Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
Luister! - 'Vele inzichten en praktische tips'
2 april 2020 | Liesbeth Tettero

In 1936 verscheen het oer-managementboek How to Win Friends and Influence People van de Amerikaan Dale Carnegie. De rode draad: verplaats je eerst in ander voor je op standje ‘zenden' gaat.

De basisvaardigheid daarvoor is natuurlijk: luisteren. Makkelijker gezegd dan gedaan, blijkt maar al te vaak in de praktijk. Gelukkig was daar ineens het boek Luister! - De kunst van effectieve communicatie van Dale Carnegie, waarin je het fenomeen ‘luisteren' én je eigen luistervaardigheden van alle kanten leert kennen.

Eerst even een kleine teleurstelling: Luister! bleek geen boek van goeroe Dale Carnegie zelf te zijn, hoewel de flap dat wel suggereert. Dat kon ook helemaal niet: de Engelse versie van dit boek verscheen in 2017 en Carnegie overleed in 1955. Het boek is geschreven door associates van het opleidingsinstituut Dale Carnegie Training. Het leunt dus zwaar op Carnegies gedachtengoed, maar bevat niet zoals How to win friends de charmante combinatie van verrassend actuele inzichten en beschrijvingen van flink gedateerde praktijksituaties uit het begin van de vorige eeuw.

Is dit een reden om het boek terzijde te leggen? Zeker niet! Luister! is een rijke verzameling van inzichten die je helpen om een beter luisteraar te worden. Met als bron het werk van veel verschillende auteurs, onder wie de niet bij naam genoemde associates, maar ook een keur aan andere auteurs. Zij krijgen volop krediet voor hun bijdragen, niet alleen in tekst maar ook met afbeeldingen van hun boeken. Ook staan er veel inspirerende citaten in het boek. Van Dale Carnegie zelf natuurlijk, maar ook van bijvoorbeeld Stephen Covey, Jane Goodall, Goethe en Nelson Mandela. Aan invalshoeken geen gebrek dus!

Wat leert Luister! je? Simpel gezegd: wat er allemaal bijdraagt aan of hindert bij het luisteren, zowel bij de ontvanger als bij de zender. In alledaagse conversaties, maar zeker als er sprake is van een conflict. Helpend is dat bij alle onderwerpen aandacht besteed wordt aan de invloed frames bij sprekers en luisteraars: de vooronderstellingen en aannames die hun wereldbeeld kleuren en die als filter fungeren in de communicatie. Hoe kom je achter die frames en hoe ga je ermee om? Framing was in de tijd van Dale Carnegie nog geen onderwerp dat met communicatie te maken had, hooguit met het inlijsten van schilderijen. Dat maakt Luister! tot een fijn actueel boek.

In het laatste deel van het boek krijg je tips om goed te kunnen luisteren: doe als Einstein en stel goede vragen en let op non-verbale communicatie. Inclusief een uitgebreide opsomming van non-verbaal gedrag mét duiding. Een bijzonder hoofdstuk, dat natuurlijk ook nooit door Carnegie zelf geschreven had kunnen worden, gaat over social media en vooral over de misverstanden er al snel kunnen ontstaan als er emoties in het spel zijn. Goed lezen en goed luisteren liggen tegenwoordig dichter bij elkaar dan je zou denken!

Naast de vele inzichten en praktische tips bevat het boek een flink aantal opdrachten. Leren luisteren door een boek te lezen zou tenslotte net een schriftelijke cursus dansen zijn. Je begint al met de start-‘toets', de kun-je-me-nu-horen?-quiz en kunt daarna per onderwerp je luister-journaal vullen met antwoorden op reflectievragen. En als je het boek bijna uit hebt, volgt het echte werk pas: een veertiendaagse cursus om een beter luisteraar te worden.

Natuurlijk kan een boek geen training of coaching vervangen, maar met de vele tips, het luisterjournaal en de cursus is Luister! daar een waardevolle aanvulling op. Leren doe je tenslotte pas echt in de praktijk!

Liesbeth Tettero is trainer en coach in het openbaar bestuur (www.publice.nl)


Luister! - 'Een investering in onszelf'
30 maart 2020 | Henk Jan Kamsteeg

Luisteren is een van de belangrijkste vaardigheden van een leidinggevende. Zaak dus dit onder de knie te krijgen. Niet alleen omwille van jezelf, maar zeker ook voor de mensen die je mag dienen. Luister! helpt je stap voor stap vooruit.

Weinig zo lastig als goed te luisteren. Vol van onszelf (onze eigen ideeën, meningen, zorgen en dromen), is het nu eenmaal moeilijk ruimte te maken voor de ander. Terwijl het voor zowel voor leidinggevenden als medewerkers cruciaal is het stapje voor stapje te leren, willen we effectief met elkaar kunnen werken.

Gelukkig verschijnen er steeds meer boeken waarin ons luistervaardigheden worden aangeleerd. Zo ook ‘Luister!' van Dale Carnegie & Associates. Een citaat van Joe Hart, directeur en CEO van Dale Carnegie Training, verwoordt het op de cover van het boek goed: ‘Het mooiste geschenk dat je anderen kunt geven, is een betere versie van jezelf te worden. En dat begint met het worden van een betere luisteraar.' In het voorwoord voegt hij hieraan toe dat het er bij echt luisteren niet om gaat wat we van de ander kunnen krijgen, maar om een dienende instelling te hebben. ‘Echt luisteren is een mogelijkheid om op het hoogste niveau te dienen.' Mijn aandacht is dus getrokken!

In Luister! komen zowel de zender als de ontvanger aan bod. Zo hebben zij beide in de communicatie te maken met frames en filters. Een frame is een begrip van een situatie of onderwerp. (In het onlangs verschenen boek Word een meesterframer gaan Sarah Gagestein en Jolijn Mes hierover meer de diepte in.) Carnegie benadrukt dat frames onze vooroordelen beïnvloeden, bewust en vaker onbewust. Zien we een lichtflits in de lucht, zal de een roepen dat het een UFO is, zegt de ander dan het een teken van God is en stelt een derde dat een gasvormige meteoor de atmosfeer binnendringt. ‘In elk van de gevallen beïnvloedt hun persoonlijke frame wat ze geloven en hoe ze die gebeurtenis interpreteren.' Zaak dus goed te luisteren wat iemand nu echt zegt.

Naast frames is het belangrijk ons te realiseren dat we ook communiceren vanuit onze filters: ‘Daar waar een frame het beeld van het grote plaatje van een situatie is, is een filter een bewuste keuze om meer op het ene dan op het andere te focussen.' Goed voorbeeld hiervan is een glas half vol of half leeg te zien. Effectief luisteren ontstaat volgens Carnegie door het begrip van eigen frames en filters en hoe die de boodschap die je van de ander ontvangt, beïnvloeden.

Naast enkele handige zelftesten die in het boek staan opgenomen (Hoe goed of slecht is het gesteld met eigen luistervaardigheden?), neemt Carnegie de moeite om af te sluiten met enkele luistermythen de das om te doen.

1) Mythe 1: Luisteren betekent overeenstemming
Onzin. Je kunt heel goed naar iemand luisteren, zonder dat je het met die ander eens bent. ‘Je luistert niet naar me!' is in dit geval eerder een frustratie dat de ander niet meegaat in jouw ideeën.

2) Mythe 2: Luisteren is veel inspanning en werk
‘In werkelijkheid kost het maar 45 seconden gefocust, diepgaand luisteren om de spreker zich gehoord te laten voelen.'

Mythe 3: Doen alsof je luistert, is hetzelfde als luisteren
Met luistertrucjes alleen kom je er niet. Een beetje knikken en oogcontact zoeken, is niet genoeg.

Voor velen van ons werk aan de winkel dus. Met het toegankelijke boek Luister!, vol heldere voorbeelden kunnen we in ieder geval aan de slag. Een investering in onszelf waarmee uiteindelijk de ander zullen dienen.

Henk Jan Kamsteeg is eigenaar van het trainingsbureau Proistamenos. Hij heeft trainingen en coaching op het gebied van (persoonlijk) leiderschap en storytelling. Daarnaast is hij auteur van diverse boeken zoals Dienend leiderschapDe kracht van het compliment en Spreken met passie; de kracht van storytellingwww.hjkamsteeg.nl


Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden