen en spreeuwen – al miljoenen jaren succesvol is, terwijl het als organisatieprincipe pas recent aandacht krijgt in de managementliteratuur.
Ramon Hagedoorn
Het Bijeffect
Het Bijeffect van Ramon Hagedoorn beschrijft hoe bijenkolonies functioneren door collectieve besluitvorming, en biedt daarmee een natuurlijke metafoor voor menselijke samenwerking.
Boek bekijken
€ 19,95
Nu besteld, zaterdag in huis

Collectieve intelligentie in de praktijk: vergaderen en besluitvorming

Theorie is één ding, maar hoe zorg je ervoor dat een groep daadwerkelijk slimmer wordt dan de som der delen? Deze boeken bieden concrete methoden voor betere gezamenlijke besluitvorming.

SPOTLIGHT: Rob de Haas

Rob de Haas is Master Practitioner en autoriteit op het gebied van effectief vergaderen. Hij leidde wereldwijd meer dan 25.000 mensen op en bedacht de Meeting Design Cards, een praktisch hulpmiddel om vergaderingen te ontwerpen die de collectieve denkkracht van deelnemers echt benutten. Meer over Rob de Haas
Rob de Haas
Ongewoon goed vergaderen
In Ongewoon goed vergaderen stelt De Haas dat het optimaal benutten van collectieve denkkracht het kernprincipe is van effectieve vergaderingen. Zijn missie: 'making the world a better meeting place'.
Boek bekijken
€ 22,50
Nu besteld, zaterdag in huis | Gratis verzonden
Henri Lipmanowicz Keith McCandless
Liberating Structures
Liberating Structures van Henri Lipmanowicz en Keith McCandless biedt een verzameling gestructureerde werkvormen die ontworpen zijn om de collectieve intelligentie in elke groep te ontsluiten, juist door meer mensen actief te betrekken.
Boek bekijken
€ 32,95
Op voorraad | Voor 21:00 besteld, morgen in huis | Gratis verzonden
Marjolijn de Graaf Edwin de Graaf
Decisions by Design
Decisions by Design van Edwin en Marjolijn de Graaf toont hoe een doordachte ontwerpmethode diverse perspectieven bundelt tot rijkere, meer gedragen besluiten.
Boek bekijken
€ 45,75
Nu besteld, zaterdag in huis | Gratis verzonden

Van internet tot organisatie: collectieve intelligentie op schaal

De opkomst van internet en netwerktechnologie heeft collectieve intelligentie een nieuwe dimensie gegeven. Grote groepen mensen kunnen nu moeiteloos kennis en creativiteit combineren, met verstrekkende gevolgen voor bedrijven en samenlevingen.

Spotlight: Charles Leadbeater

Charles Leadbeater is gerenommeerd adviseur, journalist en denker over innovatie. Hij adviseerde onder meer de beleidsploeg van Tony Blair over de impact van internet op de kenniseconomie en is verbonden aan Nesta, het Britse innovatiefonds.
Charles Leadbeater
We-Think (Nederlandstalig): Delen creëren innoveren
In We-Think betoogt Leadbeater dat internetplatforms de collectieve intelligentie van grote groepen ontsluiten. We hoeven niet meer alles zelf te bedenken, maar hebben binnen één klik een gigantische denktank tot onze beschikking.
Boek bekijken
€ 46,75
Nu besteld, zaterdag in huis | Gratis verzonden
We-Think (Nederlandstalig): Delen creëren innoveren
Eric van Arendonk
Recensent Eric van Arendonk beschrijft hoe We-Think de kracht van het met velen verbonden zijn uitlicht: internet als collectieve denktank die altijd binnen handbereik ligt.
Don Tapscott Anthony Williams
Wikinomics: How Mass Colaboration Changes Everything
Wikinomics van Don Tapscott en Anthony Williams laat zien hoe bedrijven massale samenwerking kunnen inzetten om de collectieve intelligentie van grote groepen mensen te benutten voor innovatie.
Boek bekijken
€ 29,32
Levertijd ongeveer 8 werkdagen | Gratis verzonden
Maurits Kreijvelds bouwstenen voor onze wereld
Linda Huijsmans
Futuroloog Maurits Kreijveld schetst in zijn genomineerde boek 'Samen Slimmer' hoe de 'wisdom of crowds' ons leven gezonder, democratischer en veiliger kan maken – mits we onze houding tegenover de mogelijkheden durven herijken.

Collectieve intelligentie in organisaties en teams

Binnen organisaties draait het benutten van collectieve intelligentie vooral om leiderschap, cultuur en structuur. Deze boeken laten zien hoe teams en bedrijven hun gezamenlijke denkkracht kunnen vergroten.

Liz Wiseman
Multipliers
Multipliers van Liz Wiseman laat zien hoe goede leiders de collectieve intelligentie van hun organisatie kunnen verdubbelen door de capaciteiten van iedereen aan te boren, in plaats van deze te onderdrukken.
Boek bekijken
€ 16,56
Levertijd ongeveer 3 werkdagen
Arko van Brakel
Ondernemen met impact
Arko van Brakel toont in Ondernemen met impact hoe het benutten van de collectieve intelligentie van teams leidt tot betere besluitvorming en meer innovatie.
Boek bekijken
€ 37,50
Nu besteld, zaterdag in huis | Gratis verzonden

SPOTLIGHT: Arko van Brakel

Arko van Brakel is ondernemer, columnist en spreker over leiderschap, innovatie en digitale strategie. Als internetpionier en oud-directeur van de Baak combineert hij technologische kennis met organisatiekundig inzicht. Meer over Arko van Brakel
Frederic Laloux
Reinventing Organizations - Geïllustreerde versie
De geïllustreerde versie van Reinventing Organizations van Frederic Laloux beschrijft hoe zogeheten 'teal' organisaties collectieve intelligentie benutten via zelfsturing en transparante informatiedeling in plaats van hiërarchische besluitvorming.
Boek bekijken
€ 29,99
Op voorraad | Voor 21:00 besteld, morgen in huis | Gratis verzonden
Traditionele organisaties maken te weinig gebruik van de collectieve intelligentie die al aanwezig is in hun eigen ecosysteem – terwijl zwermen dit vermogen van nature wel effectief benutten. Uit: Nooit Af
Martijn Aslander Erwin Witteveen
Kleintje Easycratie
Kleintje Easycratie van Martijn Aslander en Erwin Witteveen stelt dat organisaties die de collectieve intelligentie van hun medewerkers volledig benutten, aantoonbaar succesvoller zijn.
Boek bekijken
€ 6,99
Op voorraad | Voor 21:00 besteld, morgen in huis

Spotlight: Martijn Aslander

Martijn Aslander is technologiefilosoof en spreker die zich al twintig jaar verdiept in de netwerk- en informatiesamenleving. Met meer dan 2500 optredens wereldwijd is hij een van de meest gevraagde stemmen over digitale fitheid en collectieve intelligentie.
Martijn Aslander Erwin Witteveen
Nooit Af
Nooit Af, geschreven door Aslander en Witteveen, geldt als een klassieker binnen het denken over netwerksamenwerking. Het boek beschrijft overtuigend hoe zwermen collectieve intelligentie effectiever benutten dan traditionele hiërarchische organisaties.
Boek bekijken
€ 21,99
Nu besteld, zaterdag in huis | Gratis verzonden

Dialoog, diversiteit en de kracht van verschil

Een terugkerend thema in de literatuur over collectieve intelligentie is dat verschil, niet gelijkheid, de bron is van groepswijsheid. Diversiteit aan perspectieven blijkt keer op keer de doorslaggevende factor.

Matthew Syed: ‘Diversiteit is de sleutel tot succes’
Matthew Syed
Matthew Syed legt in dit interview uit waarom diversiteit binnen teams essentieel is: 'Dat zorgt ervoor dat je de collectieve intelligentie, die we zo vaak niet aanspreken, wel degelijk benut.'
Humberto Schwab
Socratic Design
Socratic Design van Humberto Schwab bevordert collectieve intelligentie door gezamenlijke reflectie en filosofische dialoog in te zetten als bron van vernieuwend denken.
Boek bekijken
€ 19,95
Nu besteld, zaterdag in huis
Alize Hofmeester
Purpose Driven People
Purpose Driven People van Alize Hofmeester behandelt collectieve en zwermintelligentie als krachtige bronnen voor innovatie, en beschrijft onder welke voorwaarden deze intelligentie optimaal tot bloei komt.
Boek bekijken
24,95
9,95
Laatste exemplaar! Voor 21:00 besteld, donderdag in huis
Co-Creation... 13 Myths Dubunked Cocreatie mobiliseert de gezamenlijke kennis en capaciteiten van mensen: door structureel samen te ontwerpen in plaats van individueel te bedenken, ontstaan oplossingen die niemand alleen had kunnen verzinnen.

Collectieve intelligentie en kunstmatige intelligentie

Een actueel vraagstuk is hoe collectieve menselijke intelligentie zich verhoudt tot kunstmatige intelligentie. Wordt AI een bedreiging voor onze gezamenlijke denkkracht, of juist een krachtige aanvulling erop?

Co-intelligentie – Slimmer werken met AI - ‘Schat aan inzichten’
Hendrika Willemse-Vreugdenhil
Dit recente artikel over 'Co-intelligentie – Slimmer werken met AI' onderzoekt hoe AI ons collectieve probleemoplossend vermogen kan versterken in plaats van vervangen.
Co-intelligentie - Slimmer werken met AI - ‘Essentieel boek’
Rick Lindeman
Rick Lindeman bespreekt hoe AI, net als bij het ontcijferen van potvisgeluiden, grote hoeveelheden ruis kan doorgronden tot er iets bruikbaars ontstaat – een treffende analogie met collectieve intelligentie.

Tot slot: waarom collectieve intelligentie ertoe doet

De boeken en artikelen op deze pagina laten een gemeenschappelijke overtuiging zien: in een wereld vol complexe vraagstukken is niemand slim genoeg om er alleen uit te komen. Of het nu gaat om bijenzwermen, vergaderculturen, internetplatforms of zelfsturende teams, telkens blijkt dat goed georganiseerde samenwerking meer oplevert dan individuele briljantie. Wie deze boeken combineert, vindt niet alleen theoretische verdieping maar ook praktische handvatten om de collectieve intelligentie binnen de eigen organisatie daadwerkelijk te benutten – want zoals veel van deze auteurs benadrukken: samen zijn we structureel slimmer dan alleen.

Boeken over 'collectieve intelligentie' koop je bij Managementboek.nl

Producten over 'collectieve intelligentie'

Deel dit artikel

Wat vond u van dit artikel?

0
0

    Personen

      Trefwoorden

        Artikelen