Op werkdagen voor 23:00 besteld, morgen in huis Gratis verzending vanaf €20
29 september 2015 | Joost Verstegen

Op 17 juni 2015 gaf Yuri van Geest op het Customerzz Event in het ABN AMRO gebouw te Amsterdam zijn presentatie ‘Noodzaak voor verandering en aan de slag!’, gebaseerd op het boek Exponentiële Organisaties. Door de enorme passie waarmee Yuri van Geest sprak, overtuigde hij mij dat we aan de vooravond staan van een onvoorstelbaar tijdperk. De boodschap die hij verkondigde was duidelijk: Organisaties moeten zich anders organiseren in deze snelveranderende tijd. Doen ze dat niet, dan zullen ze het niet overleven.

Het boek ‘Exponentiele organisaties’ kan zowel als leidraad en als overlevingsgids beschouwd worden voor startups, bedrijven in het middensegment, grote organisaties en voor de CEO’s. Het is een boek voor iedereen die concurrerend wil blijven en nog mee wil blijven doen. De auteurs Yuri van Geest, Salim Ismail en Michael Malone bestudeerden de honderd snelstgroeiende starters van de afgelopen 6 jaar uit de hele wereld. Ze kwamen tot verschillende interne maar ook externe kenmerken die een organisatie deels nodig heeft om mee te gaan met verandering. De onderzochte bedrijven zijn allemaal zogenoemde Exponentiële Organisaties (ExO), waarvoor geldt dat de impact (of opbrengst) disproportioneel groot is – ten minste tienmaal groter – vergeleken met soortgelijke organisaties, door het gebruik van nieuwe organisatietechnieken, die versnellende technologieën inzetten. Het zijn volgens de auteurs exponentiële organisaties omdat ze de structuur vertegenwoordigen die geschikt is om mee te gaan met de versnellende, non-lineaire, door internet gestuurde snelheid van het moderne leven. De op informatie gebaseerde wereld ontwikkelt zich exponentieel terwijl onze organisatiestructuren nog steeds in grote mate lineair zijn. De informatiegebaseerde omgevingen zijn in staat om snel te groeien, en daarmee eens per twee jaar te verdubbelen (Wet van Moore).

Alle onderzochte ExO’s beschikken over een zogenaamd ‘massive transformatie purpose (MTP)’ of te wel een hoger doel om iets radicaal te veranderen. ‘Alle informatie in de wereld ordenen (Google)’, ‘Uitvindingen toegankelijk maken (Quirky)’ of ‘Op een positieve manier een miljard mensen beïnvloeden (Singularity University)’ zijn uitstekende voorbeelden van een MTP. Daarnaast zijn er tien kenmerken die staan voor de interne werkwijze en externe bronnen die ze aanwenden om te komen tot exponentiële groei. De vijf externe kenmerken worden aangeduid als zijnde SCALE (Staff on demand, Communicty & crowd, Algorithms, Leveraged assets en Engagement). De vijf interne kenmerken, IDEAS (Interfases, Dashboards, Experimentation, Autonomy en Social), geven inzicht hoe een organisatie de ‘chaos’ weet te beheersen en niet uiteenvalt terwijl ze met een hoge snelheid groeien. ExO’s managen de output van externe SCALE-kenmerken met behulp van hun MTP en het controlerende raamwerk van de vijf interne IDEAS-kenmerken. Belangrijk hierbij is dat hoe meer assets en personeel je hebt, hoe lastiger het is om over te schakelen op andere strategieën en businessmodellen. Hoe meer je bedrijf op informatie gebaseerd is, hoe wendbaarder het strategisch gezien is. Niet elke ExO beschikt over alle tien de kenmerken, maar hoe meer ze er heeft, hoe meer schaalbaar ze meestal is. Wanneer er sprake is van minimaal vier kenmerken, spreken de auteurs over een ExO en kun je weglopen bij je concurrent.

Het boek beschrijft niet alleen relevante voorbeelden over hoe ExO’s zijn ontstaan, wat de MTP’s zijn, en welke intern- en externe kenmerken de organisaties hebben, maar ook hoe bestaande organisaties zich kunnen transformeren tot een succesvolle ExO. Een eenduidige oplossing is er niet, maar wel worden bedrijven onder de loep genomen die van een bestaand bedrijf een exponentieel bedrijf zijn geworden. Een oplossing kan voor gevestigde bedrijven zijn om te beginnen met wat er al is en van daaruit verder te bouwen, zoals GoPro heeft gedaan en TedX-evenementen. Andere mogelijkheden zijn disrupt; een radicale verandering in een organisatie zoals de iPhone van Apple en de FuelBand van Nike, transformatie van het leiderschap of juist partnerschappen met, belangen in of overnames van ExO’s. Een trend die we steeds vaker zien terug komen is een ExO’s oprichten en laten experimenteren aan de rand van een organisatie om zo veelbelovende initiatieven te ontplooien.
Bedrijven komen tot het besef dat ze, willen ze concurrerend blijven, hun gevestigde aannames in twijfel moeten trekken en zich aan de nieuwe realiteit moeten aanpassen. Ze moeten overstappen op een praktijk die beter geschikt is voor een versnellende wereld.

Ik deel de mening, of eigenlijk anders gezegd de waarschuwing, dat we aan de vooravond staan van een onvoorstelbaar tijdperk. De prognose is dat we van acht miljard met internet verbonden apparaten naar vijftig miljard apparaten in 2025 gaan en misschien worden dat er zelfs een biljoen. Wij denken nu misschien dat we na dertig of veertig jaar in het tijdperk van de informatierevolutie al de meeste ontwikkelingen hebben gezien. Maar volgens de auteurs en de exponentiële meetmethode hebben we pas 1 procent gehad. Niet alleen ligt het grootste deel van alle groei nog voor ons, álles ligt nog voor ons! En ook álles raakt ontwricht bij dit proces!

Het boek geeft vele voorbeelden van de manier waarop exponentieel denken en handelen niet alleen ontwrichtende nieuwe bedrijven heeft opgeleverd, maar ook tot opzienbarende progressie en verandering in bestaande ondernemingen heeft geleid. Het is een gebruikersaanwijzing die je nodig hebt om je eigen bedrijf om te vormen tot exponentiële organisatie. Daarnaast raad ik het boek aan voor iedereen die ook maar een beetje ondernemerschap geest heeft, want na het lezen van dit boek kijk je vanuit een heel ander perspectief tegen je eigen of andere organisaties aan.

Exponentiele organisaties
12 juni 2015 | Sjors van Leeuwen

De veranderingen gaan steeds sneller en de impact van de veranderingen is steeds groter. Was de gemiddelde levenscyclus van een bedrijf in 1955 nog 45 jaar, tegenwoordig is dat slechts 15 jaar. Ook wordt de levensduur van producten steeds korter. In de afgelopen jaren zijn bedrijven voor hun omzet en winst grotendeels afhankelijk geworden van producten die in de laatste vijf jaar zijn gelanceerd.

Toch lukt het sommige bedrijven in deze turbulente tijden optimaal gebruik te maken van deze omstandigheden door de inzet van nieuwe, versnellende technologieën. Waardoor ze op een schaal en met een snelheid groeien die nauwelijks te bevatten is. Dit zijn ‘exponentiële organisaties’. Organisaties waarvan de impact of opbrengst minimaal tienmaal groter is dan gelijksoortige organisaties, door het gebruik van nieuwe organisatietechnieken en versnellende technologieën. Deze bedrijven zullen de komende jaren met hun disruptieve businessmodellen hele bedrijfstakken gaan ontwrichten.

Dat is de boodschap van de schrijvers Salim Ismail en Yuri van Geest in hun boek Exponentiële organisaties. De auteurs zijn verbonden aan de Singularity University. Een instituut dat zich bezighoudt met de toepassing van exponentieel groeiende (of versnellende) technologieën. De auteurs laten zien dat bedrijven sneller moeten vernieuwen willen ze niet weggevaagd worden door extreem succesvolle bedrijven als Google, Facebook, Airbnb, Uber, Netflix, Waze, Groupon, Tesla, Zappos en al die andere start-ups die staan te trappelen om de gevestigde orde omver te werpen. Trendwatchers verwachten dat een groot deel van de bedrijven in de Fortune 500 over tien jaar niet meet bestaat.

De grote veranderingen die zich nu voltrekken, worden veroorzaakt door verregaande informatisering, digitalisering en democratisering van producten, diensten en productie- en leveringsketens. Waardoor bedrijven in de volle breedte kunnen profiteren van de wet van Moore (continue verdubbeling van prestaties). In feite zitten we midden in een digitale revolutie die net zo ingrijpend zal zijn als de industriële revolutie honderd jaar geleden. Denk aan ontwikkelingen als sensoren, nanotechnologie, robotica, drones, 3D-printen, biotech, gentech, solar, digitale geneeskunde, internet of things (in 2030 hangen er een biljoen (!) apparaten aan internet), crowdsourcing, communities en big data voor het ontwerpen van slimme algoritmes met behulp van de ontelbare gegevens die beschikbaar komen.

De auteurs onderzochten o.a. de honderd snelstgroeiende en succesvolste start-ups in de wereld en interviewden tientallen CEO’s van de snelstgroeiende organisaties waaronder ook multinationals als General Electric (GE) en het Chinese Haider. Ze zochten het geheim van de bedrijven die tien keer beter, sneller en goedkoper zijn dan vergelijkbare bedrijven in hun sector. Wat doen deze exponentiële organisaties anders en beter dan de doorsnee bedrijven die wij allemaal kennen?

De auteurs zagen dat exponentiële organisaties een aantal gedeelde kenmerken hebben, zoals een ‘massive transformative pupose’ (hoger doel) en een vijftal externe en interne kenmerken. De vijf externe kenmerken worden aangeduid met ‘scale’ en staan voor staff on demand (personeel op afroep), community & crowd, algorithms, leveraged assets (extern verworven hulpmiddelen) en engagement (betrokkenheid). De vijf interne kenmerken gaan over ‘ideas’ bestaande uit interfaces, dashboards, experimentation, autonomy en social.

Exponentiële organisaties maken hierbij in meer of mindere mate, en allemaal op hun eigen manier, gebruik van bestaande concepten als strategic agility (strategische wendbaarheid), open innovatie, collaborative commerce en consumption (deeleconomie), zelforganiserende teams, gamification, open source, cloudcomputing, outsourcing, lean startup en klantgedreven innoveren met cocreatie, crowdsourcing en communities.

Het boek bevat naast een inleiding en epiloog, twee delen. In het eerste deel worden de kenmerken van een exponentiële organisatie beschreven. Deel 2 beschrijft hoe je een exponentiële organisatie start, maar ook hoe je een bestaande organisatie, van klein tot groot, kunt omturnen in een exponentiële organisatie. Volgens de auteurs is het daarbij niet nodig om alle elf kenmerken door te voeren. De prestaties van een bedrijf kunnen al aanzienlijk verbeterd worden door drie of vier exponentiële kenmerken door te voeren.

In het boek worden tal van bedrijven geanalyseerd, waarbij gekeken wordt welke exponentiële kenmerken zijn toegepast, op welke manier en met welke resultaten. Hierbij passeren niet alleen bekende start-ups de revue, maar ook gevestigde bedrijven als Coca-Cola, GE en The Guardian en onbekende kampioenen zoals Xiamoi, Techshop en Local Motors. Ook beschrijven de auteurs de impact van alle nieuwe ontwikkelingen op functies in de organisatie en maatschappij. Het boek sluit af met een vragenlijst waarmee je kunt zien hoe exponentieel jouw eigen organisatie is.

Het boek leest als een wake-up call. Al lezende bekruipt je het gevoel dat we met zijn allen die bekende kikker zijn, in een pan met water dat langzaam tot het kookpunt wordt opgevoerd. Het is zoals de auteurs zeggen: continue verandering is de enige constante factor. Dat betekent dat bedrijven aan de slag moeten om hun organisatie wendbaarder, weerbaarder en innovatiever te maken.

Het boek Exponentiele organisaties biedt daarvoor tal van inzichten en praktische handvatten. Vanwege de geschetste onomkeerbare ontwikkelingen en de vele aansprekende praktijkvoorbeelden, is het boek verplichte literatuur voor topmanagers, beleidsmakers, adviseurs en studenten.

Sjors van Leeuwen is werkzaam als zelfstandig adviseur op het gebied van klantgericht ondernemen en CRM. Hij is auteur van verschillende boeken.

7 mei 2015 | Jeanine Dijkhuis

Ideeën gebaseerd op nieuwe technologieën leiden tot nieuwe verdienmodellen. Die bestaande markten kunnen ontwrichten. Er valt iets op aan de groeifactor van deze bedrijven. Schaalbaarheid is het kernwoord. De opbrengst is tenminste tien keer groter dan in een lineaire organisatie. Door impact of output.

Biotechnologie, neurotech, nanotech, robotica, solar, sensoren en bodyscans… Hoewel ze misschien pas echt breed toepasbaar zijn over tien jaar, is men er al mee bezig. Groeiende bedrijven drijven steeds vaker op informatie in plaats van producten. Wanneer je opschuift richting een op informatie gebaseerde omgeving, kun je in een sneltreinvaart groeien. De verhouding investering/omzet kan eens in de twee jaar verdubbelen. En dan hoef je niet eens te voldoen aan alle tien tactieken die Exponentiële organisaties (ExO) kenmerken.

Mede-auteur van Exponentiële organisaties Yuri van Geest is Nederlands ambassadeur van de Singularity University. De Universiteit bestudeert de impact van exponentieel groeiende technologieën op organisaties en bedrijfstakken. Dit tijdperk van extreem versnellende innovatie vraagt om andere, wendbare organisatietechnieken. De huidige vaardigheden zijn vooral gebaseerd op omvang en controle. Leiders staan voor nieuwe uitdagingen. Ervan uitgaande dat de enige constante factor verandering is. De concurrentie komt nu al steeds vaker van kleine dienstverleners in plaats van grotere productiebedrijven.

Een ExO onderscheidt zich door een andere interne organisatie. Minder vaste activa, minder vaste medewerkers, lagere kosten. Met een klein team, ingedeeld naar expertise, grootse dingen doen. Met planningscycli van een jaar, want een 5-jarenplan is zelfmoord in een ExO. Het gaat om de kracht van netwerken in plaats van hiërarchie. Gebaseerd op transparantie en open source voor afnemers.

Ben je een start-up of houd je je bezig met new business development, dan kun je van meet af aan de slag met deze uitgangspunten. Het eerste deel van dit boek gaat hierover. Uit het tweede deel van het boek blijkt veel bewondering voor bestaande organisaties, die zich succesvol transformeerden tot ExO. Vaak kozen deze organisaties ervoor gescheiden van de traditionele omgeving een ExO te beginnen.

Dit boek is interessant van kleine ondernemer tot de leidinggevende en CEO van de toekomst. Die er aan moet wennen dat groei voortaan niet lineair maar exponentieel kan zijn. Met de test achter in het boek kun je jouw exponentiële score toetsen.

De wet van Moore geldt al vijf decennia lang en nu pas zien we door ontwrichtende technologieën wat dat in de praktijk betekent. Wil jij als consultant, entrepreneur of intrapreneur aan de slag in dit informatietijdperk, dan is dit boek een must read. Voor de senior marketeer is het ook een aanrader. Bereid je wel voor op een hoog abstractieniveau. Gelukkig staan er veel voorbeelden in het boek, zodat je niet hoeft te twijfelen over het waarheidsgehalte.

1 mei 2015 | Peter van der Wel

Voor een futuroloog met ruim 20 jaar ervaring als organisatieadviseur is het verschijnen van een boek met de titel: ‘Exponentiële Organisaties’ natuurlijk een buitenkans. Nu verschijnen er de laatste tijd aan de lopende band managementboeken met nieuwe organisatiemodellen, maar een boek van de bekende Singularity University schept hoge verwachtingen. Maakt dit boek van Salam Ismail en de Nederlandse Yuri van Geest deze verwachtingen waar?

De laatste jaren verschenen er nogal wat boeken over nieuwe organisatiemodellen, over ondermeer virtuele organisaties, wendbare organisaties, anti-fragile organisaties en zelfsturende organisaties. Dat duidt erop dat er iets aan de hand is. En inderdaad zetten de snelle technologische en maatschappelijke ontwikkelingen de bestaande organisaties steeds meer onder druk. Dat vraagt om nieuwe manieren van organiseren.

In het boek: ‘Exponentiële Organisaties’ maken we kennis met een nieuw type organisatie, ‘10 x beter, sneller en goedkoper dan de bestaande organisaties’. De auteurs Salam Ismail en Yuri van Geest omschrijven het boek als ‘berichten van het front’, maar doen zichzelf daarmee naar mijn mening tekort. Zij weten in dit boek goed onderbouwd en compact allerlei recente trends in organisatieland samen te brengen. Van start-ups, tot crowdfunding en crowdsourcing, van de DHZ (makers) beweging tot Big Data, van community tot platformbuilding en nog veel meer.

Zij starten met de steeds sneller voortschrijdende technologische ontwikkeling, de toenemende connectiviteit en de steeds verder dalende kosten van allerhande productieprocessen. Vervolgens laten ze zien hoe dit bestaande organisaties steeds meer ontwricht. En dan beschrijven zij de exponentiële organisatie, of ExO zoals ze deze afkorten, opgebouwd uit 11 elementen waarin allerlei ‘nieuwe’ managementinstrumenten samenkomen, zoals algoritmes, dashboards, interfaces, de tijdelijke inhuur van kapitaalgoederen en medewerkers, van communities & crowds, van sociale technologie.

In deel 2 van het boek presenteren ze een gedetailleerd twaalfstappenplan hoe je je bedrijf kunt ombouwen van traditionele organisatie naar een ExO. Zij illustreren dit stappenplan met beschrijvingen en voorbeelden van succesvolle ExO‘s, zoals Google, Waze en AirBnb. Het boek is daarmee niet alleen bruikbaar voor mensen die een nieuw bedrijf willen opzetten, maar ook voor spin-outs, spin-offs, voor MKB en voor grote organisaties en bedrijven. Het boek biedt daarmee waardevolle inzichten voor CEO’s, ondernemers, leidinggevenden en managementconsultants.

Natuurlijk valt er ook het een en ander aan te merken op het boek. Allereerst veronderstelt het boek nogal wat voorkennis over de internetwereld. Het boek is soms ook wat al te veel geschreven vanuit het perspectief van Silicon Valley. Ook is het stappenplan, voor de meeste mensen, waarschijnlijk toch echt te mager om zelf de gewenste transitie door te kunnen voeren. Maar goed, daarvoor kan dan altijd de hulp worden ingeroepen van ter zake kundige organisatieadviseurs. En tot slot is de bewering dat de nieuwe organisaties, ‘tien keer beter, sneller en goedkoper’ zullen zijn naar mijn mening wel een beetje erg veel marketingpraat. Het is een feit dat veel technologieën zich momenteel exponentieel ontwikkelen, maar dat wil nog niet zeggen dat mensen en organisaties zich exponentieel kunnen ontwikkelen.

2 april 2015 | Nico Jong

In de complexe en dynamische wereld om ons heen is een nieuw type organisatie ontstaan dat qua schaal en waarde groeit met een niet eerder vertoonde snelheid. De levensduur van traditionele organisaties neemt al jaren sterk af. Dat staat te lezen in ‘Exponentiële organisaties’ van Salim Ismail, Yuri van Geest en Michael Malone.

Dit nieuwe type organisatie, de exponentiële organisatie (ExO) heeft een ontwrichtend effect op bestaande organisaties en zorgt voor een nog kortere levensduur. Bij een exponentiële organisatie is de impact of de opbrengst disproportioneel groot, ten minste tien maal groter in vergelijking met soortgenoten, door het gebruik van nieuwe versnellende technologieën. ExO’s beschikken niet over grote personeelsbestanden of gebouwen en zij gebruiken vooral digitaal beschikbare informatie. Er is een paradigmaverschuiving gaande: een omgeving die door digitale informatie wordt gevoed, levert fundamentele ontwrichtingen op. Overal in de wereldeconomie zijn die te vinden. Zij gaan gepaard met ingrijpende verschuivingen van fysieke omgevingen naar digitale informatieomgevingen. De snelheid van deze ontwikkelingen verloopt via een exponentieel groeipad en de prijs of de prestatie zal eens in de twee jaar verdubbelen. Onze blik op de wereld moet snel veranderen van een op fysieke en materialistische zaken gebaseerd perspectief naar een informatie- en kennisperspectief. Of we dat nu leuk vinden of niet.

Het traditionele lineaire denken werkt niet in een sterk versnellende non-lineaire en door internet gestuurde wereld. Het oude denken kan dit niet bijbenen en de traditionele lineaire organisaties worden door de exponentiële ontwikkelingen ontwricht. ExO’s beschikken nauwelijks over activa of personeel, maar wenden juist externe bronnen aan om hun doelen te bereiken. Personeel en gebouwen worden ingehuurd en zij gebruiken bij voorkeur digitale informatie die al beschikbaar is en waarvan de transportkosten vrijwel nihil zijn. Dit maakt hen bijzonder flexibel, terwijl hun marges razendsnel omhoog schieten. Ook schakelen zij hun klanten in en gebruiken hun communities in alle fasen van het productieproces. Ze groeien ongelooflijk snel omdat ze zich niet richten op het bezitten van een markt maar op het inzetten van die markt voor hun eigen doelen. Volgens Ismail en Van Geest is sprake van een exponentiële organisatie als deze minimaal een verbetering van tien keer realiseert in output, gedurende vier tot vijf jaar. ExO’s hebben geleerd hoe zij zichzelf moeten organiseren in een op informatie gebaseerde wereld. De auteurs beschrijven uitgebreid hoe de exponentiële organisatie werkt, hoe zij is gestructureerd en de operationele activiteiten kan opschalen. ExO’s hebben allemaal een hoger doel om iets radicaal te veranderen en zij hebben tien kenmerken die staan voor de interne mechanismen en externe bronnen die zij aanwenden om te komen tot exponentiële groei. Deze kenmerken komen uitgebreid aan bod in het boek.

Exponentiële organisaties zet het ons zo vertrouwde lineaire denken op zijn kop. Het is dan ook een confronterend en ontwrichtend boek. De auteurs gebruiken veel voorbeelden om hun gedachtegoed te ondersteunen, waardoor het geheel toegankelijk blijft. Het gehanteerde jargon is even wennen, maar een nieuw paradigma heeft nu eenmaal ook een nieuwe taal nodig. Exponentiële organisaties is een baanbrekend boek dat scherp beschrijft wat er in onze samenleving aan de hand is. Of iedere organisatie in de toekomst een ExO zal worden, is de vraag. Als we de lijn van het boek volgen, zal dat antwoord echter niet lang op zich laten wachten.

De start-up van één miljard
20 februari 2015 | Jeroen Ansink

Managers staat op korte termijn een stortvloed aan veranderingen te wachten, zegt Salim Ismail in Exponentiële organisaties. Exponentieel groeiende technologieën zullen doordringen tot in elk hoekje van de bedrijfsvoering en zullen het concurrentielandschap fundamenteel transformeren.

Volgens de overlevering reisde de uitvinder van het schaakspel in de zesde eeuw na Christus naar de Indiase stad Pataliputra om de leider van het toenmalige Gupta-rijk zijn bedenksel te tonen. De keizer was zo onder de indruk van het nieuwe spel dat hij de man aanbood om zijn beloning te kiezen. De uitvinder zei slechts wat rijst voor zijn familie te willen. Hij vroeg de keizer om een korrel op het eerste vakje van het schaakbord te plaatsen en die vervolgens zo vaak te verdubbelen als dat er velden op het bord waren. De keizer was getroffen door zoveel bescheidenheid en stemde toe. Aanvankelijk was hij in zijn nopjes met het koopje, totdat hij begon te beseffen over welke getallen het ging. De uiteindelijke hoeveelheid rijst die de keizer zou moeten schenken bleek 2 tot de 64e macht min een, wat neerkomt op een cijfer met achttien nullen, een rijstberg hoger dan Mount Everest. Toen de keizer eenmaal begreep dat hij erin was geluisd liet hij de uitvinder van het schaakspel naar verluidt onthoofden.

De anekdote toont aan hoe moeilijk het menselijk brein kan omgaan met een verschijnsel als exponentiële groei. Lange tijd lijkt er niets aan de hand, totdat de verdubbelingen een omslagpunt bereiken en de implicaties niet meer te bevatten zijn. De ict-revolutie is op dit moment in zo'n fase beland. De rekenkracht en opslagcapaciteit van computers, die al een halve eeuw om de twee jaar verdubbelt, is in dit opzicht op het tweede deel van het schaakbord beland. Sectoren als robotica, kunstmatige intelligentie, virtuele realiteit, 3D-printen, zonne-energie, biotech en neurotech staan op het punt om meegesleept te worden. Waar voor het ontcijferen van het menselijk genoom in 2011 bijvoorbeeld nog een ton moest worden neergelegd, zal het in 2020 naar verwachting slechts een cent kosten.

De transformaties zijn zo veelomvattend dat ze tot in elk hoekje van de bedrijfsvoering zullen doordringen, stelt de Canadese investeerder en adviseur Salim Ismail in het boek Exponentiële organisaties. Lineair denken is een luxe die geen enkele onderneming zich meer kan veroorloven, omdat gevestigde bedrijven links en rechts zullen worden ingehaald door exponentieel groeiende nieuwkomers. Een start-up met een waarde van een miljard is allang geen uitzondering meer, en een bedrijf van een biljoen (duizend miljard) zal in de toekomst ook gemeengoed worden. Fotodienst Instagram lukte het om in achttien maanden met vijfien mensen personeel voor één miljard verkocht te worden aan Facebook. De waarde van AirBnB, een bedrijf dat particulieren in de gelegenheid stelt om hun logeerkamers te verhuren, wordt inmiddels geschat op zo'n dertien miljard dollar. Taxi-app Uber, die van elke auto-eigenaar een potentiële privé-chauffeur maakt, is volgens sommige analisten zelfs op weg naar de honderd miljard. Deze bedrijven liften mee op de fysieke infrastructuur van anderen, hebben nauwelijks overhead en kunnen dankzij het internet binnen mum van tijd miljoenen klanten aan zich binden.

Nu vertegenwoordigen de meeste start-ups slechts een papieren waarde die gebaseerd op een minderheidsbelang dat een durfkapitalist in het bedrijf heeft genomen. Een ander manier om de langetermijnwaarde van een bedrijf te bepalen is door alle toekomstige winsten van klanten bij elkaar op te tellen. Stel dat Uber vijftig jaar blijft bestaan, dan moet het bedrijf in huidige dollars twee miljard per jaar winst maken om de voorspelde waarde te rechtvaardigen. Het zou kunnen dat Uber zijn logistieke platform uiteindelijk zal uitbreiden naar andere markten, net zoals Amazon allang geen pure online boekverkoper meer is. Maar zelfs voor een exponentieel groeiend bedrijf zal de taxi-app toch heel wat ritjes moeten faciliteren om alle investeerders blij te maken.

Kortingswebsite Groupon laat zien dat sommige verwachtingen wellicht te rooskleurig zijn: het bedrijf is sinds de beursgang eind 2011 meer dan tien miljard dollar in waarde gedaald, al is een marktkapitalisatie van 5,5 miljard nog steeds heel respectabel voor een bedrijf van zes jaar oud.

De mogelijke vorming van een nieuwe ict-zeepbel wil echter niet zeggen dat gevestigde bedrijven rustig achterover kunnen leunen. Het barsten van de dotcom-bubble aan het begin van het millennium betekende ook niet dat het internet ineens verdween. Ismail toont overtuigend aan dat managers een lawine aan transformaties staat te wachten. Bestuurlijke taken als strategisch plannen, innovatie en patentering, marketing, prijsbepaling, accounting, productie, het onderhouden van relaties met klanten, toeleveranciers en personeel - zo'n beetje alles wat een leider voor de voeten komt zal fundamenteel van karakter veranderen. En dat proces zal zich sneller voltrekken dan sommige bedrijven zich misschien realiseren. Twee jaar, vijf jaar op zijn hoogst, en alles zal waarschijnlijk anders zijn. Wie past zich aan?

Populaire producten

    Personen

      Trefwoorden