Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20

Column

Wetenschappelijke kant van persoonlijke veranderkunde

In onderstaand artikel schets ik een paar persoonlijke ervaringen in het bereiken van (voor mij) ambitieuze veranderdoelen. Het wetenschappelijke kaf wordt van het pseudowetenschappelijke koren gescheiden. En voor de vakantie, als het belangrijk voor jou is, zeven wetenschappelijk verantwoorde zelfhulp- cq veranderboeken.

Bertrand Weegenaar | 2 juli 2021 | 6-9 minuten leestijd

Eén per twee dagen, en een week om op basis van al die inzichten je eigen veranderplan in elkaar te zetten. Want dat blijkt nodig, een eigen op jou gericht persoonlijk veranderplan. Als aanvulling drie pseudowetenschappelijke werken met hacks en raamwerken om je veranderplan vorm te geven of invulling te geven. Geen pretenties, gewoon ter inspiratie.

Veranderen en corona
De corona-periode loopt langzaam ten einde. Van alles gaat weer open, mondkapjes mogen af en werk lijkt zich weer naar een ‘nieuw normaal’ te bewegen. Er hangt in het najaar een mogelijke vierde golf depressie in de lucht. Die negeren we nu even. Spoils the fun.
Voor, tijdens en na deze periode hebben we ons doelen gesteld. Dat kan nieuw werk zijn, minder kilo’s, piano leren spelen, een andere levensstijl, noem maar op. Je herkent er vast wel iets van. De zelfhulp-industrie spint hier off- en online garen bij.

Ikzelf wilde ook nieuwe dingen. In mei 2020 begon het te kriebelen. De eerste fase van het thuiswerken. Ik formuleerde voor vijf jaar drie ambitieuze doelen: a) een andere, gezondere levensstijl, b) een duurzamer leven met zorg en aandacht voor het milieu, en c) drie boeken schrijven. Succesvol? Er wordt zeker anders gegeten, maar er zijn te veel kilo’s bij gekomen (a). Externe partijen hebben de tuin ‘vergroend’ en er liggen zonnepanelen op het dak (b). En aan ‘c’ wordt gewerkt. Vijf artikelen voor ‘ManagementLiteratuur’ zijn klaar. Niet het succes waar ik op hoopte, want ik had alle tijd.

Waar gaat dit mis, vroeg (en vraag) ik me af. Hoe vol we ook in bedrijven zijn van veranderen, innoveren, digitaal transformeren, als je individueel niet in staat bent om het voor elkaar te krijgen, hoe moet dat dan in een groter en complexe omgeving? Ik dook de literatuur in.

Wetenschap versus evidence-based
Heel veel zelfhulpboeken zijn niet of nauwelijks wetenschappelijk onderbouwd. Individuele ervaringen worden met een waasje van onderzoek en verwijzingen aangevuld. Een interessante is de zogenaamde ‘wet van de aantrekkingskracht’ (The law of attraction). Eén van de best verkochte en bekendste klassieke zelfhulpboeken is Think and Grow Rich (Denk groot en word rijk) van Napoleon Hill. Dit boek stamt uit 1937. Hill noemt de wet van de aantrekkingskracht niet direct, hij spreekt van ‘het geheim’.

De claim in de methode uit The secret, de succesvolle film en dito boek uit 2006, rust volledig op de principes van aantrekkingskracht en wederkerigheid. Deze zelfhulpstroming gaat er vanuit dat positief denken zal leiden tot (financieel) succes. Van Napoleon Hill’s boek zijn wereldwijd meer dan 100 miljoen exemplaren verkocht. En er zijn mensen die uit ervaring kunnen vertellen dat het voor hun gewerkt heeft. Fantastische marketing natuurlijk. Maar het zijn er zeker geen ruim 100 miljoen.

De redeneertrant in klassiek zelfhelpland: een persoonlijke ervaring, een verhaal gedeeltelijk gebaseerd op (populair) wetenschappelijk onderzoek en verpakt als x wetten, y regels, of een mooie marketingslogan.

Ik las The art of Impossible (2020) van Steven Kotler en trapte er bijna in. Zijn succesverhaal en dat van zijn vriend Peter Diamandis (mede-oprichter van PayPal samen met Elon Musk, agressief Silicon Valley investeerder, samen schreven ze onder andere Bold) vormt de basis van het bereiken van het onmogelijke. Onmogelijk wordt mogelijk op basis van dopamine en kennis van de laatste neurobiologische ontwikkelingen. Want zo simpel kan het zijn. Dat bereik je met grit en Flow. Kotler is ook CEO van het Flow Research Collective. Voor de wetenschappelijke argumentatie. De oplossing van Kotler: plan je activiteiten helemaal dicht en creëer flow, flow, flow. Elke keer shotjes dopamine.

De wetenschap achter persoonlijke effectiviteit: zeven werken
Even terug naar het begin, de ambities, doelen of hoe je ze voor jezelf verwoordt, begint met een idee, een ambitie en een plan. Daarna concrete stappen. Bij de meesten van ons zit dat eerste deel wel goed. Misschien kan het ambitieuzer, dan zeg een gezond lichaam, een studie volgen of een boek schrijven. Met een ruimteschip naar Mars gaan, de grootste e-commerce website worden. Maar ook jouw ambities zijn al complexe  projecten om te starten en vol te houden!

In dit artikel zijn wetenschappers mensen die als zodanig zijn opgeleid. Ze zijn werkzaam in een wetenschappelijke omgeving bijvoorbeeld bij een universiteit. In het wetenschappelijk circuit hebben ze hun netwerk en hun studenten. Ook in het domein van persoonlijke effectiviteit én veranderkunde, voor het behalen van grote doelen, is veel onderzoek gedaan. Door psychologen, artsen en economen.

Hieronder mijn top 7 boeken en methoden. Elke twee dagen een boek, en een week om dit te verwerken. Disclaimer: er is geen one-size-fits-all model. Persoonlijke veranderkunde is wat het is:  persoonlijk. Het is maatwerk. Er zijn wel een reeks aan richtlijnen. En na die drie weken kun je uit de startblokken.

1.      How to change door Katy Milkman (vanaf september in vertaling als Echt veranderen). Milkman is hoogleraar en onderzoeker verbonden aan Harvard. Het belangrijkste onderwerp van haar onderzoek is de kunst van volhouden. Inslijpen van gewoontes, koppelen van eigenschappen aan vaste momenten. Op de loer liggen luiheid, vergeetachtigheid, onzekerheid en uitstelgedrag. Een boek vol manieren en strategieën om hier mee om te gaan.

2.      De Grit-factor De kracht van passie en doorzettingsvermogen van Angela Duckworth. Duckworth is collega van Milkman. Duckworth beschrijft in Grit een werkwijze om vastberaden te werken. In het boek van Milkman werd tijdens een lezing gevraagd wat de belangrijkste strategie was om vol te houden. Het antwoord kwam van Duckworth: signaal gebaseerde planning (cue-based planning).

3.      Macht der gewoonte van Charles Duhigg. Een psychologisch meesterwerk over hoe we onze gewoontes ontwikkelen en hoe daar vanaf te komen. We moeten ons bewust worden van allerlei onbewuste gewoontes, deze aanpassen en weer onbewust maken. Dit vereist analyse en training, training en training.

4.      Flow van Mihaly Csikszentmihalyi. Misschien is het verslavend (dopamine), verkeren in flow, maar het is zeker een kracht die niet onbenut mag blijven. Het kan de basis zijn van veel werk verzetten. Een klassieker die je één keer in je leven gelezen moet hebben. En dan even oefenen op de achternaam van de auteur!

5.      Sterker dan ooit van Brené Brown. Milkman geeft als één van de belangrijkste obstakels in veranderprocessen onzekerheid aan. Dit is het gebied van begenadigd spreekster, auteur en onderzoekster Brown. Door haar optredens op TED en bij Oprah, haar eigen show op Netflix sneeuwt wel eens onder dat haar werken ook goed onderbouwd zijn. Beter dan ooit , over omgaan met tegenslagen en weer doorgaan, is maar één voorbeeld van een boek dat je kunt gebruiken.

6.      Give and take van Adam Grant is waardevol om te onderkennen dat je veranderen eigenlijk niet alleen kunt doen. Milkman introduceert de rol van een hulpgroep en rolmodellen al in haar eerste hoofdstukken. In Conformity laat ze de kracht van observeren en nadoen zien. Bij Grant wordt dit verder uitgewerkt. Een vertaling van het boek onder de titel Geven en nemenDe kracht van geven en de weg naar succes wordt in 2022 verwacht. Toch een beetje positief denken.

7.      De ladder van Ben Tiggelaar. Tiggelaar is bij het grote publiek bekend als presentator van onder andere MBA in één dag. Maar met Dit wordt jouw jaar en Durven , dromen, doen verdiepte hij zich in persoonlijk veranderen.  De Ladder is deels een samenvatting van wat in veel andere werken ook voorkomt. Verwacht niet dat die drie stappen werken. Na de eerste zes boeken moet je beter weten.

Tot slot, drie boeken om dat inrichten, ontwerpen en uitvoeren van jouw persoonlijke veranderplan een beetje verder te helpen: Ontwerp je leven van Twan Verdonck (Life Design met veel ontwerpmethodes), Focus aan / Uit van Mark Tichelaar (productiviteit hacks, handig!), en De maakbaarheid van het geluk van Sonja Lyobomirksy (er is niets mis met positieve psychologie. Het was hier een keuze tussen één van de klassiekers van Martin Seligman of dit wat praktischer werk).

Mocht je nog tijd over hebben, dan kun je met al die kennis de waarde herkennen in bijvoorbeeld Drive van Mark Tuitert en Mentale Innovatie – Zet je leven naar je hand van Hans van Breukelen en Benno Diederiks. Sporten is zeker goed voor je. De adviezen van schrijvende (ex)-sporters, daar mag je even kritisch naar kijken. Mooie vakantie en succes met veranderen!

Over Bertrand Weegenaar

Bertrand Weegenaar is als hogeschooldocent HBO-ICT werkzaam op Windesheim. Zijn voorliefde ligt bij de onderwerpen strategie, marketing, geschiedenis; biografieën en internet; e-business. In 2020-2021 schreef hij 8 artikelen Uit de boeken voor jonge leiders

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden