W.M.A. Kalkman,
W.G.A. van Gerner,
J.L. Zeeman
Compendium Verzekeringsrecht Editie 2024
Gebonden Nederlands 2024 2e druk 9789012408899Levertijd ± 6 werkdagen
Gratis verzonden
Samenvatting
Het Compendium Verzekeringsrecht geeft degenen die in de praktijk met schade- en levensverzekeringsovereenkomsten te maken hebben of krijgen, in 31 hoofdstukken inzicht in een aantal veel voorkomende en belangrijke verzekeringsrechtelijke thema’s, zowel bezien vanuit het verzekeringsrecht als vanuit het recht dat die verzekeringsovereenkomsten mede beheerst.
Verzekeringsovereenkomsten worden niet alleen beheerst door de contractueel overeengekomen polisvoorwaarden en het (verzekeringsrecht in het) Burgerlijk Wetboek. Ook regelgeving als de Wet op de medische keuringen, het huwelijksvermogens- en erfrecht, het beslag- en executierecht en het faillissementsrecht zijn in de praktijk van betekenis. Hetzelfde geldt voor het Unierecht, waaronder de Richtlijn oneerlijke bedingen in consumentenovereenkomsten, de Verzekeringsrichtlijnen maar ook de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Hierbij komt nog de uitgebreide zelfregulering binnen de Verzekeringsbranche.
De auteurs zijn allen verbonden (geweest) aan NN Advocaten, het in 2012 opgerichte in-house advocatenkantoor van NN Group. Gezamenlijk hebben zij jarenlange praktijkervaring en brede kennis op het gebied van het verzekerings- en aansprakelijkheidsrecht.
Trefwoorden
Specificaties
ISBN13:9789012408899
Taal:Nederlands
Bindwijze:gebonden
Aantal pagina's:870
Uitgever:Lefebvre SDU
Druk:2
Verschijningsdatum:21-8-2024
Hoofdrubriek:Juridisch
Jongbloed:Verzekeringsrecht [w.o. subrogatie]
Serie:Compendia
Lezersrecensies
Wees de eerste die een lezersrecensie schrijft!
Inhoudsopgave
Woord vooraf bij de tweede druk / 23
Enige afkortingen / 25
DEEL I. ALGEMEEN
1. De verzekeringsovereenkomst / 31
L. Schuurs
1.1 Inleiding / 31
1.2 Elementen van de verzekering / 32
1.2.1 De definitie van verzekering / 32
1.2.2 Schadeverzekering of sommenverzekering / 33
1.3 Juridisch kader / 34
1.4 Aard van de verzekeringsovereenkomst / 36
1.4.1 Duurovereenkomst / 36
1.4.2 Vertrouwenskarakter / 37
1.5 De bij de verzekeringsovereenkomst betrokken personen en hun verantwoordelijkheden / 37
1.5.1 De verzekeraar / 37
1.5.2 De verzekeringnemer / 40
1.5.3 De verzekerde / 41
1.5.4 De tot uitkering gerechtigde / 42
1.5.5 De assurantietussenpersoon / 42
1.6 De functie van verzekering in de maatschappij / 44
1.7 Ontwikkelingen in de verzekeringsbranche / 47
2. Totstandkoming en inhoud van de (langs elektronische weg tot stand gekomen) verzekeringsovereenkomst / 51
P. Bazzi en L. Schuurs
2.1 Inleiding / 51
2.2 De totstandkoming van de verzekeringsovereenkomst / 52
2.2.1 Wilsovereenstemming / 52
2.2.2 Het moment van totstandkoming / 53
2.3 Het verstrekken van verzekeringsvoorwaarden / 56
2.3.1 Het verstrekken in het kader van het tot stand komen van de verzekeringsovereenkomst / 56
2.3.2 De vernietigbaarheid van algemene voorwaarden o.g.v. art. 6:233 sub b BW / 57
2.3.3 Voorlopige dekking in relatie tot algemene voorwaarden / 63
2.4 Het verstrekken van de polis / 64
2.5 Mededelingen van en aan de verzekeraar tijdens de looptijd van de verzekering / 67
2.5.1 Mededelingen van de verzekeraar / 67
2.5.2 Mededelingen aan de verzekeraar / 70
2.6 Het instemmingsvereiste en duurzame drager-vereiste nader bezien / 70
2.6.1 Het instemmingsvereiste / 72
2.6.2 Het duurzame drager-vereiste / 75
3. De mededelingsplicht bij het aangaan van de verzekering / 83
J.M. Bruidegom en L. Schuurs
3.1 Inleiding / 83
3.2 De mededelingsplicht / 84
3.2.1 De mededelingsplicht – algemene vereisten / 84
3.2.2 De vragenlijst / 87
3.2.3 De betekenis van de vragenlijst bij schending van de mededelingsplicht / 93
3.2.4 Geen vragenlijst / 94
3.3 Mededelingsplicht bij voorlopige dekking en nieuwe of voortbouwende overeenkomst / 95
3.3.1 Mededelingsplicht bij voorlopige dekking / 95
3.3.2 Mededelingsplicht bij uitbreiding: nieuwe/voortbouwende overeenkomst? / 96
3.4 De ontdekking van het niet-nakomen van de mededelingsplicht / 99
3.4.1 De ontdekking / 99
3.4.2 De kennisgeving / 105
3.5 Rechtsgevolgen niet-nakoming / 106
3.5.1 Overzicht consequenties / 106
3.5.2 Wat zou de verzekeraar hebben gedaan bij kennis van de ware stand van zaken? / 109
3.5.3 Opzet tot misleiding / 113
3.5.4 Registratie persoonsgegevens / 115
3.5.5 Premierestitutie / 116
Enige afkortingen / 25
DEEL I. ALGEMEEN
1. De verzekeringsovereenkomst / 31
L. Schuurs
1.1 Inleiding / 31
1.2 Elementen van de verzekering / 32
1.2.1 De definitie van verzekering / 32
1.2.2 Schadeverzekering of sommenverzekering / 33
1.3 Juridisch kader / 34
1.4 Aard van de verzekeringsovereenkomst / 36
1.4.1 Duurovereenkomst / 36
1.4.2 Vertrouwenskarakter / 37
1.5 De bij de verzekeringsovereenkomst betrokken personen en hun verantwoordelijkheden / 37
1.5.1 De verzekeraar / 37
1.5.2 De verzekeringnemer / 40
1.5.3 De verzekerde / 41
1.5.4 De tot uitkering gerechtigde / 42
1.5.5 De assurantietussenpersoon / 42
1.6 De functie van verzekering in de maatschappij / 44
1.7 Ontwikkelingen in de verzekeringsbranche / 47
2. Totstandkoming en inhoud van de (langs elektronische weg tot stand gekomen) verzekeringsovereenkomst / 51
P. Bazzi en L. Schuurs
2.1 Inleiding / 51
2.2 De totstandkoming van de verzekeringsovereenkomst / 52
2.2.1 Wilsovereenstemming / 52
2.2.2 Het moment van totstandkoming / 53
2.3 Het verstrekken van verzekeringsvoorwaarden / 56
2.3.1 Het verstrekken in het kader van het tot stand komen van de verzekeringsovereenkomst / 56
2.3.2 De vernietigbaarheid van algemene voorwaarden o.g.v. art. 6:233 sub b BW / 57
2.3.3 Voorlopige dekking in relatie tot algemene voorwaarden / 63
2.4 Het verstrekken van de polis / 64
2.5 Mededelingen van en aan de verzekeraar tijdens de looptijd van de verzekering / 67
2.5.1 Mededelingen van de verzekeraar / 67
2.5.2 Mededelingen aan de verzekeraar / 70
2.6 Het instemmingsvereiste en duurzame drager-vereiste nader bezien / 70
2.6.1 Het instemmingsvereiste / 72
2.6.2 Het duurzame drager-vereiste / 75
3. De mededelingsplicht bij het aangaan van de verzekering / 83
J.M. Bruidegom en L. Schuurs
3.1 Inleiding / 83
3.2 De mededelingsplicht / 84
3.2.1 De mededelingsplicht – algemene vereisten / 84
3.2.2 De vragenlijst / 87
3.2.3 De betekenis van de vragenlijst bij schending van de mededelingsplicht / 93
3.2.4 Geen vragenlijst / 94
3.3 Mededelingsplicht bij voorlopige dekking en nieuwe of voortbouwende overeenkomst / 95
3.3.1 Mededelingsplicht bij voorlopige dekking / 95
3.3.2 Mededelingsplicht bij uitbreiding: nieuwe/voortbouwende overeenkomst? / 96
3.4 De ontdekking van het niet-nakomen van de mededelingsplicht / 99
3.4.1 De ontdekking / 99
3.4.2 De kennisgeving / 105
3.5 Rechtsgevolgen niet-nakoming / 106
3.5.1 Overzicht consequenties / 106
3.5.2 Wat zou de verzekeraar hebben gedaan bij kennis van de ware stand van zaken? / 109
3.5.3 Opzet tot misleiding / 113
3.5.4 Registratie persoonsgegevens / 115
3.5.5 Premierestitutie / 116
4. Verzekering en het gebruik van medische gegevens / 119
A.K. Sjouw
4.1 Inleiding / 119
4.2 Het gebruik van medische gegevens voorafgaand aan het sluiten van een particuliere levens- of arbeidsongeschiktheidsverzekering / 120
4.2.1 Inzicht in het te verzekeren risico / 120
4.2.2 Informatie opvragen bij de behandelende sector / 122
4.2.3 Ondergaan van een medisch onderzoek / 123
4.2.4 Weigering medewerking aan keuring / 124
4.2.5 Herkeuring / 124
4.2.6 De positie van de keurend arts en de medisch adviseur / 125
4.2.7 Blokkeringsrecht / 126
4.2.8 Wijziging gezondheidssituatie na invullen gezondheidsverklaring of ondergaan keuring / 126
4.3 Het gebruik van medische gegevens gedurende de looptijd van een particuliere levens- of arbeidsongeschiktheidsverzekering / 128
4.4 Het gebruik van medische gegevens in medische aansprakelijkheidszaken / 131
4.5 Medische gegevens bij de behandeling van letselschadezaken / 133
4.6 Gedragscodes voor de afwikkeling van medische fouten en letselschades voor verkeerszaken en andere ongevallen / 135
4.6.1 Gedragscode Openheid Medische Incidenten (GOMA) / 136
4.6.2 Gedragscode Behandeling Letselschade (GBL) / 137
4.7 Enkele praktische aspecten bij het gebruik van medische gegevens / 140
4.7.1 Inzage in medische adviezen / 140
4.7.2 Intrekken medische machtiging / 143
4.7.3 Discussie over een ingewonnen deskundigenbericht / 144
5. Algemene voorwaarden, polisvoorwaarden en oneerlijke bedingen / 147
W.M.A. Kalkman, E.A.L. van Emden en W.G.A. van Gerner
5.1 Het begrip ‘algemene voorwaarden’ en het toetsingsbereik / 147
5.1.1 Inleiding; structuur van de regeling / 147
5.1.2 De definities van consument, grote ondernemer en kleine ondernemer / 150
5.1.3 De uitzondering voor kernbedingen en bedingen die de prijs en de prestatie bepalen / 151
5.2 Al dan niet ambtshalve inhoudscontrole / 160
5.3 De inhoudscontrole / 162
5.4 De sanctie / 167
5.4.1 De sanctie van vernietiging en de (on)mogelijkheid van conversie / 167
5.4.2 Verjaring van de vernietigingsbevoegdheid / 169
5.5 Beroep op polisvoorwaarden getoetst aan redelijkheid en billijkheid / 170
6. Uitleg van verzekeringsovereenkomsten / 175
T. Riyazi
6.1 Inleiding / 175
6.2 Van Haviltex tot cao / 175
6.3 Toepassing voor verzekeringsovereenkomsten / 178
6.3.1 Relevantie onderhandelen / 178
6.3.2 Relevante gezichtspunten bij uitleg van polisvoorwaarden / 181
6.4 Uitleg derdenbeding in verzekeringsovereenkomst / 183
6.4.1 Partijbedoelingen zijn uitgangspunt / 183
6.4.2 Derdenbescherming ex art. 3:35 BW / 184
6.4.3 Beurspolis / 184
6.5 Spiegelbeelddekking; maatschappelijk gewenste uitleg / 185
6.5.1 Spiegelbeelddekking / 185
6.5.2 Maatschappelijke functie van de verzekering / 186
6.6 Contra proferentem-regel / 187
6.6.1 Gezichtspunt bij niet-consumenten; rechtsregel bij consumenten / 188
6.6.2 Verzekering ter beurze / 189
6.7 Bewijslastverdeling bij de uitleg van verzekeringsovereenkomsten / 189
6.7.1 Primaire dekkingsomschrijving / 190
6.7.2 Secundaire dekkingsomschrijving / 191
6.7.3 Relevantie van formuleringen en polisredactie / 191
6.8 Betekenis voor de praktijk / 193
7. Premiebetaling / 195
L.J. Bergshoeff en C.W. Gijsbers
7.1 Inleiding / 195
7.2 Betaling van premie / 196
7.2.1 Wijze van premiebetaling / 197
7.2.2 Premiebetaling via de assurantietussenpersoon / 199
7.2.3 Delcrederebeding / 203
7.3 Niet of niet tijdige betaling van de vervolgpremie / 204
7.3.1 Aanmaning / 205
7.3.2 Eisen aan de aanmaning / 208
7.3.3 Bewijs ontvangst van de aanmaning / 210
7.3.4 Elektronische verzending van de aanmaning / 211
7.3.5 Verzuim van rechtswege / 212
7.4 Gevolgen van niet (tijdig) betalen van premie bij schade- en sommenverzekeringen (met uitzondering van levensverzekering) / 213
7.4.1 Schorsing / 213
7.4.2 Beëindiging van de verzekering wegens te late premiebetaling / 218
7.5 Gevolgen van niet (tijdig) betalen van premie bij levensverzekeringen / 220
7.6 Verrekening door de verzekeraar / 221
7.7 Premierestitutie / 222
8. Beëindiging, verlenging en tussentijdse wijziging van de verzekeringsovereenkomst / 225
W.M.A. Kalkman en E.A.L. van Emden
8.1 Inleidende opmerkingen / 225
8.2 Beëindiging, (stilzwijgende) verlenging en wijziging van de verzekering tegen het einde van een verzekeringsperiode / 226
8.3 Tussentijdse opzegging / 231
8.3.1 Tussentijdse beëindiging in het algemeen / 231
8.3.2 Tussentijdse beëindiging van personenverzekeringen / 232
8.3.3 Tussentijdse beëindiging in geval van fraude / 233
8.3.4 Tussentijdse beëindiging in geval van overlijden van de verzekeringnemer / 235
8.3.5 Tussentijdse beëindiging bij overgang van belang / 235
8.3.6 Tussentijdse beëindiging bij langdurig ontbreken van risico / 235
8.4 Tussentijdse wijziging van de verzekeringsovereenkomst / 235
8.4.1 Uitleg / 236
8.4.2 Aanvullende werking van de redelijkheid en billijkheid / 236
8.4.3 Derogerende werking van de redelijkheid en billijkheid en misbruik van bevoegdheid / 236
8.4.4 Onvoorziene omstandigheden / 237
8.5 Eenzijdig wijzigen van de verzekeringsovereenkomst via een en blocclausule / 237
8.5.1 Het (en bloc-)wijzigingsbeding in het algemeen / 237
8.5.2 Het nationale juridisch kader / 238
8.5.3 De wijzigingsbepaling bezien in de context van het Europese recht / 240
8.5.4 Toepasbaarheid van de eenzijdige wijzigingsbevoegdheid in de praktijk / 242
8.6 Beëindiging van de verzekering om andere contractuele redenen / 250
9. De verplichtingen van de verzekeringnemer en de tot uitkering gerechtigde na verwezenlijking van het risico / 251
M. de Haan
9.1 Algemene opmerkingen / 251
9.2 Meldingsplicht art. 7:941 lid 1 BW / 251
9.2.1 De meldingsplichtige en de geadresseerde / 252
9.2.2 Tijdstip van melden / 254
9.2.3 Bijzondere regelingen/uitzonderingen / 257
9.3 Inlichtingenplicht art. 7:941 lid 2 BW / 258
9.3.1 Type inlichtingen / 258
9.3.2 Duur verplichting / 259
9.3.3 Bijzonderheden / 260
9.4 Consequenties bij schending meldings- of inlichtingenplicht / 261
9.4.1 Art. 7:941 lid 3 BW: vermindering uitkering met geleden schade / 261
9.4.2 Art. 7:941 lid 4 BW: geheel verval, mits bedongen en belangenschending / 262
9.4.3 Art. 7:941 lid 5 BW: geheel verval indien opzet tot misleiding / 265
9.5 Verbod op doen van erkenningen (art. 7:953 BW) / 265
9.6 Bereddingsplicht art. 7:957 BW / 267
9.6.1 Bereddingsplichtige / 268
9.6.2 Tijdstip bereddingsplicht / 268
9.6.3 Te treffen bereddingsmaatregelen / 269
9.6.4 Vergoeding bereddingskosten / 271
9.6.5 Schending bereddingsplicht en vergoeding schadeverzekeraar / 272
9.6.6 Zorgverzekeringen / 273
9.7 Overige verplichtingen / 273
9.8 Dwingend recht / 275
10. Fraude en persoonlijk onderzoek / 277
J.M. Bruidegom en L.H. Rijpkema
10.1 Wat is verzekeringsfraude? / 277
10.1.1 Aard en omvang verzekeringsfraude / 277
10.1.2 Begrip ‘opzet’ / 279
10.1.3 Relatie met strafrecht / 280
10.1.4 Bewijs van fraude / 281
10.2 Ontdekken van verzekeringsfraude / 282
10.3 Fraudeonderzoek door een verzekeraar / 284
10.3.1 Onderscheid tussen feitenonderzoek en persoonlijk onderzoek / 284
10.3.2 Instellen persoonlijk onderzoek / 287
10.3.3 Onrechtmatig persoonlijk onderzoek / 290
10.3.4 Verkrijgen van informatie van politie/justitie / 290
10.4 Gevolgen van fraude / 293
10.4.1 Verval van recht op uitkering / 293
10.4.2 Beëindiging verzekering / 296
10.4.3 Vergoeding van schade/gemaakte kosten / 296
10.4.4 Interne en/of externe registratie / 297
10.4.5 Sancties tegen frauderende derde / 298
10.4.6 Strafrechtelijke consequenties / 299
11. Verwerking van persoonsgegevens / 301
R. Tielenburg
11.1 Inleiding / 301
11.2 Regelgeving / 302
11.3 Het verwerken van persoonsgegevens – de belangrijkste begrippen / 302
11.3.1 Persoonsgegevens / 302
11.3.2 Bijzondere persoonsgegevens en strafrechtelijke gegevens / 304
11.3.3 Verwerken / 304
11.3.4 Verantwoordelijke en verwerker / 305
11.4 De verplichtingen van de verzekeraar / 307
11.4.1 Algemeen / 307
11.4.2 Rechtmatige verwerking / 309
11.4.3 Informatieplicht / 313
11.4.4 Opslagbeperking en beveiliging / 314
11.4.5 Geautomatiseerde besluitvorming / 317
11.5 Rechten van de verzekeringnemer en andere betrokkenen / 318
11.5.1 Inzagerecht / 318
11.5.2 Recht op rectificatie en aanvulling / 321
11.5.3 Recht op gegevenswissing / 322
11.5.4 Recht op dataportabiliteit / 322
11.6 Registraties / 323
11.6.1 Interne registraties / 324
11.6.2 Externe registraties / 325
12. Verzuim door de verzekeraar / 331
W.G.A. van Gerner en J.L. Zeeman
12.1 Inleiding / 331
12.2 De (voor verzuim relevante) verplichtingen van de verzekeraar / 331
12.2.1 De uitkeringsverplichting en de uitkeringsgerechtigde / 331
12.2.2 Zelfregulering / 334
12.3 Wettelijke regeling van verzuim / 336
12.3.1 Inleiding: de wettelijke systematiek / 336
12.3.2 Opeisbaarheid / 336
12.3.3 Ingebrekestelling als voorwaarde voor verzuim / 339
12.3.4 Verzuim zonder ingebrekestelling / 341
12.3.5 Houding van de verzekeraar duidt op te laat presteren / 343
12.3.6 Nakoming door de verzekeraar is blijvend onmogelijk geworden / 344
12.3.7 Gevolgen van verzuim / 345
12.4 Enkele bijzondere aspecten / 348
12.4.1 Verzuim bij (varianten op) uitkeringen ‘in natura’ / 348
12.4.2 Wettelijke rente bij aansprakelijkheidsverzekeringen / 350
13. Verjaring en verval / 353
M. de Haan en T. Hussein
13.1 Verjaring / 353
13.1.1 Verjaring claim op verzekeraar tot het doen van een uitkering / 353
13.1.2 Stuiting / 358
13.1.3 Aanvang en duur nieuwe verjaringstermijn / 359
13.1.4 Afwijkingen bij aansprakelijkheidsverzekeringen / 360
13.1.5 Naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar / 362
13.2 Vervaltermijnen en verkorting verjaringstermijnen / 362
13.2.1 Verval claim op verzekeraar niet toelaatbaar gezien semidwingendrechtelijk karakter / 362
13.2.2 Andere vervalbedingen / 364
13.3 Oud recht / 365
13.3.1 NBW tot 1 januari 2006 / 365
13.3.2 1 januari 2006 tot 1 juli 2010 / 366
13.3.3 Overgangsrecht / 367
13.4 Bijzondere verjaringsregimes / 369
13.4.1 Wet aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen (WAM) / 369
13.4.2 Levensverzekeringen / 372
13.4.3 Principles of European Insurance Contract Law (‘PEICL’) / 373
13.5 Samenloop van verzekeringen / 374
13.6 Regresvordering verzekeraar / 374
13.7 Onverschuldigde betaling / 375
13.8 Vernietiging algemene voorwaarden / 376
DEEL II. SCHADEVERZEKERING
14. Schadeverzekering – Algemeen / 379
L.H. Rijpkema en J.M. Bruidegom
14.1 Inleiding / 379
14.2 Definitie schadeverzekering, verzekeringnemer en verzekerde / 381
14.3 Typen verzekeringen en verzekeringssystemen / 384
14.3.1 Typen schadeverzekeringen en pakketverzekeringen / 384
14.3.2 ‘Act committed’, ‘loss occurrence’ en ‘claims made’ systemen binnen de aansprakelijkheidsverzekering / 385
14.4 Verhouding polisvoorwaarden tot wettelijke bepalingen en bijzondere clausules / 387
14.5 Rechten en plichten van de verzekeringnemer en verzekeraar / 388
14.5.1 Aanwijzen van een derde belanghebbende en herroeping / 389
14.5.2 Bereddingsplicht / 389
14.5.3 Spreekplicht bij meervoudige verzekering en recht op opschorting / 390
14.5.4 Melden van wijzigingen / 390
14.5.5 Uitkeringsplicht en vaststelling omvang schade / 391
14.5.6 Gedragingen die de verzekeraar kunnen benadelen / 392
15. Het onderwerp van de verzekering (het verzekerd belang) / 395
W.G.A. van Gerner en A.N.L. de Hoogh
15.1 Inleiding / 395
15.2 Het verzekerd belang volgens de polisvoorwaarden / 396
15.2.1 Zaakverzekeringen / 396
15.2.2 Aansprakelijkheidsverzekeringen / 397
15.2.3 Arbeidsongeschiktheidsverzekeringen / 398
15.3 Moment van belang en persoon van belanghebbende / 399
15.3.1 Verondersteld belang tijdens de looptijd / 400
15.3.2 Belangen van de verzekeringnemer / 400
15.3.3 Belangen van anderen / 401
15.4 Overgang van belang / 402
15.4.1 Het wettelijke systeem / 402
15.4.2 Polisvoorwaarden en redelijke toepassing / 403
15.4.3 Overgang door overlijden / 405
15.5 Risicowijziging / 405
15.5.1 Meldingsplicht volgens de polisvoorwaarden / 406
15.5.2 Dekkingsbegrenzende omschrijvingen / bedingen / 406
15.5.3 Brandverzekeringen van vóór 1 januari 2006 / 407
15.6 De waarderingsgrondslag en het indemniteitsbeginsel / 407
15.6.1 Voortaxatie door deskundigen / 408
15.6.2 Schadevaststelling door deskundigen / 408
15.6.3 Economische functie van het verzekerde object / 409
15.6.4 Herstel- of herbouwkosten voor rekening van de verzekerde / 410
15.6.5 Polisvoorwaarden / 410
15.7 Schade door aard en eigen gebrek / 411
15.7.1 Schade door ‘de aard’ / 412
15.7.2 Schade door ‘een gebrek’ / 412
15.7.3 Afwijkingen in de praktijk / 413
16. Verzekerde hoedanigheid/verzekerde activiteit / 415
T. Hussein
16.1 Inleiding / 415
16.2 Uitleg / 416
16.3 Stelplicht en bewijslast / 416
16.4 Informatie-/onderzoek-/waarschuwingsplicht ter zake van (reikwijdte van) verzekerde hoedanigheid c.q. verzekerde activiteit / 417
16.5 Redelijkheid en billijkheid / 418
16.6 Arbeidsongeschiktheidsverzekeringen / 419
16.7 Praktijkvoorbeelden verzekerd risico en verzekerde hoedanigheid / 420
16.7.1 Bedrijfsmatig / 420
16.7.2 Particulier / 424
17. Verzekerde som / 427
W.G.A. van Gerner en H.Th. Vos
17.1 Inleiding / 427
17.2 De begrenzing van dekking op basis van de verzekerde som / 428
17.2.1 Zaakverzekeringen / 429
17.2.2 Aansprakelijkheidsverzekeringen / 429
17.2.3 Begrenzing per schadevoorval / 430
17.2.4 Serieschade-clausules / 431
17.2.5 Bijzondere limieten in polisvoorwaarden / 432
17.3 Vergoedingen boven de verzekerde som / 432
17.3.1 Bereddingskosten / 432
17.3.2 Expertisekosten / 435
17.3.3 Kosten van (rechts)bijstand en wettelijke rente / 436
17.4 Onderverzekering en maatregelen ter voorkoming daarvan / 437
17.4.1 Onderverzekering / 437
17.4.2 Maatregelen ter voorkoming van onderverzekering / 439
17.5 Het eigen risico en de verhouding daarvan tot de verzekerde som / 441
17.5.1 Het eigen risico / 441
17.5.2 Verhouding tot de verzekerde som / 442
18. Causaliteit in het verzekeringsrecht / 445
M. de Haan
18.1 Inleiding causaliteit / 445
18.2 Verschillende causaliteitsleren / 446
18.3 Heersende causaliteitsleer bij gebreke van een causaliteitscriterium in de polis(voorwaarden) / 449
18.4 Samenwerkende oorzaken / 451
18.5 Bewijslast causaal verband / 453
18.6 Redelijkheid en billijkheid in geval van het ontbreken van causaal verband / 455
19. Schadevaststelling en schaderegeling / 459
L. Schuurs en T. Riyazi
19.1 Inleiding / 459
19.2 Vaststelling zaakschade / 460
19.2.1 Geen regeling in polisvoorwaarden / 460
19.2.2 Voortaxatie / 461
19.2.3 Open polis / 464
19.2.4 Nieuw- of dagwaarde / 465
19.2.5 Herbouw- of verkoopwaarde / 467
19.3 Vaststelling letselschade / 470
19.4 Kosten van schadevaststelling / 471
19.5 Uitkering schade / 474
19.5.1 Bevrijdende betaling / 475
20. Opzet en eigen schuld / 479
W.G.A. van Gerner en H.Th. Vos
20.1 Inleiding / 479
20.2 Vormen van opzet en eigen schuld / 481
20.2.1 Opzet: willens en wetens / 481
20.2.2 Opzet: onverwachte schadegevolgen / 482
20.2.3 Roekeloosheid (= grove schuld) / 483
20.2.4 Merkelijke schuld / 484
20.3 Omstandigheden die opzet en schuld wegnemen / 485
20.3.1 Ontoerekeningsvatbaarheid / 485
20.3.2 Andere omstandigheden / 486
20.3.3 Stelplicht- en bewijslast / 486
20.4 Opzet of schuld van één van de verzekerden / 487
20.4.1 Gemeenschappelijk verzekerd belang / 487
20.4.2 Regres op de schade veroorzakende verzekerde / 488
20.4.3 Afwijkende regeling in polisvoorwaarden / 488
20.5 Opzet of schuld van een verzekerde rechtspersoon / 489
20.5.1 Verzekeringsrechtelijke aspecten / 489
20.5.2 Feitelijke aspecten / 490
20.5.3 Polisvoorwaarden / 490
20.6 Misbruik van de verzekering / 491
20.7 Uitsluitingen in de aansprakelijkheidsverzekeringen voor particulieren (AVP) / 492
20.7.1 AVP-modelvoorwaarden 1992 / 492
20.7.2 AVP-modelvoorwaarden 2000 / 494
20.7.3 Opzetclausule AVP 2020 / 495
20.7.4 Herformuleringen op taalniveau B-1 / 497
20.7.5 Overige bepalingen in verband met onaanvaardbare gedragingen / 497
20.8 ‘Normale voorzichtigheid’-clausules / 499
21. De beschermde positie van de benadeelde bij een aansprakelijkheidsverzekering / 501
P. Bazzi en C.W. Gijsbers
21.1 Inleiding / 501
21.2 Voorrecht ex art. 3:287 BW / 503
21.2.1 Algemeen / 503
21.2.2 Beperkingen van het voorrecht / 503
21.2.3 Cessie als oplossing / 505
21.3 De directe actie / 507
21.3.1 Algemeen / 507
21.3.2 Eigenschappen van de directe actie / 508
21.3.3 Aanvullende waarborgen ten behoeve van de benadeelde / 515
21.3.4 Verdeling verzekerde som over meerdere benadeelden of schadesoorten / 516
21.3.5 Oproeping van de verzekerde in het geding / 520
21.3.6 Uitzonderingen op de directe actie bij schade door dood of letsel / 523
21.4 Eigen recht (WAM) / 524
21.4.1 De wettelijke verzekeringsplicht / 525
21.4.2 Het eigen recht / 527
21.4.3 Het verweermiddelenverbod / 528
22. Samenloop van verzekeringen / 531
C. Bruin en T. Hussein
22.1 Inleiding / 531
22.2 Kenmerken samenloop / 532
22.2.1 Dezelfde schade / 532
22.2.2 Meer dan één verzekering / 532
22.2.3 Dekking / 533
22.3 Oneigenlijke samenloop / 534
22.4 Verhouding tot indemniteitsbeginsel / 535
22.5 Keuzevrijheid van verzekerde / 536
22.6 Opschortingsbevoegdheid van verzekeraar(s) / 536
22.7 Verzekerde mag geen afbreuk doen aan verhaalsmogelijkheden / 537
22.8 Verhouding tot subrogatie / 538
22.9 Overgangsrecht / 539
22.10 Onderling verhaal tussen verzekeraars / 540
22.11 Omvang verhaal en bepaling onderlinge draagplicht / 541
22.11.1 Omvang verhaal / 541
22.11.2 Bepaling onderlinge draagplicht / 542
22.12 Verweermogelijkheden andere verzekeraar / 544
22.12.1 Dekking / 544
22.12.2 Wijze van schaderegeling/-uitkering door (regelend) verzekeraar / 551
22.13 Geschilbeslechting tussen verzekeraars / 552
23. Regres en subrogatie / 555
C. Bruin
23.1 Inleiding / 555
23.1.1 Regres / 555
23.1.2 Subrogatie / 556
23.2 Subrogatie / 557
23.2.1 Voorwaarden voor subrogatie / 557
23.2.2 Rechtspositie gesubrogeerde verzekeraar / 561
23.2.3 Uitsluiting van subrogatie / 566
23.2.4 Geen benadeling positie (toekomstig) gesubrogeerde verzekeraar / 569
23.2.5 Geen regres krachtens subrogatie bij benadeling verzekerde / 571
23.3 Beperking subrogatie schadeverzekeraar in art. 6:197 BW / 572
23.3.1 Achtergrond / 572
23.3.2 Geen subrogatie bij aantal aansprakelijkheidsgronden / 573
23.3.3 Uitzondering bij hoofdelijke aansprakelijkheid / 574
23.3.4 Geen omzeiling subrogatie via cessie, verpanding of overeenkomst / 575
23.4 Beperking regresrecht brandverzekeraar in BBr 2014 / 576
23.4.1 Achtergrond / 576
23.4.2 Reikwijdte BBr 2014 / 577
23.4.3 Afspraken in BBr 2014 / 579
23.5 Regres en subrogatie in de praktijk / 583
24. Schadeverzekering en gezin / 585
K.J.L. Verschoor
24.1 Algemene opmerkingen / 585
24.2 Verzekerden binnen het gezin / 586
24.2.1 Wie is (mede)verzekerde? / 586
24.2.2 Wijziging in gezinssamenstelling: risicoverzwarende omstandigheid? / 591
24.2.3 Gevolgen van het meeverzekerd zijn binnen het gezin / 593
24.3 De schadeverzekering en de gemeenschap / 599
24.3.1 Inleiding / 599
24.3.2 De algemene gemeenschap / 599
24.3.3 De huwelijksgemeenschap / 601
24.3.4 De ontbonden huwelijksgemeenschap / 605
24.3.5 Conclusie: aan wie kan bevrijdend worden uitgekeerd? / 607
24.4 De schadeverzekering na overlijden verzekeringnemer / 609
25. Schadeverzekering en schuldeisers / 611
E.A.L. van Emden
25.1 Inleiding / 611
25.2 Insolventie / 613
25.2.1 Het insolventierecht in het kort / 613
25.2.2 De gevolgen van insolventie voor de afwikkeling van schade / 617
25.2.3 Mogelijkheden van de verzekeraar om toch aan de schuldeiser te betalen / 621
25.2.4 De vaststelling van aansprakelijkheid na insolventie van de verzekerde / 624
25.2.5 Overige relevante gevolgen van insolventie / 630
25.3 Beslag / 631
25.3.1 Beslag algemeen / 631
25.3.2 Executoriaal beslag / 632
25.3.3 Conservatoir beslag / 633
25.3.4 Beslag op cost inclusive polissen / 633
26. De verzekeringsovereenkomst in co-assurantie / 637
J. van de Klashorst
26.1 Inleiding / 637
26.2 Wat is co-assurantie? / 637
26.3 De verschillende vormen van co-assurantie / 639
26.4 De bij de verzekeringsovereenkomst in co-assurantie betrokken partijen / 640
26.5 Enkele bijzonderheden met betrekking tot de totstandkoming en de verlenging van de verzekeringsovereenkomst / 641
26.6 De verzekeringsvoorwaarden / 648
26.7 Uitleg van de verzekeringsovereenkomst in co-assurantie / 653
DEEL III. LEVENSVERZEKERING
27. Inleiding levensverzekering / 659
L.H. Rijpkema, M.J. Bruins Slot en W.M.A. Kalkman
27.1 Inleiding / 659
27.2 Definitie levensverzekering / 659
27.3 Rechten van de verzekeringnemer / 660
27.4 Begunstiging / 660
27.4.1 Algemene opmerkingen / 660
27.4.2 Aanwijzing en wijziging / 661
27.4.3 Uitleg van de begunstiging / 662
27.4.4 Begunstiging en het karakter van de verkrijging – leer van het zelfstandig recht / 664
27.4.5 (On)herroepelijke begunstiging / 665
27.4.6 Aanvaarding van de begunstiging / 666
27.4.7 Vereisten voor het verkrijgen van de uitkering / 667
27.4.8 Afwijzen en afstand van de begunstiging / 668
27.4.9 Begunstigde veroorzaakt opzettelijk het overlijden van de verzekerde / 668
27.4.10 Begunstigingsredacties / 669
27.5 Afkoop / 672
27.6 Premievrij maken / 673
27.7 Belening / 675
27.8 Contractoverneming en overdracht / 675
27.9 Opzeg- en ontbindingsrecht / 676
27.10 Premiebetaling / 677
27.10.1 Eerste premie / 677
27.10.2 Vervolgpremie / 677
27.11 Omvang van de dekking / 678
27.11.1 Zelfdoding / 678
27.11.2 Het oorlogsrisico / 679
27.11.3 Het terrorismerisico / 681
27.11.4 Overige uitsluitingsclausules / 682
28. Levensverzekering, huwelijk, echtscheiding en overlijden / 685
W.M.A. Kalkman
28.1 Algemene opmerkingen / 685
28.2 Contractspartij, huwelijk, gemeenschaps- en privégoederen / 685
28.3 Zaaksvervanging en betaling van premies uit privévermogen / 686
28.4 Rechten van de verzekeringnemer zijn in het algemeen niet verknocht / 688
28.5 Verzekeringnemer en bestuursbevoegdheid / 689
28.6 Begunstiging, gift en toestemmingsvereiste / 690
28.6.1 Begunstiging en gift / 690
28.6.2 De waarde van de gift / 691
28.6.3 Begunstiging en toestemming / 691
28.7 Eindigen van het huwelijk en de huwelijksgemeenschap door echtscheiding / 693
28.8 Verzekeringnemer en bestuur na ontbinding van de huwelijksgemeenschap / 694
28.9 Algemene opmerkingen / 696
28.10 Lopende verzekering; rechten vallen in de huwelijksgemeenschap / 697
28.11 Lopende verzekering; rechten vallen buiten iedere gemeenschap van goederen / 697
28.12 Lopende verzekering; rechten vallen buiten de gemeenschap van goederen; verrekenbedingen in huwelijkse voorwaarden / 698
28.13 Verdeling en toedeling van de rechten uit de levensverzekering / 701
28.14 Aan wie moeten de rechten uit de verzekering worden toegedeeld? / 703
28.15 Welke waarde moet worden toegekend aan de rechten bij verrekening? / 703
28.16 Verrekening van de waarde nadat de verzekering tot uitkering is gekomen / 704
28.17 Verdeling en begunstiging / 705
29. Levensverzekering en schuldeisers / 707
W.M.A. Kalkman
29.1 Inleiding / 707
29.2 Faillissement en schuldsanering / 708
29.2.1 Algemene opmerkingen / 708
29.2.2 Wat mag de curator/bewindvoerder? / 708
29.2.3 Wat mag de curator/bewindvoerder niet? / 710
29.2.4 Curator/bewindvoerder heeft toestemming nodig van de rechtercommissaris voor afkoop en wijziging van de begunstiging / 711
29.2.5 Wanneer is er sprake van ‘onredelijke benadeling’? / 712
29.2.6 Onherroepelijk worden van de begunstiging tijdens faillissement/ schuldsanering / 713
29.2.7 Onwetende verzekeraar betaalt bevrijdend / 713
29.3 Vereffening van de nalatenschap / 714
29.3.1 Inleidende opmerkingen / 714
29.3.2 Wanneer speelt een levensverzekering een rol bij de vereffening van een nalatenschap? / 715
29.3.3 Levensverzekering die door het overlijden van de erflater tot uitkering is gekomen / 715
29.3.4 Levensverzekering die door het overlijden van de erflater niet tot uitkering is gekomen / 716
29.4 Executoriaal derdenbeslag op de rechten uit een levensverzekering / 717
29.4.1 Algemene opmerkingen / 717
29.4.2 Geen beslag onder verzekeringnemer of begunstigde / 717
29.4.3 In welke gevallen is executoriaal beslag onder de verzekeraar mogelijk? / 717
29.4.4 Geen benadelingshandelingen na het leggen van executoriaal beslag / 718
29.4.5 Beslaglegger heeft niet meer rechten dan verzekeringnemer / 718
29.4.6 Beslaglegging op levensverzekering door de Belastingdienst / 719
29.4.7 De beslaglegger is bevoegd tot afkoop en begunstigingswijziging / 719
29.4.8 Wat moet de beslaglegger doen om afkoop/begunstigingswijziging te realiseren? / 720
29.4.9 Verbod op afkoop en begunstigingswijziging wegens onredelijke benadeling via kort geding / 721
29.4.10 Onherroepelijk worden van de begunstiging tijdens het beslag / 722
29.4.11 Einde van het executoriaal derdenbeslag / 724
29.4.12 Verschillende executoriale beslagen op één verzekering / 724
29.5 Conservatoir derdenbeslag en de rechten uit een levensverzekering / 724
29.5.1 Algemene opmerkingen / 724
29.5.2 Beslag ten laste van de verzekeringnemer en de begunstigde / 725
29.5.3 Geen rechtshandelingen ten nadele van de beslaglegger / 725
29.5.4 Belening van de verzekering toegestaan / 726
29.5.5 Afkoop en begunstigingswijziging niet mogelijk / 726
29.5.6 Einde van het conservatoir beslag / 726
30. De beleggingsverzekering / 729
M.J. Bruins Slot en W.M.A. Kalkman
30.1 Algemene opmerkingen / 729
30.2 Aanleiding / 730
30.3 Een beleggingsverzekering is een overeenkomst van levensverzekering / 732
30.4 De regelgeving die de contractuele verhoudingen bij een beleggingsverzekering beheerst / 734
30.5 Contractuele grondslag voor verrekenen van kosten en inhoudingen als geïntegreerd onderdeel van de bruto premie / 742
30.6 Het toetsingskader van de Hoge Raad / 744
30.7 Toepassing van het toetsingskader van de Hoge Raad door het Hof Den Haag / 748
30.7.1 Informatieverplichtingen over kosten en inhoudingen op basis van implementatiewetgeving en ongeschreven of burgerlijk recht / 749
30.7.2 Wilsovereenstemming en contractuele grondslag / 753
30.7.3 Conclusie / 755
DEEL IV. GESCHILBESLECHTING
31. Alternatieve geschilbeslechting / 759
J.L. Zeeman, T. Riyazi, A.K. Sjouw en A.N.L. de Hoogh
J.L. Zeeman
31.1 Geschilbeslechting door het Kifid / 759
31.2 Taak, organisatie en inrichting van het Kifid / 760
31.3 De aard van de geschilbeslechting door het Kifid / 762
31.3.1 Bemiddeling / 762
31.3.2 Bindend advies / 763
31.4 Het onderwerp van de geschilbeslechting door het Kifid / 765
31.5 Ontvankelijkheid / 770
31.5.1 Beoordeling behandelbaarheid / 770
31.5.2 Interne klachtenprocedure en termijnen / 770
31.5.3 Klachten en collectieve acties / 771
31.5.4 Andere grondslagen voor niet-ontvankelijkheid / 772
31.6 De procedure bij het Kifid / 774
31.6.1 Vereisten aan een klacht / 774
31.6.2 Bemiddeling / 775
31.6.3 Procedure bij de Geschillencommissie / 775
31.6.4 Beroep / 778
31.6.5 Beoordelingskader / 782
T. Riyazi
31.7 Algemeen / 783
31.8 Tuchtraad Verzekeraars / 784
31.8.1 Algemene opmerkingen / 784
31.8.2 Het indienen van een klacht bij de Tuchtraad / 786
31.8.3 Sancties / 787
31.8.4 Wetsvoorstel Wijzigingswet Financiële markten 2024 / 788
31.9 Tuchtprocedure tegen beroepsbeoefenaar / 788
31.9.1 Algemene opmerkingen / 788
31.9.2 Waarde tuchtuitspraak in civiele procedure / 790
31.9.3 Kosten tuchtprocedure / 791
A.K. Sjouw
31.10 Geschilbeslechting door mediation / 792
31.10.1 Wat is mediation? / 792
31.10.2 Kenmerken van mediation / 793
31.10.3 Onderhandelen volgens Harvard-onderhandelingsmodel / 795
31.10.4 Verschillen met andere vormen van conflictoplossing / 796
31.10.5 Welke verzekeringszaken lenen zich voor mediation? / 796
31.10.6 Wetgevingstraject bevordering mediation / 798
A.N.L. de Hoogh
31.11 Geschilbeslechting door de Kamer voor Langlopende Letselzaken / 799
31.11.1 Totstandkoming Kamer LLZ / 800
31.11.2 De procedure / 801
31.11.3 Publicatie samenvatting uitspraak / 803
31.11.4 Tot slot / 804
Lijst van verkort aangehaalde werken / 805
Jurisprudentieregister / 813
Trefwoordenregister / 863
A.K. Sjouw
4.1 Inleiding / 119
4.2 Het gebruik van medische gegevens voorafgaand aan het sluiten van een particuliere levens- of arbeidsongeschiktheidsverzekering / 120
4.2.1 Inzicht in het te verzekeren risico / 120
4.2.2 Informatie opvragen bij de behandelende sector / 122
4.2.3 Ondergaan van een medisch onderzoek / 123
4.2.4 Weigering medewerking aan keuring / 124
4.2.5 Herkeuring / 124
4.2.6 De positie van de keurend arts en de medisch adviseur / 125
4.2.7 Blokkeringsrecht / 126
4.2.8 Wijziging gezondheidssituatie na invullen gezondheidsverklaring of ondergaan keuring / 126
4.3 Het gebruik van medische gegevens gedurende de looptijd van een particuliere levens- of arbeidsongeschiktheidsverzekering / 128
4.4 Het gebruik van medische gegevens in medische aansprakelijkheidszaken / 131
4.5 Medische gegevens bij de behandeling van letselschadezaken / 133
4.6 Gedragscodes voor de afwikkeling van medische fouten en letselschades voor verkeerszaken en andere ongevallen / 135
4.6.1 Gedragscode Openheid Medische Incidenten (GOMA) / 136
4.6.2 Gedragscode Behandeling Letselschade (GBL) / 137
4.7 Enkele praktische aspecten bij het gebruik van medische gegevens / 140
4.7.1 Inzage in medische adviezen / 140
4.7.2 Intrekken medische machtiging / 143
4.7.3 Discussie over een ingewonnen deskundigenbericht / 144
5. Algemene voorwaarden, polisvoorwaarden en oneerlijke bedingen / 147
W.M.A. Kalkman, E.A.L. van Emden en W.G.A. van Gerner
5.1 Het begrip ‘algemene voorwaarden’ en het toetsingsbereik / 147
5.1.1 Inleiding; structuur van de regeling / 147
5.1.2 De definities van consument, grote ondernemer en kleine ondernemer / 150
5.1.3 De uitzondering voor kernbedingen en bedingen die de prijs en de prestatie bepalen / 151
5.2 Al dan niet ambtshalve inhoudscontrole / 160
5.3 De inhoudscontrole / 162
5.4 De sanctie / 167
5.4.1 De sanctie van vernietiging en de (on)mogelijkheid van conversie / 167
5.4.2 Verjaring van de vernietigingsbevoegdheid / 169
5.5 Beroep op polisvoorwaarden getoetst aan redelijkheid en billijkheid / 170
6. Uitleg van verzekeringsovereenkomsten / 175
T. Riyazi
6.1 Inleiding / 175
6.2 Van Haviltex tot cao / 175
6.3 Toepassing voor verzekeringsovereenkomsten / 178
6.3.1 Relevantie onderhandelen / 178
6.3.2 Relevante gezichtspunten bij uitleg van polisvoorwaarden / 181
6.4 Uitleg derdenbeding in verzekeringsovereenkomst / 183
6.4.1 Partijbedoelingen zijn uitgangspunt / 183
6.4.2 Derdenbescherming ex art. 3:35 BW / 184
6.4.3 Beurspolis / 184
6.5 Spiegelbeelddekking; maatschappelijk gewenste uitleg / 185
6.5.1 Spiegelbeelddekking / 185
6.5.2 Maatschappelijke functie van de verzekering / 186
6.6 Contra proferentem-regel / 187
6.6.1 Gezichtspunt bij niet-consumenten; rechtsregel bij consumenten / 188
6.6.2 Verzekering ter beurze / 189
6.7 Bewijslastverdeling bij de uitleg van verzekeringsovereenkomsten / 189
6.7.1 Primaire dekkingsomschrijving / 190
6.7.2 Secundaire dekkingsomschrijving / 191
6.7.3 Relevantie van formuleringen en polisredactie / 191
6.8 Betekenis voor de praktijk / 193
7. Premiebetaling / 195
L.J. Bergshoeff en C.W. Gijsbers
7.1 Inleiding / 195
7.2 Betaling van premie / 196
7.2.1 Wijze van premiebetaling / 197
7.2.2 Premiebetaling via de assurantietussenpersoon / 199
7.2.3 Delcrederebeding / 203
7.3 Niet of niet tijdige betaling van de vervolgpremie / 204
7.3.1 Aanmaning / 205
7.3.2 Eisen aan de aanmaning / 208
7.3.3 Bewijs ontvangst van de aanmaning / 210
7.3.4 Elektronische verzending van de aanmaning / 211
7.3.5 Verzuim van rechtswege / 212
7.4 Gevolgen van niet (tijdig) betalen van premie bij schade- en sommenverzekeringen (met uitzondering van levensverzekering) / 213
7.4.1 Schorsing / 213
7.4.2 Beëindiging van de verzekering wegens te late premiebetaling / 218
7.5 Gevolgen van niet (tijdig) betalen van premie bij levensverzekeringen / 220
7.6 Verrekening door de verzekeraar / 221
7.7 Premierestitutie / 222
8. Beëindiging, verlenging en tussentijdse wijziging van de verzekeringsovereenkomst / 225
W.M.A. Kalkman en E.A.L. van Emden
8.1 Inleidende opmerkingen / 225
8.2 Beëindiging, (stilzwijgende) verlenging en wijziging van de verzekering tegen het einde van een verzekeringsperiode / 226
8.3 Tussentijdse opzegging / 231
8.3.1 Tussentijdse beëindiging in het algemeen / 231
8.3.2 Tussentijdse beëindiging van personenverzekeringen / 232
8.3.3 Tussentijdse beëindiging in geval van fraude / 233
8.3.4 Tussentijdse beëindiging in geval van overlijden van de verzekeringnemer / 235
8.3.5 Tussentijdse beëindiging bij overgang van belang / 235
8.3.6 Tussentijdse beëindiging bij langdurig ontbreken van risico / 235
8.4 Tussentijdse wijziging van de verzekeringsovereenkomst / 235
8.4.1 Uitleg / 236
8.4.2 Aanvullende werking van de redelijkheid en billijkheid / 236
8.4.3 Derogerende werking van de redelijkheid en billijkheid en misbruik van bevoegdheid / 236
8.4.4 Onvoorziene omstandigheden / 237
8.5 Eenzijdig wijzigen van de verzekeringsovereenkomst via een en blocclausule / 237
8.5.1 Het (en bloc-)wijzigingsbeding in het algemeen / 237
8.5.2 Het nationale juridisch kader / 238
8.5.3 De wijzigingsbepaling bezien in de context van het Europese recht / 240
8.5.4 Toepasbaarheid van de eenzijdige wijzigingsbevoegdheid in de praktijk / 242
8.6 Beëindiging van de verzekering om andere contractuele redenen / 250
9. De verplichtingen van de verzekeringnemer en de tot uitkering gerechtigde na verwezenlijking van het risico / 251
M. de Haan
9.1 Algemene opmerkingen / 251
9.2 Meldingsplicht art. 7:941 lid 1 BW / 251
9.2.1 De meldingsplichtige en de geadresseerde / 252
9.2.2 Tijdstip van melden / 254
9.2.3 Bijzondere regelingen/uitzonderingen / 257
9.3 Inlichtingenplicht art. 7:941 lid 2 BW / 258
9.3.1 Type inlichtingen / 258
9.3.2 Duur verplichting / 259
9.3.3 Bijzonderheden / 260
9.4 Consequenties bij schending meldings- of inlichtingenplicht / 261
9.4.1 Art. 7:941 lid 3 BW: vermindering uitkering met geleden schade / 261
9.4.2 Art. 7:941 lid 4 BW: geheel verval, mits bedongen en belangenschending / 262
9.4.3 Art. 7:941 lid 5 BW: geheel verval indien opzet tot misleiding / 265
9.5 Verbod op doen van erkenningen (art. 7:953 BW) / 265
9.6 Bereddingsplicht art. 7:957 BW / 267
9.6.1 Bereddingsplichtige / 268
9.6.2 Tijdstip bereddingsplicht / 268
9.6.3 Te treffen bereddingsmaatregelen / 269
9.6.4 Vergoeding bereddingskosten / 271
9.6.5 Schending bereddingsplicht en vergoeding schadeverzekeraar / 272
9.6.6 Zorgverzekeringen / 273
9.7 Overige verplichtingen / 273
9.8 Dwingend recht / 275
10. Fraude en persoonlijk onderzoek / 277
J.M. Bruidegom en L.H. Rijpkema
10.1 Wat is verzekeringsfraude? / 277
10.1.1 Aard en omvang verzekeringsfraude / 277
10.1.2 Begrip ‘opzet’ / 279
10.1.3 Relatie met strafrecht / 280
10.1.4 Bewijs van fraude / 281
10.2 Ontdekken van verzekeringsfraude / 282
10.3 Fraudeonderzoek door een verzekeraar / 284
10.3.1 Onderscheid tussen feitenonderzoek en persoonlijk onderzoek / 284
10.3.2 Instellen persoonlijk onderzoek / 287
10.3.3 Onrechtmatig persoonlijk onderzoek / 290
10.3.4 Verkrijgen van informatie van politie/justitie / 290
10.4 Gevolgen van fraude / 293
10.4.1 Verval van recht op uitkering / 293
10.4.2 Beëindiging verzekering / 296
10.4.3 Vergoeding van schade/gemaakte kosten / 296
10.4.4 Interne en/of externe registratie / 297
10.4.5 Sancties tegen frauderende derde / 298
10.4.6 Strafrechtelijke consequenties / 299
11. Verwerking van persoonsgegevens / 301
R. Tielenburg
11.1 Inleiding / 301
11.2 Regelgeving / 302
11.3 Het verwerken van persoonsgegevens – de belangrijkste begrippen / 302
11.3.1 Persoonsgegevens / 302
11.3.2 Bijzondere persoonsgegevens en strafrechtelijke gegevens / 304
11.3.3 Verwerken / 304
11.3.4 Verantwoordelijke en verwerker / 305
11.4 De verplichtingen van de verzekeraar / 307
11.4.1 Algemeen / 307
11.4.2 Rechtmatige verwerking / 309
11.4.3 Informatieplicht / 313
11.4.4 Opslagbeperking en beveiliging / 314
11.4.5 Geautomatiseerde besluitvorming / 317
11.5 Rechten van de verzekeringnemer en andere betrokkenen / 318
11.5.1 Inzagerecht / 318
11.5.2 Recht op rectificatie en aanvulling / 321
11.5.3 Recht op gegevenswissing / 322
11.5.4 Recht op dataportabiliteit / 322
11.6 Registraties / 323
11.6.1 Interne registraties / 324
11.6.2 Externe registraties / 325
12. Verzuim door de verzekeraar / 331
W.G.A. van Gerner en J.L. Zeeman
12.1 Inleiding / 331
12.2 De (voor verzuim relevante) verplichtingen van de verzekeraar / 331
12.2.1 De uitkeringsverplichting en de uitkeringsgerechtigde / 331
12.2.2 Zelfregulering / 334
12.3 Wettelijke regeling van verzuim / 336
12.3.1 Inleiding: de wettelijke systematiek / 336
12.3.2 Opeisbaarheid / 336
12.3.3 Ingebrekestelling als voorwaarde voor verzuim / 339
12.3.4 Verzuim zonder ingebrekestelling / 341
12.3.5 Houding van de verzekeraar duidt op te laat presteren / 343
12.3.6 Nakoming door de verzekeraar is blijvend onmogelijk geworden / 344
12.3.7 Gevolgen van verzuim / 345
12.4 Enkele bijzondere aspecten / 348
12.4.1 Verzuim bij (varianten op) uitkeringen ‘in natura’ / 348
12.4.2 Wettelijke rente bij aansprakelijkheidsverzekeringen / 350
13. Verjaring en verval / 353
M. de Haan en T. Hussein
13.1 Verjaring / 353
13.1.1 Verjaring claim op verzekeraar tot het doen van een uitkering / 353
13.1.2 Stuiting / 358
13.1.3 Aanvang en duur nieuwe verjaringstermijn / 359
13.1.4 Afwijkingen bij aansprakelijkheidsverzekeringen / 360
13.1.5 Naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar / 362
13.2 Vervaltermijnen en verkorting verjaringstermijnen / 362
13.2.1 Verval claim op verzekeraar niet toelaatbaar gezien semidwingendrechtelijk karakter / 362
13.2.2 Andere vervalbedingen / 364
13.3 Oud recht / 365
13.3.1 NBW tot 1 januari 2006 / 365
13.3.2 1 januari 2006 tot 1 juli 2010 / 366
13.3.3 Overgangsrecht / 367
13.4 Bijzondere verjaringsregimes / 369
13.4.1 Wet aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen (WAM) / 369
13.4.2 Levensverzekeringen / 372
13.4.3 Principles of European Insurance Contract Law (‘PEICL’) / 373
13.5 Samenloop van verzekeringen / 374
13.6 Regresvordering verzekeraar / 374
13.7 Onverschuldigde betaling / 375
13.8 Vernietiging algemene voorwaarden / 376
DEEL II. SCHADEVERZEKERING
14. Schadeverzekering – Algemeen / 379
L.H. Rijpkema en J.M. Bruidegom
14.1 Inleiding / 379
14.2 Definitie schadeverzekering, verzekeringnemer en verzekerde / 381
14.3 Typen verzekeringen en verzekeringssystemen / 384
14.3.1 Typen schadeverzekeringen en pakketverzekeringen / 384
14.3.2 ‘Act committed’, ‘loss occurrence’ en ‘claims made’ systemen binnen de aansprakelijkheidsverzekering / 385
14.4 Verhouding polisvoorwaarden tot wettelijke bepalingen en bijzondere clausules / 387
14.5 Rechten en plichten van de verzekeringnemer en verzekeraar / 388
14.5.1 Aanwijzen van een derde belanghebbende en herroeping / 389
14.5.2 Bereddingsplicht / 389
14.5.3 Spreekplicht bij meervoudige verzekering en recht op opschorting / 390
14.5.4 Melden van wijzigingen / 390
14.5.5 Uitkeringsplicht en vaststelling omvang schade / 391
14.5.6 Gedragingen die de verzekeraar kunnen benadelen / 392
15. Het onderwerp van de verzekering (het verzekerd belang) / 395
W.G.A. van Gerner en A.N.L. de Hoogh
15.1 Inleiding / 395
15.2 Het verzekerd belang volgens de polisvoorwaarden / 396
15.2.1 Zaakverzekeringen / 396
15.2.2 Aansprakelijkheidsverzekeringen / 397
15.2.3 Arbeidsongeschiktheidsverzekeringen / 398
15.3 Moment van belang en persoon van belanghebbende / 399
15.3.1 Verondersteld belang tijdens de looptijd / 400
15.3.2 Belangen van de verzekeringnemer / 400
15.3.3 Belangen van anderen / 401
15.4 Overgang van belang / 402
15.4.1 Het wettelijke systeem / 402
15.4.2 Polisvoorwaarden en redelijke toepassing / 403
15.4.3 Overgang door overlijden / 405
15.5 Risicowijziging / 405
15.5.1 Meldingsplicht volgens de polisvoorwaarden / 406
15.5.2 Dekkingsbegrenzende omschrijvingen / bedingen / 406
15.5.3 Brandverzekeringen van vóór 1 januari 2006 / 407
15.6 De waarderingsgrondslag en het indemniteitsbeginsel / 407
15.6.1 Voortaxatie door deskundigen / 408
15.6.2 Schadevaststelling door deskundigen / 408
15.6.3 Economische functie van het verzekerde object / 409
15.6.4 Herstel- of herbouwkosten voor rekening van de verzekerde / 410
15.6.5 Polisvoorwaarden / 410
15.7 Schade door aard en eigen gebrek / 411
15.7.1 Schade door ‘de aard’ / 412
15.7.2 Schade door ‘een gebrek’ / 412
15.7.3 Afwijkingen in de praktijk / 413
16. Verzekerde hoedanigheid/verzekerde activiteit / 415
T. Hussein
16.1 Inleiding / 415
16.2 Uitleg / 416
16.3 Stelplicht en bewijslast / 416
16.4 Informatie-/onderzoek-/waarschuwingsplicht ter zake van (reikwijdte van) verzekerde hoedanigheid c.q. verzekerde activiteit / 417
16.5 Redelijkheid en billijkheid / 418
16.6 Arbeidsongeschiktheidsverzekeringen / 419
16.7 Praktijkvoorbeelden verzekerd risico en verzekerde hoedanigheid / 420
16.7.1 Bedrijfsmatig / 420
16.7.2 Particulier / 424
17. Verzekerde som / 427
W.G.A. van Gerner en H.Th. Vos
17.1 Inleiding / 427
17.2 De begrenzing van dekking op basis van de verzekerde som / 428
17.2.1 Zaakverzekeringen / 429
17.2.2 Aansprakelijkheidsverzekeringen / 429
17.2.3 Begrenzing per schadevoorval / 430
17.2.4 Serieschade-clausules / 431
17.2.5 Bijzondere limieten in polisvoorwaarden / 432
17.3 Vergoedingen boven de verzekerde som / 432
17.3.1 Bereddingskosten / 432
17.3.2 Expertisekosten / 435
17.3.3 Kosten van (rechts)bijstand en wettelijke rente / 436
17.4 Onderverzekering en maatregelen ter voorkoming daarvan / 437
17.4.1 Onderverzekering / 437
17.4.2 Maatregelen ter voorkoming van onderverzekering / 439
17.5 Het eigen risico en de verhouding daarvan tot de verzekerde som / 441
17.5.1 Het eigen risico / 441
17.5.2 Verhouding tot de verzekerde som / 442
18. Causaliteit in het verzekeringsrecht / 445
M. de Haan
18.1 Inleiding causaliteit / 445
18.2 Verschillende causaliteitsleren / 446
18.3 Heersende causaliteitsleer bij gebreke van een causaliteitscriterium in de polis(voorwaarden) / 449
18.4 Samenwerkende oorzaken / 451
18.5 Bewijslast causaal verband / 453
18.6 Redelijkheid en billijkheid in geval van het ontbreken van causaal verband / 455
19. Schadevaststelling en schaderegeling / 459
L. Schuurs en T. Riyazi
19.1 Inleiding / 459
19.2 Vaststelling zaakschade / 460
19.2.1 Geen regeling in polisvoorwaarden / 460
19.2.2 Voortaxatie / 461
19.2.3 Open polis / 464
19.2.4 Nieuw- of dagwaarde / 465
19.2.5 Herbouw- of verkoopwaarde / 467
19.3 Vaststelling letselschade / 470
19.4 Kosten van schadevaststelling / 471
19.5 Uitkering schade / 474
19.5.1 Bevrijdende betaling / 475
20. Opzet en eigen schuld / 479
W.G.A. van Gerner en H.Th. Vos
20.1 Inleiding / 479
20.2 Vormen van opzet en eigen schuld / 481
20.2.1 Opzet: willens en wetens / 481
20.2.2 Opzet: onverwachte schadegevolgen / 482
20.2.3 Roekeloosheid (= grove schuld) / 483
20.2.4 Merkelijke schuld / 484
20.3 Omstandigheden die opzet en schuld wegnemen / 485
20.3.1 Ontoerekeningsvatbaarheid / 485
20.3.2 Andere omstandigheden / 486
20.3.3 Stelplicht- en bewijslast / 486
20.4 Opzet of schuld van één van de verzekerden / 487
20.4.1 Gemeenschappelijk verzekerd belang / 487
20.4.2 Regres op de schade veroorzakende verzekerde / 488
20.4.3 Afwijkende regeling in polisvoorwaarden / 488
20.5 Opzet of schuld van een verzekerde rechtspersoon / 489
20.5.1 Verzekeringsrechtelijke aspecten / 489
20.5.2 Feitelijke aspecten / 490
20.5.3 Polisvoorwaarden / 490
20.6 Misbruik van de verzekering / 491
20.7 Uitsluitingen in de aansprakelijkheidsverzekeringen voor particulieren (AVP) / 492
20.7.1 AVP-modelvoorwaarden 1992 / 492
20.7.2 AVP-modelvoorwaarden 2000 / 494
20.7.3 Opzetclausule AVP 2020 / 495
20.7.4 Herformuleringen op taalniveau B-1 / 497
20.7.5 Overige bepalingen in verband met onaanvaardbare gedragingen / 497
20.8 ‘Normale voorzichtigheid’-clausules / 499
21. De beschermde positie van de benadeelde bij een aansprakelijkheidsverzekering / 501
P. Bazzi en C.W. Gijsbers
21.1 Inleiding / 501
21.2 Voorrecht ex art. 3:287 BW / 503
21.2.1 Algemeen / 503
21.2.2 Beperkingen van het voorrecht / 503
21.2.3 Cessie als oplossing / 505
21.3 De directe actie / 507
21.3.1 Algemeen / 507
21.3.2 Eigenschappen van de directe actie / 508
21.3.3 Aanvullende waarborgen ten behoeve van de benadeelde / 515
21.3.4 Verdeling verzekerde som over meerdere benadeelden of schadesoorten / 516
21.3.5 Oproeping van de verzekerde in het geding / 520
21.3.6 Uitzonderingen op de directe actie bij schade door dood of letsel / 523
21.4 Eigen recht (WAM) / 524
21.4.1 De wettelijke verzekeringsplicht / 525
21.4.2 Het eigen recht / 527
21.4.3 Het verweermiddelenverbod / 528
22. Samenloop van verzekeringen / 531
C. Bruin en T. Hussein
22.1 Inleiding / 531
22.2 Kenmerken samenloop / 532
22.2.1 Dezelfde schade / 532
22.2.2 Meer dan één verzekering / 532
22.2.3 Dekking / 533
22.3 Oneigenlijke samenloop / 534
22.4 Verhouding tot indemniteitsbeginsel / 535
22.5 Keuzevrijheid van verzekerde / 536
22.6 Opschortingsbevoegdheid van verzekeraar(s) / 536
22.7 Verzekerde mag geen afbreuk doen aan verhaalsmogelijkheden / 537
22.8 Verhouding tot subrogatie / 538
22.9 Overgangsrecht / 539
22.10 Onderling verhaal tussen verzekeraars / 540
22.11 Omvang verhaal en bepaling onderlinge draagplicht / 541
22.11.1 Omvang verhaal / 541
22.11.2 Bepaling onderlinge draagplicht / 542
22.12 Verweermogelijkheden andere verzekeraar / 544
22.12.1 Dekking / 544
22.12.2 Wijze van schaderegeling/-uitkering door (regelend) verzekeraar / 551
22.13 Geschilbeslechting tussen verzekeraars / 552
23. Regres en subrogatie / 555
C. Bruin
23.1 Inleiding / 555
23.1.1 Regres / 555
23.1.2 Subrogatie / 556
23.2 Subrogatie / 557
23.2.1 Voorwaarden voor subrogatie / 557
23.2.2 Rechtspositie gesubrogeerde verzekeraar / 561
23.2.3 Uitsluiting van subrogatie / 566
23.2.4 Geen benadeling positie (toekomstig) gesubrogeerde verzekeraar / 569
23.2.5 Geen regres krachtens subrogatie bij benadeling verzekerde / 571
23.3 Beperking subrogatie schadeverzekeraar in art. 6:197 BW / 572
23.3.1 Achtergrond / 572
23.3.2 Geen subrogatie bij aantal aansprakelijkheidsgronden / 573
23.3.3 Uitzondering bij hoofdelijke aansprakelijkheid / 574
23.3.4 Geen omzeiling subrogatie via cessie, verpanding of overeenkomst / 575
23.4 Beperking regresrecht brandverzekeraar in BBr 2014 / 576
23.4.1 Achtergrond / 576
23.4.2 Reikwijdte BBr 2014 / 577
23.4.3 Afspraken in BBr 2014 / 579
23.5 Regres en subrogatie in de praktijk / 583
24. Schadeverzekering en gezin / 585
K.J.L. Verschoor
24.1 Algemene opmerkingen / 585
24.2 Verzekerden binnen het gezin / 586
24.2.1 Wie is (mede)verzekerde? / 586
24.2.2 Wijziging in gezinssamenstelling: risicoverzwarende omstandigheid? / 591
24.2.3 Gevolgen van het meeverzekerd zijn binnen het gezin / 593
24.3 De schadeverzekering en de gemeenschap / 599
24.3.1 Inleiding / 599
24.3.2 De algemene gemeenschap / 599
24.3.3 De huwelijksgemeenschap / 601
24.3.4 De ontbonden huwelijksgemeenschap / 605
24.3.5 Conclusie: aan wie kan bevrijdend worden uitgekeerd? / 607
24.4 De schadeverzekering na overlijden verzekeringnemer / 609
25. Schadeverzekering en schuldeisers / 611
E.A.L. van Emden
25.1 Inleiding / 611
25.2 Insolventie / 613
25.2.1 Het insolventierecht in het kort / 613
25.2.2 De gevolgen van insolventie voor de afwikkeling van schade / 617
25.2.3 Mogelijkheden van de verzekeraar om toch aan de schuldeiser te betalen / 621
25.2.4 De vaststelling van aansprakelijkheid na insolventie van de verzekerde / 624
25.2.5 Overige relevante gevolgen van insolventie / 630
25.3 Beslag / 631
25.3.1 Beslag algemeen / 631
25.3.2 Executoriaal beslag / 632
25.3.3 Conservatoir beslag / 633
25.3.4 Beslag op cost inclusive polissen / 633
26. De verzekeringsovereenkomst in co-assurantie / 637
J. van de Klashorst
26.1 Inleiding / 637
26.2 Wat is co-assurantie? / 637
26.3 De verschillende vormen van co-assurantie / 639
26.4 De bij de verzekeringsovereenkomst in co-assurantie betrokken partijen / 640
26.5 Enkele bijzonderheden met betrekking tot de totstandkoming en de verlenging van de verzekeringsovereenkomst / 641
26.6 De verzekeringsvoorwaarden / 648
26.7 Uitleg van de verzekeringsovereenkomst in co-assurantie / 653
DEEL III. LEVENSVERZEKERING
27. Inleiding levensverzekering / 659
L.H. Rijpkema, M.J. Bruins Slot en W.M.A. Kalkman
27.1 Inleiding / 659
27.2 Definitie levensverzekering / 659
27.3 Rechten van de verzekeringnemer / 660
27.4 Begunstiging / 660
27.4.1 Algemene opmerkingen / 660
27.4.2 Aanwijzing en wijziging / 661
27.4.3 Uitleg van de begunstiging / 662
27.4.4 Begunstiging en het karakter van de verkrijging – leer van het zelfstandig recht / 664
27.4.5 (On)herroepelijke begunstiging / 665
27.4.6 Aanvaarding van de begunstiging / 666
27.4.7 Vereisten voor het verkrijgen van de uitkering / 667
27.4.8 Afwijzen en afstand van de begunstiging / 668
27.4.9 Begunstigde veroorzaakt opzettelijk het overlijden van de verzekerde / 668
27.4.10 Begunstigingsredacties / 669
27.5 Afkoop / 672
27.6 Premievrij maken / 673
27.7 Belening / 675
27.8 Contractoverneming en overdracht / 675
27.9 Opzeg- en ontbindingsrecht / 676
27.10 Premiebetaling / 677
27.10.1 Eerste premie / 677
27.10.2 Vervolgpremie / 677
27.11 Omvang van de dekking / 678
27.11.1 Zelfdoding / 678
27.11.2 Het oorlogsrisico / 679
27.11.3 Het terrorismerisico / 681
27.11.4 Overige uitsluitingsclausules / 682
28. Levensverzekering, huwelijk, echtscheiding en overlijden / 685
W.M.A. Kalkman
28.1 Algemene opmerkingen / 685
28.2 Contractspartij, huwelijk, gemeenschaps- en privégoederen / 685
28.3 Zaaksvervanging en betaling van premies uit privévermogen / 686
28.4 Rechten van de verzekeringnemer zijn in het algemeen niet verknocht / 688
28.5 Verzekeringnemer en bestuursbevoegdheid / 689
28.6 Begunstiging, gift en toestemmingsvereiste / 690
28.6.1 Begunstiging en gift / 690
28.6.2 De waarde van de gift / 691
28.6.3 Begunstiging en toestemming / 691
28.7 Eindigen van het huwelijk en de huwelijksgemeenschap door echtscheiding / 693
28.8 Verzekeringnemer en bestuur na ontbinding van de huwelijksgemeenschap / 694
28.9 Algemene opmerkingen / 696
28.10 Lopende verzekering; rechten vallen in de huwelijksgemeenschap / 697
28.11 Lopende verzekering; rechten vallen buiten iedere gemeenschap van goederen / 697
28.12 Lopende verzekering; rechten vallen buiten de gemeenschap van goederen; verrekenbedingen in huwelijkse voorwaarden / 698
28.13 Verdeling en toedeling van de rechten uit de levensverzekering / 701
28.14 Aan wie moeten de rechten uit de verzekering worden toegedeeld? / 703
28.15 Welke waarde moet worden toegekend aan de rechten bij verrekening? / 703
28.16 Verrekening van de waarde nadat de verzekering tot uitkering is gekomen / 704
28.17 Verdeling en begunstiging / 705
29. Levensverzekering en schuldeisers / 707
W.M.A. Kalkman
29.1 Inleiding / 707
29.2 Faillissement en schuldsanering / 708
29.2.1 Algemene opmerkingen / 708
29.2.2 Wat mag de curator/bewindvoerder? / 708
29.2.3 Wat mag de curator/bewindvoerder niet? / 710
29.2.4 Curator/bewindvoerder heeft toestemming nodig van de rechtercommissaris voor afkoop en wijziging van de begunstiging / 711
29.2.5 Wanneer is er sprake van ‘onredelijke benadeling’? / 712
29.2.6 Onherroepelijk worden van de begunstiging tijdens faillissement/ schuldsanering / 713
29.2.7 Onwetende verzekeraar betaalt bevrijdend / 713
29.3 Vereffening van de nalatenschap / 714
29.3.1 Inleidende opmerkingen / 714
29.3.2 Wanneer speelt een levensverzekering een rol bij de vereffening van een nalatenschap? / 715
29.3.3 Levensverzekering die door het overlijden van de erflater tot uitkering is gekomen / 715
29.3.4 Levensverzekering die door het overlijden van de erflater niet tot uitkering is gekomen / 716
29.4 Executoriaal derdenbeslag op de rechten uit een levensverzekering / 717
29.4.1 Algemene opmerkingen / 717
29.4.2 Geen beslag onder verzekeringnemer of begunstigde / 717
29.4.3 In welke gevallen is executoriaal beslag onder de verzekeraar mogelijk? / 717
29.4.4 Geen benadelingshandelingen na het leggen van executoriaal beslag / 718
29.4.5 Beslaglegger heeft niet meer rechten dan verzekeringnemer / 718
29.4.6 Beslaglegging op levensverzekering door de Belastingdienst / 719
29.4.7 De beslaglegger is bevoegd tot afkoop en begunstigingswijziging / 719
29.4.8 Wat moet de beslaglegger doen om afkoop/begunstigingswijziging te realiseren? / 720
29.4.9 Verbod op afkoop en begunstigingswijziging wegens onredelijke benadeling via kort geding / 721
29.4.10 Onherroepelijk worden van de begunstiging tijdens het beslag / 722
29.4.11 Einde van het executoriaal derdenbeslag / 724
29.4.12 Verschillende executoriale beslagen op één verzekering / 724
29.5 Conservatoir derdenbeslag en de rechten uit een levensverzekering / 724
29.5.1 Algemene opmerkingen / 724
29.5.2 Beslag ten laste van de verzekeringnemer en de begunstigde / 725
29.5.3 Geen rechtshandelingen ten nadele van de beslaglegger / 725
29.5.4 Belening van de verzekering toegestaan / 726
29.5.5 Afkoop en begunstigingswijziging niet mogelijk / 726
29.5.6 Einde van het conservatoir beslag / 726
30. De beleggingsverzekering / 729
M.J. Bruins Slot en W.M.A. Kalkman
30.1 Algemene opmerkingen / 729
30.2 Aanleiding / 730
30.3 Een beleggingsverzekering is een overeenkomst van levensverzekering / 732
30.4 De regelgeving die de contractuele verhoudingen bij een beleggingsverzekering beheerst / 734
30.5 Contractuele grondslag voor verrekenen van kosten en inhoudingen als geïntegreerd onderdeel van de bruto premie / 742
30.6 Het toetsingskader van de Hoge Raad / 744
30.7 Toepassing van het toetsingskader van de Hoge Raad door het Hof Den Haag / 748
30.7.1 Informatieverplichtingen over kosten en inhoudingen op basis van implementatiewetgeving en ongeschreven of burgerlijk recht / 749
30.7.2 Wilsovereenstemming en contractuele grondslag / 753
30.7.3 Conclusie / 755
DEEL IV. GESCHILBESLECHTING
31. Alternatieve geschilbeslechting / 759
J.L. Zeeman, T. Riyazi, A.K. Sjouw en A.N.L. de Hoogh
J.L. Zeeman
31.1 Geschilbeslechting door het Kifid / 759
31.2 Taak, organisatie en inrichting van het Kifid / 760
31.3 De aard van de geschilbeslechting door het Kifid / 762
31.3.1 Bemiddeling / 762
31.3.2 Bindend advies / 763
31.4 Het onderwerp van de geschilbeslechting door het Kifid / 765
31.5 Ontvankelijkheid / 770
31.5.1 Beoordeling behandelbaarheid / 770
31.5.2 Interne klachtenprocedure en termijnen / 770
31.5.3 Klachten en collectieve acties / 771
31.5.4 Andere grondslagen voor niet-ontvankelijkheid / 772
31.6 De procedure bij het Kifid / 774
31.6.1 Vereisten aan een klacht / 774
31.6.2 Bemiddeling / 775
31.6.3 Procedure bij de Geschillencommissie / 775
31.6.4 Beroep / 778
31.6.5 Beoordelingskader / 782
T. Riyazi
31.7 Algemeen / 783
31.8 Tuchtraad Verzekeraars / 784
31.8.1 Algemene opmerkingen / 784
31.8.2 Het indienen van een klacht bij de Tuchtraad / 786
31.8.3 Sancties / 787
31.8.4 Wetsvoorstel Wijzigingswet Financiële markten 2024 / 788
31.9 Tuchtprocedure tegen beroepsbeoefenaar / 788
31.9.1 Algemene opmerkingen / 788
31.9.2 Waarde tuchtuitspraak in civiele procedure / 790
31.9.3 Kosten tuchtprocedure / 791
A.K. Sjouw
31.10 Geschilbeslechting door mediation / 792
31.10.1 Wat is mediation? / 792
31.10.2 Kenmerken van mediation / 793
31.10.3 Onderhandelen volgens Harvard-onderhandelingsmodel / 795
31.10.4 Verschillen met andere vormen van conflictoplossing / 796
31.10.5 Welke verzekeringszaken lenen zich voor mediation? / 796
31.10.6 Wetgevingstraject bevordering mediation / 798
A.N.L. de Hoogh
31.11 Geschilbeslechting door de Kamer voor Langlopende Letselzaken / 799
31.11.1 Totstandkoming Kamer LLZ / 800
31.11.2 De procedure / 801
31.11.3 Publicatie samenvatting uitspraak / 803
31.11.4 Tot slot / 804
Lijst van verkort aangehaalde werken / 805
Jurisprudentieregister / 813
Trefwoordenregister / 863
Afgekapt op 61 regels
Anderen kochten ook
Eric Tjong Tjin Tai€ 48,–
Danny Busch€ 119,50
W. Hugenholtz€ 88,95
B.L.P. van Reeken€ 64,50
J.W. de Groot€ 55,–
Carla Klaassen€ 88,–
Rubrieken
- advisering
- algemeen management
- coaching en trainen
- communicatie en media
- economie
- financieel management
- inkoop en logistiek
- internet en social media
- it-management / ict
- juridisch
- leiderschap
- marketing
- mens en maatschappij
- non-profit
- ondernemen
- organisatiekunde
- personal finance
- personeelsmanagement
- persoonlijke effectiviteit
- projectmanagement
- psychologie
- reclame en verkoop
- strategisch management
- verandermanagement
- werk en loopbaan
