trefwoord
Interactiepatronen: waarom we vastlopen in vaste gedragspatronen
Mensen reageren op elkaar in voorspelbare patronen. De één trekt zich terug, de ander gaat juist harder duwen. De één klaagt, de ander sust. Deze interactiepatronen ontstaan vaak onbewust en houden zichzelf in stand, of het nu gaat om relaties, teams of organisaties. Wie deze patronen leert herkennen, krijgt de sleutel in handen om vastgelopen situaties te doorbreken. Op deze pagina vind je de belangrijkste boeken en artikelen over dit onderwerp, van klassiekers over de Roos van Leary tot recent werk over teamdynamiek en destructieve dynamieken.
De klassieker: beginnen bij jezelf
Een van de invloedrijkste denkers over interactiepatronen in Nederland is Bert van Dijk. Zijn werk laat zien dat je anderen alleen kunt beïnvloeden als je eerst je eigen aandeel in een patroon doorziet.
Bert van Dijk
De Roos van Leary: een model om patronen te doorgronden
Weinig modellen zijn zo bruikbaar om interactiepatronen te analyseren als de Roos van Leary. Het model verklaart waarom bepaald gedrag vrijwel automatisch een reactie oproept bij de ander, en biedt aanknopingspunten om die reactie te sturen.
Interactiepatronen in teams en organisaties
Ook binnen teams en organisaties ontstaan terugkerende gedragspatronen die de samenwerking kunnen versterken of juist ondermijnen. Meerdere auteurs hebben zich toegelegd op het herkenbaar en bespreekbaar maken van deze dynamiek.
Jobbeke de Jong
-
Doorbreken van organisatiepatronenVerder lezen in het magazineDit artikel over 'Doorbreken van organisatiepatronen' geeft taal en concepten voor de emoties die opduiken wanneer vastgeroeste interactiepatronen in organisaties aan het licht komen.
-
Wat gebeurt hier nu eigenlijk? - Groepsdynamiek: je kunt het alleen veranderen als je het zietVerder lezen in het magazineBas van Kesteren neemt in dit artikel lezers mee in de herkenning van groepsdynamiek en de interactiepatronen die dagelijks in teams spelen, met een doorkijk naar oplossingen.
Interactiepatronen bij teamcoaching
Voor teamcoaches zijn interactiepatronen het belangrijkste aangrijpingspunt voor interventies. Marijke Lingsma beschrijft in haar werk hoe je deze patronen als coach kunt gebruiken.
-
ConflictcoachingVerder lezen in het magazineDit artikel over conflictcoaching laat zien hoe managers hun medewerkers kunnen helpen om vastgelopen interactiepatronen zelf te doorbreken.
Interactiepatronen in relaties en hulpverlening
Ook in de spreekkamer en tussen partners spelen interactiepatronen een centrale rol. Onbewuste patronen liggen vaak aan de basis van terugkerende conflicten.
Zolang je het patroon niet ziet, zit je erin gevangen; zodra je het wel ziet, ontstaat er ruimte om te kiezen.
Uit: No-nonsense relatiecoaching
Wanneer interactiepatronen destructief worden
Niet elk patroon is onschuldig. Sommige interactiepatronen houden zichzelf in stand en leiden tot escalatie of stagnatie, zowel in organisaties als in de hulpverlening.
Herken het moment waarop je eigen reactie het destructieve patroon juist versterkt in plaats van doorbreekt, en kies bewust voor een ander antwoord.
Uit: Destructieve dynamieken-
Odette Moeskops: ‘Emoties kunnen het topje van een ijsberg zijn’Verder lezen in het magazineOdette Moeskops laat in dit artikel zien hoe organisatievraagstukken vaak vanuit een individueel perspectief worden aangepakt, waardoor de onderliggende interactiepatronen onzichtbaar blijven.
Meer perspectieven: van mentaliseren tot teamrollen
Het denken over interactiepatronen kent veel invalshoeken, van klinische psychologie tot teamrollenmodellen.
Tot slot: patronen zien is de eerste stap
Of het nu gaat om een relatie, een team of een hele organisatie: interactiepatronen zijn hardnekkig omdat ze zichzelf in stand houden. Alle hier besproken boeken delen één kernboodschap: verandering begint met het zien en erkennen van het patroon. Pas daarna wordt het mogelijk om bewust een andere weg in te slaan, en zo vastgelopen relaties, teams en organisaties weer in beweging te krijgen.